กู้ 2 ล้านล้าน เสี่ยง!!!

นับเป็นการกู้เงินครั้งใหญ่อีกครั้งในประวัติศาสตร์ของประเทศกับเม็ดเงิน 2 ล้านล้านบาท ท่ามกลางความเป็นห่วงจากหลายฝ่ายที่มองว่าการเลี่ยงไปออกเป็น ร่าง พ.ร.บ. ให้อำนาจกระทรวงการคลังกู้เงินเพื่อลงทุนด้านโครงสร้างพื้นฐานนั้น เป็นไปเพื่อหลีกเลี่ยงการตรวจสอบจากฝ่ายนิติบัญญัติ และที่สำคัญยังสุ่มเสี่ยงกับเสถียรภาพการเงิน และภาระหนี้ที่จะตกอยู่กับประชาชนนับ 50 ปี

รศ.ดร.ณรงค์ เพ็ชรประเสริฐ อาจารย์ประจำคณะเศรษฐศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย มองว่า เรื่องการลงทุนในโครงสร้างพื้นฐานถือเป็นเรื่องที่ถูกต้องสมควรจะต้องทำ แต่ที่เห็นว่าไม่เหมาะสมก็คือรูปแบบที่มาของเงินซึ่งไม่จำเป็นต้องกู้เงินมาใช้ลงทุน เช่น การเพิ่มเงินค่าภาคหลวง ซึ่งปัจจุบันประเทศไทยจัดเก็บอยู่น้อยมาก อย่างค่าภาคหลวงปิโตรเลียมที่จัดเก็บอยู่แค่ 12% ในขณะที่ประเทศอื่นๆ เก็บอย่างน้อย 30% หรืออย่างเวเนซุเอลาเก็บสูงกว่า 70% ซึ่งคำนวณแล้ว หากเราเพิ่มการเรียกเก็บค่าภาคหลวงแค่เฉพาะในส่วนของปิโตรเลียมและทองคำก็จะมีรายได้เพิ่มขึ้นปีละนับ 3 แสนล้านบาท ไม่จำเป็นที่จะต้องกู้เงินมาใช้แต่อย่างไร

ที่ผ่านมาเราปล่อยให้ต่างชาติเข้ามาหาประโยชน์กับทรัพยากรในประเทศ โดยเรียกเก็บค่าตอบแทนที่น้อยมาก ซึ่งไม่รู้ว่าเป็นเพราะอะไร และการที่รัฐบาลจะอ้างถึงการสร้างหลักประกันสร้างความเชื่อมั่นให้กับนักลงทุนทั้งในและต่างประเทศ ในการลงทุนโครงสร้างพื้นฐาน แต่กลับผลักภาระไปให้ประชาชนต้องมารับใช้หนี้ที่รัฐบาลก่อไว้ถึง 50 ปี ซึ่งไม่รู้ว่าวันนั้นจะมีใครอยู่ถึงบ้าง โดยหากคำนวณดอกเบี้ย 5% จากเงินต้น 2 ล้านล้านบาท จะต้องเสียภาษีปีละถึงแสนล้านบาท

รศ.ดร.ณรงค์ กล่าวว่า ยิ่งอยู่ในรูปแบบ พ.ร.บ.กู้เงินที่ไม่ใช่งบประมาณปกติย่อมทำให้การตรวจสอบทำได้ยาก ยังไม่รวมถึงหนี้สาธารณะที่ทุกวันนี้สูงถึง 50% ต่อจีดีพีแล้ว โดยไม่มีหลักประกันว่าจะสามารถหารายได้ได้เท่าไหร่ในอนาคต ที่คนวัยทำงานจะลดลง มีแต่คนสูงวัยซึ่งไม่รู้ว่าจะไปเรียกเก็บเงินภาษีได้อย่างไร

ขณะที่ รศ.ดร.ต่อตระกูล ยมนาค ประธานกลุ่มวิศวกรเพื่อชาติ กล่าวว่า ในแง่รายละเอียดของโครงการก็ยังมีความน่าเป็นห่วงว่าจะมีความคุ้มค่าแค่ไหน โดยเฉพาะโครงการก่อสร้างรถไฟความเร็วสูงที่คิดเป็น 80% ของวงเงิน ซึ่งโดยหลักการจะต้องหวังผลทางเศรษฐกิจในการเชื่อมโยงกับประเทศเพื่อนบ้าน ไม่ว่าจะเป็นจีน เวียดนาม ลาว แต่กลับพบว่าสายที่จะเชื่อมต่อไปยังลาวที่เดิมรัฐบาลประชาธิปัตย์เคยมีแผนที่จะก่อสร้างยาวจากกรุงเทพฯ ไปถึง จ.หนองคาย แล้ว แต่ตามแผนนี้กลับพบว่าจะทำถึงแค่ จ.นครราชสีมา ทั้งที่งบประมาณใช้น้อยกว่าเส้นทางกรุงเทพฯเชียงใหม่

ดังนั้น เป็นเรื่องน่าเสียดายที่เงินกู้ใหญ่ครั้งนี้กลับไม่มีการเปิดให้พิจารณาอย่างรอบด้าน ถึงความคุ้มค่า การออกเป็น พ.ร.บ.กู้เงินเช่นนี้ยังทำให้กระบวนการตรวจสอบทำได้ยากขึ้น มีวิธีการจัดซื้อจัดจ้างด้วยวิธีพิเศษ ทั้งดีไซน์แอนด์บิวต์ ระบบเทิร์นคีย์ ซึ่งที่ผ่านมาหลายโครงการในอดีตเคยมีการทักท้วงว่าเข้าข่ายขัดระเบียบก็มีการแก้ระเบียบไม่ให้ขัดระเบียบ ด้วยงบประมาณเที่ยวนี้ที่สูงถึง 2 ล้านล้านบาท จึงยิ่งน่าเป็นห่วง คนทั่วไปอาจจะพอใจกับของเล่นใหม่ แต่ไม่ได้มองไปถึงสิ่งที่จะตามมาในอนาคตว่าจะเกิดอะไรบ้าง ในระยะสั้นก็จะมีเงินไหลเข้ามาจนโอเวอร์ฮีต อุตสาหกรรมก่อสร้างยังไม่ทันได้เตรียมความพร้อม เครื่องมือเครื่องไม้บางอย่างยังไม่พอ สต๊อกสินค้าวัตถุดิบที่อาจจะขาดตลาด