กระทบชิ่ง

โจ ไบเดน รองประธานาธิบดีสหรัฐ กล่าวให้สัมภาษณ์ทางสถานีโทรทัศน์บลูมเบิร์ก ย้ำว่า การชะลอตัวทางเศรษฐกิจที่เกิดขึ้นในจีนนั้น ไม่น่าจะส่งผลกระทบต่อการฟื้นตัวของเศรษฐกิจในสหรัฐเสียเท่าไหร่ แต่ก็ไม่วายจะบอกว่าความเชื่องช้าของเศรษฐกิจจีนนั้น จะส่งผลกระทบต่อเศรษฐกิจของโลก

สิ่งที่ ไบเดน บอก ก็พอจะเข้าใจได้ครับ เพราะว่าเศรษฐกิจสหรัฐนั้นพึ่งพาเศรษฐกิจจีนไม่มาก มีแต่เศรษฐกิจจีนที่ต้องพึ่งพาสหรัฐ นั่นคือความเป็นจริง

นั่นเป็นเพราะว่าจากสถานะที่จีนวางตัวเองเป็นแหล่งผลิตของโลก ทำให้เศรษฐกิจจีนต้องพึ่งพาการส่งออกเป็นหลัก นั่นหมายความว่า จีนจะอยู่ได้ก็ต่อเมื่อเศรษฐกิจในตลาดส่งออกดี ซึ่งตลาดส่งออกสหรัฐถือเป็นตลาดใหญ่สุดของจีน ตามมาด้วยยุโรป

ดังนั้น ในความเป็นจริงจึงต้องบอกว่าจีนนั่นเองที่ต้องเป็นฝ่ายลุ้นให้เศรษฐกิจสหรัฐฟื้นตัวเร็วๆ จีนจะได้ส่งออกได้มากเหมือนเคย

นี่คือโมเดลทางเศรษฐกิจที่เป็นมาครับ ประเทศกำลังพัฒนาส่วนใหญ่ของโลกพึ่งพาการส่งออกมาเกินไป แทนที่จะหาทางเลี้ยงตัวเองให้ได้ด้วยตลาดภายในของตัวเอง

ปัญหาดังกล่าวเป็นโจทย์หลักของจีนในวันนี้คือสิ่งที่จีนบอกว่ากำลังพยายามปรับเปลี่ยนรูปแบบเศรษฐกิจอยู่ในเวลานี้ คือจีนกำลังจะหันมาพึ่งตัวเองมากขึ้น

และถ้าหากถามว่าการชะลอตัวของเศรษฐกิจจีนนั้นจะส่งผลกระทบต่ออะไรและใครบ้าง

ประเทศที่พึ่งพาการส่งออกไปจีนนั่นแหละครับที่จะได้รับผลกระทบ ก็อย่างเช่น ออสเตรเลีย ที่ส่งออกหินแร่สำหรับก่อสร้างไปจีน เป็นต้น

ตลาดน้ำมันก็น่าจะได้รับผลกระทบด้วยเช่นกัน ถ้าปริมาณการบริโภคน้ำมันในจีนลดลง แต่นั่นก็น่าจะเป็นเรื่องดีต่อชาวโลกที่ราคาน้ำมันจะลดลง ถ้าหากเศรษฐกิจจีนดีขึ้น ความต้องการน้ำมันจะมากขึ้น จะทำให้ราคาน้ำมันพุ่งสูงขึ้นโดยง่าย ซึ่งแน่นอนว่าจะส่งผลกระทบไปทั่วโลก

ขณะเดียวกัน เมื่อกล่าวถึงจีน ถ้าไม่กล่าวถึงค่าเงินหยวนคงไม่ได้ การปล่อยให้ค่าเงินหยวนแข็งค่าตามกลไกตลาดอาจจะเป็นวิธีการสร้างความเข้มแข็งให้กับตลาดภายในของจีนได้อย่างรวดเร็ว แต่จีนก็ยังไม่ปล่อยให้หยวนแข็งไปมากนักครับ

ถ้าหากค่าเงินหยวนแข็ง ผู้บริโภคของจีนก็จะมีกำลังซื้อมากขึ้น แต่จีนจะยอมแลกหรือเปล่า ถ้าหากศักยภาพการแข่งขันของสินค้าจีนในตลาดโลกจะลดลง

ที่สำคัญ ต้นทุนการผลิตในจีนจะแพงขึ้นอย่างแน่นอน ซึ่งจะส่งผลให้บรรดาบริษัทตะวันตกที่ใช้จีนเป็นฐานการผลิตนั้นอาจจะสู้ราคาต่อไปไม่ไหว

การปรับโมเดลทางเศรษฐกิจของจีนนั้นไม่ใช่เรื่องง่ายๆ จริงๆ ครับ