นางสิงห์

หากไม่เขียนถึงเรื่องนี้คงจะกระไรอยู่ สำหรับการจากไปของนางสิงห์ มาร์กาเร็ต แทตเชอร์ หนึ่งในตำนานผู้นำหญิงของโลก และเป็นนายกฯ อังกฤษเพียงคนเดียว ที่มีอิทธิพลถึงขั้นได้รับการเติม ism เป็นลัทธิการเมืองใหม่ Thatcherism ซึ่งเป็นแบบอย่างให้กับนักการเมืองฝ่ายขวาตามมาจนถึงปัจจุบัน

สิ่งที่น่าสนใจมากกว่าเกียรติประวัติของบารอนเนสผู้นี้ก็คือ ปฏิกิริยาของผู้คนหลังการถึงแก่อสัญกรรม

ในขณะที่ทั่วโลกรู้จักแทตเชอร์ในนามหญิงเหล็กผู้เปลี่ยนโฉมหน้าอังกฤษ และผู้นำประเทศคว้าชัยในสงครามหมู่เกาะฟอล์กแลนด์ เมื่อปี 2525 ทว่าขณะเดียวกัน ก็มีผู้ยินดีกับการจากไปอยู่มากเช่นกัน ซึ่งไม่ใช่คนอาร์เจนตินาชาติเดียว แต่กลับเป็นคนอังกฤษประเทศเดียวกัน

เพลงเก่า Ding Dong the Witch is Dead กลับมาขายได้อีกครั้งกว่าแสนซิงเกิล มีการจัดปาร์ตี้ฉลองขึ้น ขณะที่ข่าวเกี่ยวกับแทตเชอร์ตามสื่อแดนผู้ดีนั้น ก็มักจะมีคนอังกฤษเข้ามาแสดงความเห็นอย่างเผ็ดร้อน ที่ยกย่องก็มาก แต่ที่โจมตีก็ไม่น้อย เผลอๆ จะเยอะกว่าด้วยซ้ำ

ปฏิกิริยานี้สะท้อนถึงความ “สุดขั้ว” ของแทตเชอร์ มีคนรักมากก็มีคนเกลียดมาก เพราะกว่า 11 ปี ของเก้าอี้นายกรัฐมนตรี 3 สมัย แทตเชอร์ดำเนินนโยบายขวาสุดโต่งกับพวกซ้ายและชนชั้นแรงงาน ทั้งการปฏิรูประบบตลาดเสรี การแปรรูปรัฐวิสาหกิจ ทำให้อุตสาหกรรมการผลิตของอังกฤษล้มไปมาก คนว่างงานพุ่งกว่า 3 ล้านคน และการปฏิรูปการเก็บภาษีแบบใหม่ยังเป็นชนวนแตกหักกับชนชั้นแรงงาน ที่นำไปสู่การประท้วงรุนแรงหลายครั้ง และทำให้เกิดยุคสมัยที่แตกแยกที่สุดครั้งหนึ่งในอังกฤษ

ทว่า การตัดสินใจอย่างเด็ดเดี่ยวก็ทำให้อังกฤษกลับมามีบทบาทในเวทีโลกอีกครั้ง โดยปัจจุบันกลายเป็นศูนย์กลางการเงินเคียงข้างไปกับสหรัฐ และการปฏิเสธไม่ร่วมใช้เงินสกุลยูโรนั้นก็กลายเป็นผลดี

ขณะที่กรณีของการหักดิบกับชนชั้นแรงงานนั้น ต้องเข้าใจว่าสหภาพแรงงานของอังกฤษในยุคนั้นนับว่าเปรี้ยวที่สุด หรือถึงขั้นควบคุมไม่ได้ อังกฤษจึงไม่อาจเดินหน้าอุตสาหกรรมหนักขับเคลื่อนประเทศได้เหมือนกับเยอรมนี และอาจเป็นเหตุผลสำคัญที่แทตเชอร์เปลี่ยนไปใช้เศรษฐกิจระบบการเงินนำประเทศ

สื่อต่างชาติมองแทตเชอร์แบบกลางๆ คือไม่สดุดีสุดขีด แต่ก็ไม่โจมตีรุนแรง เพราะเธอก็ทำให้อังกฤษที่แทบจะเป็นคนป่วยของยุโรป กลับมาอยู่แนวหน้าของโลกได้ในวันนี้

ที่สำคัญแม้จะมีความเห็นต่างกันสุดขั้ว แต่ก็ได้ชื่อว่าเป็นนายกฯ ที่ทำเพื่อชาติและไม่มีเรื่องคอร์รัปชันให้ด่างพร้อย

เพียงเท่านี้ก็น่าจะเป็นนักการเมืองที่ดีในยุคสมัยนี้ได้แล้ว