กับดักหนี้

ปัญหาหนี้ครัวเรือนสูง ซึ่งส่วนหนึ่งมาจากการกระตุ้นเศรษฐกิจจากนโยบายรถยนต์คันแรกของรัฐบาล ได้เริ่มสร้างปัญหาต่อเนื่องไม่หยุด และอาจขยายวงทำให้ประชาชนในจำนวน 1.2 ล้านราย ที่เข้าไปซื้อรถยนต์ในโครงการนี้ติดกับดักสภาพหนี้

ชมรมผู้ทวงหนี้อย่างเป็นธรรม ซึ่งรับจ้างสถาบันการเงินติดตามหนี้เสียให้ ระบุว่า ได้มีสัญญาณไม่ดีเกิดขึ้น คือลูกหนี้หลายรายได้กู้เงินจากสินเชื่อบุคคลและรูดเงินสดออกมาจากบัตรเครดิตหรือบัตรกดเงินสดเพื่อนำมาชำระค่างวดรถยนต์ แก้ไขปัญหาขาดสภาพคล่องชั่วคราว

การกระทำดังกล่าวเป็นการก่อหนี้ใหม่มาชำระหนี้เก่า แต่ที่จะสร้างปัญหาคือเป็นการสร้างหนี้ที่มีดอกเบี้ยสูงมากมาชำระหนี้ที่มีดอกเบี้ยต่ำกว่า และหากชำระหนี้เพียงขั้นต่ำต่องวดหนี้ก้อนนี้จะกลายเป็นหนี้ที่พอกหางหมู เพราะเท่ากับจ่ายแต่ดอกเบี้ย ไม่ได้ตัดเงินต้นให้ลดลงแม้แต่น้อย

กรณีนี้จะเกิดกับผู้ที่ตัดสินใจผิดพลาดไปแล้ว ที่เห็นว่าจะซื้อรถยนต์ได้ในราคาที่ถูกลงสูงสุดแสนบาท จากการที่รัฐบาลจะคืนภาษีสรรพสามิตที่เรียกเก็บไปคืนมาให้ ทำให้อาจคิดไม่รอบคอบก่อนที่จะก่อหนี้ เพราะจะมีค่าใช้จ่ายตามมาจากค่าน้ำมันรถยนต์ ค่าประกันภัย ค่าจดทะเบียนและค่าธรรมเนียมรายปี ค่าบำรุงรักษารถยนต์ เป็นต้น และหากรวมกับค่าครองชีพอื่นๆ แล้ว รายรับจะปริ่มกับรายจ่าย ทำให้โอกาสที่จะผิดนัดชำระหนี้มีมากขึ้น

สิ่งที่ลูกหนี้ทั้งหลายจะต้องทำหากตัดสินใจซื้อรถทั้งที่ยังไม่พร้อมจะมีหนี้ก้อนใหญ่ก็ต้องตัดสินใจใหม่อีกครั้ง เพื่อช่วยเหลือตัวเองไม่ให้ติดกับดักสภาพหนี้ เพราะจะไม่มีรัฐบาลเข้ามาช่วยเหมือนตอนที่จะซื้อรถยนต์ที่รัฐบาลจะมาช่วยทำให้ซื้อรถได้ราคาถูกลง

การมีหนี้นั้นนับเป็นความเครียดของชีวิตอย่างหนึ่ง หากไม่มีความสามารถชำระหนี้ได้ อาจจะเสียสุขภาพจิต บางคนถึงขั้นเครียดจนฆ่าตัวตายได้

หากลูกหนี้จะเกิดใหม่อีกครั้งทางเครดิต ก็อาจจะต้องยอมเจ็บตั้งแต่ต้นดีกว่าปล่อยไปแล้วเจ็บมากกว่าเดิม ซึ่งจะต้องหารือกับเจ้าหนี้ว่าจะแก้ไขปัญหาอย่างไร ก่อนที่หนี้จะบานปลายออกไปจนแก้ไม่ได้

ปัญหาหนี้ครัวเรือนพุ่งจนทำให้เศรษฐกิจชะลอตัวจากโครงการรถคันแรกนั้น ไม่เพียงเป็นการตัดสินใจผิดพลาดของประชาชนเพียงอย่างเดียว อาจจะเป็นการตัดสินใจผิดพลาดของรัฐบาลด้วย ที่เมื่อทำโครงการออกมาแล้วมีปัญหาสังคมตามมามากกว่าที่คิด

อาจจะสายเกินไปที่รัฐบาลจะแก้ไขอะไรในขณะนี้ แต่นี่คือตัวอย่างของการดำเนินนโยบายโดยไม่มีการวางแผนงานและวิเคราะห์ผลดีผลเสียให้รอบคอบเสียก่อน และหากยังทำนโยบายที่มุ่งผลระยะสั้นสุดท้ายรัฐบาลจะตกที่นั่งลำบากเอง