ยับยั้งความเสียหาย

นโยบายรับจำนำข้าวด้วยราคาสูงถึงตันละ 1.5 หมื่นบาท กำลังสร้างความเสียหายให้กับรัฐบาลและภาษีของประชาชนมากกว่าที่คิด

โดยเฉพาะล่าสุดที่พบว่า ข้าวสารในประเทศมีราคาตกต่ำลงมาอย่างน่าตกใจ คือ เหลือเพียงตันละ 1.52 หมื่นบาท ใกล้เคียงกับราคารับจำนำข้าวเปลือกของรัฐบาลที่ตันละ 1.5 หมื่นบาท

ยิ่งยืนยันถึงความผิดพลาดของนโยบายประชานิยมไม่รู้จบของรัฐบาลชุดนี้

ทั้งนี้ ปกติข้าวสารจะต้องมีราคาสูงกว่าราคาข้าวเปลือก เนื่องจากมีต้นทุนในการนำข้าวเปลือกไปสีแปรสภาพเป็นข้าวสาร ทำให้หลังจากสีข้าวเสร็จราคาจะสูงกว่าข้าวเปลือก 75% กรณีข้าวขาว ส่วนข้าวสารหอมมะลิราคาจะสูงกว่าราคาข้าวเปลือกถึง 85%

การที่ข้าวสารราคาลงมาเท่ากับข้าวเปลือก จึงเท่ากับว่าเวลานี้มีการขายข้าวสารในราคาที่ขาดทุนแล้ว

ที่น่าสนใจ คือ ใครเป็นคนขาดทุน และต้องรับผลขาดทุนไว้มากน้อยแค่ไหน ถ้าไม่ใช่รัฐบาลที่ถือข้าวไว้ในมือทั้งหมดจากการตั้งราคารับจำนำไว้สูงมาก

โดยการรับจำนำรอบแรกมีข้าวเปลือกรับจำนำเข้ามา 16 ล้านตัน แปรเป็นข้าวสารแล้ว 56 ล้านตัน ส่วนที่กำลังเปิดรับจำนำในระยะนี้ คาดว่าจะมีข้าวเปลือกเข้ามาอีก 7 ล้านตัน

และเป็นอย่างที่รู้กันว่า ข้าวเหล่านี้มีโอกาสระบายด้วยการส่งออกไปต่างประเทศได้น้อยมาก เพราะราคาแพงสู้กับคู่แข่งไม่ได้ และระยะนี้ยังถูกซ้ำเติมด้วยเงินบาทที่แข็งค่าขึ้น ถ้ารัฐยังฝืนส่งออกในราคาเดิม รายได้ในรูปเงินบาทก็จะลดลง แต่ถ้าเพิ่มราคาเพื่อชดเชยกับเงินบาทที่แข็งค่าขึ้น ก็ยิ่งขายไม่ได้

โรงสีบางแห่งที่มีข้าวอยู่ในมือจึงต้องเร่งสีข้าวออกมาขายในราคาถูก ดีกว่าเก็บข้าวไว้ให้เสื่อมสภาพ และมีข่าวด้วยว่า ข้าวเปลือกในโครงการรัฐบางส่วนถูกนำมาสีขายเป็นข้าวสารแทน เพื่อให้ได้เงินไปรับจำนำข้าวต่อ

เพราะฉะนั้น แม้ว่าประชาชนจะได้ประโยชน์ เพราะซื้อข้าวสารในราคาถูกมาก แต่สิ่งที่แฝงไว้อย่างน่ากลัว คือ ต้นทุนค่าใช้จ่ายที่เกิดขึ้นตกเป็นภาระของผู้เสียภาษี และยืนยันสิ่งที่หลายฝ่ายเคยเตือนไว้ว่า รัฐบาลจะขาดทุนจากโครงการรับจำนำข้าวนับแสนล้านบาท ไม่นับปัญหาโกดังล้น ข้าวเสื่อมสภาพ การสูญเสียตลาดส่งออก

ดังนั้น ทางออกที่นักวิชาการเสนอให้รัฐบาลจำกัดวงเงินการใช้นโยบายประชานิยม และกำหนดระยะเวลาแน่นอน จึงสมควรถูกหยิบกยกขึ้นมาพิจารณาอย่างจริงจัง และนำไปปฏิบัติอย่างเข้มข้น