เพื่อผู้บริโภค

ช่วงทศวรรษหลังมานี้ เรามักเห็นแต่ข่าวเงินๆ ทองๆ ของจีนในแง่ของความมั่งคั่ง อู้ฟู่ เหลือกินเหลือใช้เสียเป็นส่วนใหญ่ ทั้งเศรษฐีใหม่จีนที่ขยับจำนวนขึ้นมาอย่างรวดเร็ว บรรดาร้านสินค้าหรูที่บุกตลาดจีนอย่างไม่หยุดยั้ง จนกระทั่งทุนสำรองระหว่างประเทศของจีนที่พุ่งทุบสถิติใหม่แตะ 3.5 ล้านล้านเหรียญสหรัฐ (ราว 112 ล้านล้านบาท)

แต่แม้ว่าจะรวยกันขนาดนี้ จีนกลับเป็นหนึ่งในไม่กี่ชาติที่ลุกขึ้นโจมตีเช่นร้านกาแฟชื่อดังระดับโลกอย่าง สตาร์บัคส์ ว่าขายกาแฟแพงเกินไปอย่างไม่เป็นธรรม จนดูเหมือนจ้องจะฟันคนจีนที่เป็นเศรษฐีใหม่ของโลก

สกู๊ปของสถานีโทรทัศน์ซีซีทีวี ยกตัวอย่างราคากาแฟลาเต้แก้วเล็กมาเปรียบเทียบว่า ในขณะที่มุมไบขายแก้วละ 2.4 เหรียญสหรัฐ ชิคาโก 3.26 เหรียญสหรัฐ และลอนดอน 4 เหรียญสหรัฐ แต่ที่ปักกิ่งกลับขายถึง 4.43 เหรียญสหรัฐ ทั้งที่ไม่ใช่ศูนย์กลางการเงินโลกในตะวันตกอย่างลอนดอน

แต่แม้ว่าการตั้งข้อสังเกตนี้จะดูเอื้อประโยชน์ให้ผู้บริโภค ชาวจีนส่วนใหญ่ที่เข้าไปแสดงความเห็นตามเว็บไมโครบล็อกกลับเห็นใจร้านกาแฟข้ามชาติ และพากันรุมจวกสื่อสัญชาติเดียวกันมากกว่า บางความเห็นเขียนในทำนองไม่แยแสว่า ถ้าคิดว่าแพงเกินก็ไม่ต้องซื้อ ขณะที่บ้างก็ไล่ให้สื่อไปตามเรื่องที่เป็นสาระมากกว่านี้

ดูแล้วอาจแปลกใจว่า ทำไมคนจีนถึงไม่เข้าข้างกันทั้งที่เป็นประโยชน์ต่อผู้บริโภค

คำตอบอาจเป็นเพราะซีซีทีวีนั้น ไม่ได้มีเครดิตในสายตาคนทั่วไปว่าเป็นสื่อ แต่เป็นกระบอกเสียงของทางการจีนมากกว่า ซึ่งทำให้คนทั่วไปมองว่าซีซีทีวีก็คือรัฐบาล และข่าวที่ออกมาก็ไม่ใช่ข่าวเพื่อประโยชน์ต่อผู้บริโภค แต่เป็นเรื่องที่แฝงการเมือง โดยออกแนวปกป้องการค้าเพื่อรักษาประโยชน์ของธุรกิจสัญชาติเดียวกันมากกว่า

หากดูสาขาของสตาร์บัคส์ในจีนแล้วอาจไม่แปลกใจเท่าไรที่เห็นปฏิกิริยาออกมาในแนวนี้ เพราะปัจจุบันสตาร์บัคส์มีสาขาในจีนมากถึงกว่า 100 สาขาทั่วประเทศ ซึ่งสะท้อนให้เห็นความนิยมในแบรนด์ต่างชาติที่เน้นใช้วัตถุดิบนำเข้านี้เป็นอย่างดี โดยไม่สนว่าราคาจะแพงกว่าที่ลอนดอนหรือนิวยอร์กหรือไม่

หากสื่อที่เล่นข่าวนี้ไม่ใช่ซีซีทีวี แต่เป็นสื่อเอกชนที่ไม่ได้มีส่วนได้เสีย หรือรายงานเรื่องทำนองนี้กับแบรนด์อื่นๆ โดยอยู่บนผลประโยชน์ของผู้บริโภคเป็นหลัก เชื่อแน่ว่าชาวจีนจะให้การตอบรับเชิงบวกแบบคนละมุมเลยทีเดียว เพราะปัจจุบันประเทศกำลังพัฒนาส่วนใหญ่ยังมีองค์กร เพื่อปกป้องผลประโยชน์ผู้บริโภคน้อยกว่าและอ่อนแอกว่าในประประเทศที่พัฒนาแล้ว ซึ่งมีการตรวจสอบพบเรื่องความไม่เป็นธรรมและการฮั้วราคากันอยู่บ่อยครั้ง

แค่ทำเพื่อประชาชนจริงๆ ใครๆ ก็พร้อมยกมือหนุน