การทูตสร้างสรรค์ Soft Power ทางวัฒนธรรม

เพียง 7 เดือน กระทรวงการต่างประเทศภายใต้การทำงานของสถานเอกอัครราชทูตไทยที่ปักกิ่งและสถานกงสุลใหญ่ไทยที่เซี่ยงไฮ้ก็จัดให้มีการไปปรากฏตัวของภาพยนตร์ไทยแล้ว3 ระลอก

แต่ละครั้งมีภาพยนตร์ไทยที่คนจีนจะสนใจหลากรูปแบบไปประเดิมฉายให้ได้ชิมได้ชม ทั้งแนวบู๊ แนวรักโรแมนติก แนวสยองขวัญ และแนวตลกอารมณ์ดี

มีทั้งผู้กำกับ นักแสดงชายบ้างหญิงบ้าง ไปปรากฏตัวให้แฟนคลับได้กรี๊ดต้อนรับ ทั้งที่สนามบินและในการแถลงข่าว หรือการฉายหนังรอบพิเศษ

มี มอสปฏิภาณ ปฐวีกานต์ ไปเซี่ยงไฮ้เมื่อปลาย พ.ย.ปีที่แล้ว

มี โดมปกรณ์ ลัม ไปปักกิ่งเมื่อ เม.ย.ที่ผ่านมา

มี หนูนา หนึ่งธิดา ไปเดินพรมแดงเทศกาลภาพยนตร์นานาชาติเซี่ยงไฮ้

มีคุณสู่ขวัญ บูลกุล ไปร่วมในการฉายภาพยนตร์ที่เธอรับบทนำในกรุงปักกิ่ง มีผู้กำกับภาพยนตร์ไทยเรื่อง ชัมบาลา ซึ่งถ่ายทำในทิเบตไปปรากฏตัว

ผมอยู่เป็นสักขีพยานในทุกงานข้างต้นด้วยความสนใจ และน่าภูมิใจนะครับที่จะรายงานว่า เรตติ้งของดาราไทยที่ไปปรากฏตัวนั้น...ดีทีเดียว

ผมแอบถามดาราแต่ละคนแล้ว...นี่คือ ทริปแรกของพวกเขาในจีนทั้งนั้น...เพิ่งเคยมาเปิดตัว เปิดหนังครั้งแรก...ทุกคนประทับใจในการต้อนรับของแฟนคลับชาวจีน ซึ่งนึกไม่ถึงว่าเหนียวแน่นขนาดนี้

ทุกครั้งที่หนังฉายจบ...โดยไม่ต้องนัดหมาย...คนจีนทั้งโรงพร้อมกันลุกขึ้นยืนปรบมือยาวนาน...ให้เกียรติแก่ศิลปินของเรา...ซึ่งรู้ว่ามานั่งร่วมชมอยู่ในโรงฉายด้วย...

คนไทยที่อยู่ร่วมในกิจกรรมยังอดปลื้มแทนดาราไทยไม่ได้...เพราะนี่คือ บรรยากาศของการทูตเชิงวัฒนธรรม...ความสัมพันธ์ภาคประชาชนรุ่นใหม่

ชักไม่ทันสมัยแล้วครับ ที่บทสนทนาระหว่างไทยกับจีนจะขึ้นต้นด้วยการเล่าให้ฟังว่าตัวนั้นแซ่อะไร เป็นลูกหลานหัวเฉียว (แปลว่า จีนโพ้นทะเล) รุ่นที่เท่าไหร่ จากหมู่บ้านมณฑลไหน...

เดี๋ยวนี้ บรรยากาศฝ่ายจีนรุ่นใหม่เริ่มไม่อินกับเรื่องแบบนี้เสียแล้ว

จีนใหม่มีความผูกพันกับประวัติศาสตร์ไทยจีน น้อย ผูกพันกับประวัติศาสตร์ของตัวเองก็น้อยลง (ฝ่ายไทยก็เป็นเหมือนกัน)

แต่จะสนทนาได้ออกรสออกชาติมากกว่า ถ้าได้ชวนคุยถึงสิ่งที่ชอบเหมือนกัน...เช่น เที่ยวเมืองไทย...ข้าวไทย...ผลไม้ไทย...

ตอนนี้เริ่มมีหนังไทย...ละครไทย...เพิ่มเข้าไปได้อีก

คนจีนบ่นให้ฟังว่า หนังฮ่องกงตีกันมากไป ละครฮ่องกงคุยเรื่องธุรกิจการเงินและหุ้นมากไป ละครเกาหลีกำลังพอดี แต่เขาอยากลองของใหม่ๆ สลับมั่ง

หนังไทย ละครไทยรุ่นหลังถ่ายทำดี สีสันสวย ดาราดูดีเล่นเก่ง รับได้หลายบท คนกำกับก็พิถีพิถัน การผูกเรื่องคนจีนยังพอเข้าถึงได้ ไม่ขนบจ๋าจนดูไม่รู้เรื่อง

ล่าสุด หนังไทยที่เรานำเข้าไปฉายเป็นเดอะมิวสิเคิล ซึ่งนักแสดงใช้การร้องเพลงแทนการสนทนาตลอดเรื่อง แสดงนำโดย บี้ เดอะสตาร์ กับ หนูนา เล่นเป็นนางเอกตาบอด

ท่านเอกอัครราชทูต วิบูลย์ คูสกุล ซึ่งลงทุนถอดหัวโขนมาเล่นบทพิธีกรร่ายภาษาจีน หยอดมุขน่ารักให้คนจีนได้ฮากันก่อนฉายหนัง ยังเอ่ยปากชมเปาะว่า ระดับของหนังเราดีขึ้นจริงๆ โดยเฉพาะเดอะมิวสิเคิลนี่แสดงศักยภาพอีกระดับของวงการแสดงของไทยเลย

ท่านทูตและกงสุลใหญ่ไทย ณ เซี่ยงไฮ้ คุณบุษกร พฤกษพงศ์ ให้การสนับสนุนกิจกรรมดีมาก เพราะต้องการตอกหมุดย้ำเสน่ห์ไทยให้ฝังลึกเข้าไปในจีนรุ่นใหม่ ด้วยหวังว่าความชื่นชอบยอมรับเหล่านี้จะลามจากปากสู่ปาก บอกต่อกันเองในหมู่คนจีนถึงความมีคุณภาพของไทย ซึ่งนำไปสู่การยอมรับในสินค้าและผลิตภัณฑ์ ตลอดจนความรู้ความคิดของไทย

สิ่งที่เรากำลังนำเข้าไปจึงไม่ใช่แค่หนัง แต่คือการประชาสัมพันธ์วิถีชีวิต ความคิด ความรัก ความมีคุณธรรมของคนไทยได้อย่างแยบยล การเจรจาเปิดการค้าไม่ได้มีเฉพาะการงัดข้อกฎหมายมาต่อรองหรือหยิบผลประโยชน์มาแลกเปลี่ยน แต่รวมถึงการหย่อนเสน่ห์ให้เขารักเขาชอบเราด้วย

ความไว้เนื้อเชื่อใจ ความเปิดใจรับ ความอยากมีส่วนร่วมและอยากผูกพัน จะทำให้กระบวนการค้า การเมือง การลงทุนที่จะมีต่อกัน สามารถขยับต่อไปด้วยความรู้สึกที่แข็งแรงกว่าเดิม

จากสายสัมพันธ์ที่เคยอ้างแต่ฉันเครือญาติ...เป็นความสัมพันธ์ที่มีผลประโยชน์ร่วม...และต้องในรสนิยม...

คนจีนรุ่นใหม่วัยต่ำกว่า 50...ใส่ใจกับความเท่...น่าดูเลย