ผู้นำแห่งโลกยุคปัจจุบัน (ตอนที่ 1)

ท่ามกลางการเปลี่ยนแปลงและความผันผวนทั้งด้านการเมือง เศรษฐกิจ และสังคมแห่งโลกยุคปัจจุบัน สิ่งหนึ่งที่ทุกองค์กรตั้งแต่ระดับเล็กไปใหญ่ที่สุดระดับประเทศ นั่นก็คือ “ประเทศ” จำเป็นต้องมีและพัฒนาอย่างต่อเนื่อง ได้แก่ “ผู้นำ” ผู้ซึ่งเปรียบเสมือนเป็นผู้ถือหางเสือหรือผู้คัดท้ายการเดินทางของแต่ละองค์กรหรือประเทศนั้นๆ ให้อยู่ในทิศทางที่ควรจะไป

ถ้ากล่าวถึง “ผู้นำ” หลายท่านคงทราบดีอยู่แล้วว่าผู้นำในโลกมีหลายประเภท สภาวะผู้นำของผู้นำแต่ละคนขึ้นอยู่กับบริบทแวดล้อมที่ใกล้ตัวของผู้นำแต่ละคน นั่นก็หมายความว่า ผู้นำแต่ละคนมักจะตัดสินใจดำเนินการสิ่งใดสิ่งหนึ่งโดยมักจะต้องนำเอาบริบทแวดล้อมมาเป็นหนึ่งในปัจจัยหลักก่อนการตัดสินใจใดๆ

โลกปัจจุบันมีความผันผวนและเปลี่ยนแปลงอยู่ตลอดเวลา ทุกประเทศจึงควรมีผู้นำที่พร้อมรับมือต่อการเปลี่ยนแปลงและพร้อมที่จะต้องติดดาบผ่านการมีวิสัยทัศน์ที่ยาวไกลและมีกลยุทธ์ในการนำเอาวิสัยทัศน์ไปปฏิบัติให้เกิดขึ้นจริง โดยมีผู้ให้การสนับสนุนและติดตามที่พร้อมจะนำเอาแนวคิดไปสู่ภาคการปฏิบัติให้ได้ผลลัพธ์เป็นอย่างดียิ่ง และที่สำคัญก็คือ ผู้นำที่มีวิสัยทัศน์ที่ไม่เหมือนผู้อื่นและชอบให้เกิดการเปลี่ยนแปลงในทางที่เป็นบวกหรือดีขึ้น

ผู้นำที่ผู้เขียนได้ให้คำนิยามตามย่อหน้าด้านบนเขาเรียกว่า “ผู้นำแห่งการเปลี่ยนแปลง” หรือ “Transformational Leadership” ซึ่งลักษณะของผู้นำชนิดนี้ดูเหมือนว่าจะเหมาะสมกับสถานการณ์ของโลกยุคปัจจุบันเป็นอย่างยิ่ง

ลักษณะของผู้นำแห่งการเปลี่ยนแปลงควรประกอบด้วยสิ่งต่อไปนี้ 1) การมีวิสัยทัศน์หรือแนวคิดที่กว้างไกล สามารถมองและวิเคราะห์สถานการณ์ความเป็นไปของโลกอนาคตได้อย่างใกล้เคียง และสามารถวางแนวคิดรับมือต่อการเปลี่ยนแปลงได้อย่างเหมาะสมและทันท่วงที 2) การมีวิสัยทัศน์ที่ไม่เหมือนคนอื่นๆ ในอดีต หรือถ้าเหมือนก็เหมือนเพียงแค่หลักการพื้นฐาน 3) การมีวิสัยทัศน์ที่สามารถชักจูงและโน้มน้าวให้เกิดผู้ตามและศรัทธาได้อย่างมหาศาล 4) การมีกลยุทธ์ที่จะบรรลุวิสัยทัศน์ได้อย่างชัดเจน และลงมือปฏิบัติได้อย่างง่ายและเห็นผลลัพธ์เร็ว 5) การมีบุคลิกส่วนตัวที่แน่วแน่ เด็ดขาด และมั่นคง พร้อมที่จะต้องปรับตัวและเรียนรู้อย่างต่อเนื่อง และสิ่งที่สำคัญต้องตัดสินใจได้อย่างรวดเร็วและเฉียบขาดท่ามกลางแรงกดดันอันหนักหน่วง 6) ต้องยึดถือผลประโยชน์ของประเทศชาติเป็นหลัก 7) จะต้องไม่ทำลายและทำร้ายผู้อื่นหรือประเทศอื่นๆ โดยขาดเหตุผลและความชอบธรรม 8) จะต้องเป็นผู้ที่มีความเป็นประชาธิปไตยในหัวใจและเปิดรับฟังความคิดเห็นของผู้อื่นอย่างกว้างขวาง และ 9) สามารถเป็นต้นแบบ (Role Model) ให้ผู้อื่นปฏิบัติตามและเชื่อถือได้อย่างสนิทใจ

มีหนังสือเล่มล่าสุดที่เขียนโดยศาสตราจารย์ Joseph S.Nyre Jr. ซึ่งเป็นอาจารย์ที่มีชื่อเสียงของมหาวิทยาลัยฮาร์วาร์ด คือ “Presidential Leadership and the Creation of the American Era” ซึ่งตีพิมพ์ออกมาล่าสุดและมีเนื้อหาเกี่ยวกับผู้นำแห่งการเปลี่ยนแปลงที่น่าสนใจ โดยมีการวิเคราะห์และเปรียบเทียบบุคลิกลักษณะแห่งความเป็นผู้นำของอดีตประธานาธิบดีสหรัฐ ระหว่างอดีตประธานาธิบดี จอร์จ บุช กับอดีตประธานาธิบดี วูดโรว์ วิลสัน ไว้ได้อย่างเห็นภาพ

ในสัปดาห์หน้า เรามาติดตามกันต่อว่าศาสตราจารย์ ไนยร์ ได้ทำการเปรียบเทียบสองผู้นำแห่งการเปลี่ยนแปลงไว้ว่าอย่างไรบ้าง