ทีดีอารืไอ แนะ 8 ข้อ ก่อนกู้ 2 ล้านล้าน

สมชัย จิตสุชน ผู้อำนวยการวิจัยด้านการพัฒนาอย่างทั่วถึง ทีดีอาร์ไอ กล่าวว่า ทีดีอาร์ไอสนับสนุนนโยบายการลงทุนระบบรางคู่ เพื่อยกระดับโครงข่ายคมนาคมให้ดีขึ้น ซึ่งจะช่วยดึงให้นักลงทุนเข้ามาลงทุนมากขึ้น

ขณะที่รถไฟความเร็วสูงใช้งบสูงถึง 9 แสนล้านบาท โดยที่ยังไม่มีการศึกษาความคุ้มค่าทางเศรษฐกิจและทางการเงินอย่างชัดเจน การกู้เงินจำนวนมากจะกระทบต่อหนี้สาธารณะอย่างชัดเจน โดยหนี้สาธารณะจะพุ่งเกิน 100% ภายในปี 2562 จากปัจจุบัน 70% และเงินเฟ้อจะสูงขึ้นเฉลี่ยปีละ 0.50% รวมแล้วสูงขึ้น 2.75%

ทั้งนี้ หากไม่มีโครงการเงินกู้ไทยก็อยู่ในภาวะเสี่ยงที่หนี้สาธารณะจะเพิ่มขึ้นอยู่แล้ว แม้รัฐบาลจะบอกว่า การลงทุน 2 ล้านล้านบาท จะทำให้จีดีพีเพิ่มขึ้น 1% แต่อย่าลืมว่า มากกว่า 80% ของเงินกู้ รัฐจะนำไปลงทุนรถไฟความเร็วสูงที่มองไม่เห็นการคุ้มทุน เพราะไม่ตอบโจทย์ของบริการสาธารณะ และไม่มีแรงจูงใจให้ใช้บริการได้ถึง 9 ล้านคน ในปีแรกแน่นอน

ดังนั้น รัฐบาลอย่าอ้างว่ารถไฟความเร็วสูงเป็นบริการเพื่อสังคมหรือเพื่อประชาชน เพราะจุดประสงค์และค่าโดยสารชัดเจนว่าไม่ได้ตอบสนองผู้ที่มีรายได้น้อย และไม่ได้ช่วยพัฒนาโลจิสติกส์ด้วย เพราะมุ่งขนคนเป็นหลัก การลดต้นทุนด้านโลจิสติกส์ จะต้องให้ความสำคัญที่การขนส่งสินค้ามากกว่านี้

ทีดีอาร์ไอ จึงมีข้อเสนอแนะในการแก้ไขร่าง พ.ร.บ.กู้เงินฯ ไว้ ดังนี้

1.รัฐต้องเพิ่มรายละเอียดระดับโครงการในบัญชีท้าย พ.ร.บ.กู้เงินฯ เพื่อให้รัฐสภาได้กลั่นกรองและให้ความเห็นชอบในรายละเอียดที่เหมาะสม

2.ให้ทุกโครงการต้องผ่านการศึกษาความเป็นไปได้ โดยหน่วยงานที่เป็นกลางและมีผู้ตรวจสอบอิสระตรวจสอบผลการศึกษาอีกชั้นหนึ่ง เพื่อให้ได้ผลการศึกษาที่รัดกุมขึ้น ทั้งเรื่องราคา ความถี่ในการให้บริการ และตัวแปรอื่นๆ เช่น หากมีการลดค่าโดยสารจะมีผลกระทบอย่างไร

3.กำหนดให้ฝ่ายบริหารไม่สามารถเพิ่มโครงการใหม่ในบัญชีท้าย พ.ร.บ.กู้เงินฯ แทนโครงการที่ไม่ผ่านการศึกษาความเป็นไปได้

4.หากโครงการใดเสร็จสิ้นและมีเงินกู้เหลือ ให้คลังนำเงินเหลือจ่ายไปชำระคืนเงินกู้เท่านั้น ไม่ให้ส่งเป็นรายได้แผ่นดิน

5.การลงทุนในอนาคตควรอยู่ในรูปแบบเงินงบประมาณเท่านั้น กรณีที่ติดปัญหาเพดานการกู้เงินในงบประมาณ อาจออกเป็น พ.ร.บ.ยกระดับเพดานการกู้เงินเป็นการชั่วคราว โดยระบุว่าเพดานส่วนเกินต้องนำมาใช้ในโครงการลงทุนที่ระบุใน พ.ร.บ.เท่านั้น

6.มีบทเฉพาะกาลกำหนดให้รัฐบาลจัดทำงบประมาณระยะปานกลาง เสนอต่อรัฐสภาและประชาชนทุกปี เพื่อให้รัฐสภาและประชาชนรับรู้ประมาณการรายได้ในระยะปานกลาง แผนการหารายได้ของรัฐบาลเพิ่มเติม

7.แบ่งกลุ่มโครงการสาธารณะและเชิงพาณิชย์ ซึ่งโครงการรถไฟความเร็วสูงไม่ถือเป็นบริการสาธารณะที่ต้องยอมปล่อยให้ขาดทุนในระยะยาว และไปเบียดค่าใช้จ่ายภาครัฐส่วนที่สำคัญเรื่องอื่นๆ เช่น รายจ่ายด้านสวัสดิการสังคม รายจ่ายเพื่อพัฒนาบุคลากรของประเทศ และควรแยกการลงทุนโครงสร้างพื้นฐาน และอุดหนุนบริการสำหรับผู้มีรายได้น้อยออกจากกันอย่างชัดเจน

8.รัฐต้องชัดเจนเรื่องการบริหารหนี้สะสม และหนี้จากการลงทุนระบบรางใหม่ว่าจะมีบริหารจัดการอย่างไร และควรประเมินผลหลังการดำเนินโครงอย่างเป็นระบบ