บทเรียนมีให้เห็น

แน่นอนครับ วิกฤตหนี้ในกลุ่มประเทศพัฒนาแล้ว โดยเฉพาะอย่างยิ่งในยุโรป กำลังกลายเป็นบทเรียนให้ประเทศอื่นๆ ทั่วโลกเห็นเป็นแบบอย่าง และต้องเพิ่มระดับการระมัดระวังการใช้จ่ายของภาครัฐ

แม้กระทั่งสหรัฐเองก็กำลังเผชิญหน้าอยู่กับการขาดดุลงบประมาณของภาครัฐอย่างสาหัส และหนี้สาธารณะของประเทศพุ่งขึ้นเกินมากกว่า 100% ของจีดีพี

เมื่อสัปดาห์ที่แล้ว กองทุนการเงินระหว่างประเทศ (ไอเอ็มเอฟ) เตือนให้ประเทศกำลังพัฒนา ตลอดไปจนถึงประเทศเศรษฐกิจเกิดใหม่ทั้งหลายให้ระวังการก่อหนี้ ไม่ว่าจะหนี้ภาครัฐ หนี้เอกชน รวมไปถึงหนี้ภาคครัวเรือน ที่จะกลายเป็นปัญหาได้ในอนาคต

น่าสนใจครับ เสียงเตือนที่ว่านี้ถือว่าไม่ใช่ครั้งแรก ในอดีตสหประชาชาติเคยออกโรงเตือนมาแล้วในช่วงวิกฤตเศรษฐกิจโลกเมื่อปี 2008 ว่าการกระตุ้นเศรษฐกิจถือเป็นเรื่องจำเป็นก็จริง แต่การกู้หนี้มากระตุ้นเศรษฐกิจ นั้นเป็นเรื่องอันตรายยิ่งกว่า

โดยเฉพาะอย่างยิ่ง นอกเหนือจากหนี้ภาครัฐแล้ว ในประเทศกำลังพัฒนาในภูมิภาคเอเชีย กำลังก่อหนี้ภาคครัวเรือนอย่างน่ากลัว ยิ่งในช่วงเวลานี้ ตะวันตกกำลังโหมกระแสว่าเอเชียเป็นภูมิภาคที่มีความร้อนแรงทางเศรษฐกิจอย่างยิ่ง และประชาชนมีกำลังใช้จ่ายมากขึ้น ทำให้บรรดาธนาคารและสถาบันการเงินในโลกตะวันตก กำลังมุ่งหน้ามายังเอเชียมากขึ้น เพื่อการปล่อยกู้รายย่อย

เรียกได้ว่า ขณะนี้ในเอเชียมีสิ่งล่อตาล่อใจผู้บริโภคให้หลวมตัวในกับดักสร้างหนี้มากขึ้นเรื่อยๆ ทั้งภาครัฐเอง ที่พยายามก่อหนี้เพื่อนำมากระตุ้นเศรษฐกิจของประเทศ ขณะที่ในระดับประชาชนก็มีการก่อหนี้เพิ่มมากขึ้นเช่นกัน

ยิ่งถ้าหากการก่อหนี้ของภาครัฐ มีการคอร์รัปชั่นแอบแฝงอยู่ด้วยก็ยิ่งน่ากลัวครับ

สำหรับประเทศไทย รัฐบาลผ่านกฎหมายสร้างหนี้ไปแล้ว 2 ล้านล้านบาท รวมดอกเบี้ยอะไรต่อมิอะไร ปาเข้าไป 5 ล้านล้านบาท ส่วนหนี้ภาคครัวเรือนก็พุ่งสูงขึ้นเรื่อยๆ จากความฟุ้งเฟ้อของผู้บริโภคเอง และผลจากนโยบายรัฐที่เอื้อ และเปิดทางให้ประชาชนก่อหนี้มากขึ้น

ต้องยอมรับกันได้แล้วครับ ว่าปัญหานี้ไม่ใช่ปัญหาเล็กๆ ไม่ใช่เรื่องธรรมดา เมื่อครั้งเศรษฐกิจเอเชียล่มอันเป็นผลมาจากวิกฤตต้มยำกุ้งในปี 2540 นั้น พบว่าประชาชนในหลายประเทศที่เกิดปัญหาเศรษฐกิจมีการใช้จ่ายเกินตัว ไม่ว่าจะทั้งในไทย หรือเกาหลีใต้ พกบัตรเครดิตกันคนละ 34 ใบฝรั่งเห็นแล้วอดตกใจไม่ได้

ปัญหาในยุโรปในขณะนี้ รัฐสร้างหนี้เพราะต้องนำเงินไปช่วยภาคเอกชน รัฐสร้างหนี้ เพราะนำไปใช้เพื่อสวัสดิการสังคม จนทำให้ประเทศจมปลักกับวิกฤตหนี้จนโงหัวไม่ขึ้น

แต่ในบางประเทศแถวๆ นี้ ไม่รู้ว่าสร้างหนี้มาแล้ว ใครได้ประโยชน์อะไร ประเทศชาติได้ประโยชน์อย่างเต็มเม็ดเต็มหน่วยหรือไม่ ก็ไม่เห็นมีใครบอกได้