สงครามค่าเงินสู้ไปก็ไร้ประโยชน์

โดย...ชลลดา อิงศรีสว่าง

หลังจากเงินทุนต่างชาติไหลเข้าพรวดพราดดันให้ค่าเงินบาทแข็งค่าหลุดกรอบ 29 บาทต่อเหรียญสหรัฐไปเมื่อเดือน ม.ค. เงินทุนต่างชาติก็ชะลอการไหลเข้าจนเริ่มเกิดเงินไหลเข้าอย่างแรงอีกครั้งในช่วงนี้

ค่าเงินบาทในช่วง 2-3 วันที่ผ่านมา ได้แข็งค่าหลุดกรอบ 29.50 บาทลงไปได้ในบางช่วง ซึ่งทำสถิติใหม่แข็งค่าที่สุดในรอบ 2 ปี ทำให้ผู้ส่งออกเริ่มไม่สบายใจ รวมทั้งรัฐบาลที่หาช่องทางที่จะให้มีการลดดอกเบี้ยนโยบายลงเพื่อกระตุ้นเศรษฐกิจ และรองรับนโยบายกู้เงินของรัฐบาลเพื่อลงทุนในโครงสร้างพื้นฐาน กลับมารุมกดดันธนาคารแห่งประเทศไทย (ธปท.) กันอีกครั้ง

กิตติรัตน์ ณ ระนอง รองนายกฯ และ รมว.คลัง ถึงกับออกปากตำหนิว่าการดำเนินนโยบายการเงินของ ธปท. และดอกเบี้ยนโยบายของไทยผิดปกติ

รมว.คลังเองยึดมั่นในหลักการว่า การลดดอกเบี้ยจะช่วยให้เงินไหลเข้าชะลอตัวลง และค่าเงินบาทก็จะแข็งค่าช้าลง

ทาง ธปท.เองก็ยืนยันว่า หากลดดอกเบี้ยลงจะไล่เงินออมภาคครัวเรือนออกไปในตลาดหุ้นที่กำลังปั่นกันให้ดัชนีเร่งตัวสูงขึ้น และไปเก็งกำไรในภาคอสังหาริมทรัพย์ เสี่ยงต่อการเกิดเศรษฐกิจฟองสบู่ และเศรษฐกิจขยายตัวดีอยู่แล้ว ไม่จำเป็นต้องลดดอกเบี้ยไปกระตุ้นอีก

ประสาร ไตรรัตน์วรกุล ผู้ว่าการ ธปท. กล่าวว่า การที่เงินไหลเข้ามาในไทยมากขึ้น มาจากปัจจัยจากข่าวที่สถาบันจัดอันดับความน่าเชื่อถือ ฟิทช์ เรทติ้งส์ ที่ได้ประกาศเพิ่มอันดับความน่าเชื่อถือของไทยเป็น BBB+ ประกอบกับการปรับประมาณการตัวเลขเศรษฐกิจ (จีดีพี) ที่ดีขึ้น ขณะเดียวกันในประเทศเพื่อนบ้านมีปัญหาความขัดแย้งและกำลังจะมีการเลือกตั้ง ทำให้นักลงทุนต่างชาติเชื่อมั่นในสถานการณ์ของไทยส่งผลให้มีเงินเข้ามาลงทุน

เหตุผลของผู้ว่าการ ธปท. ก็เป็นเรื่องที่ยอมรับได้ และสะท้อนภาพว่า ธปท.จะยังไม่ทำอะไร ยังคงปล่อยให้ค่าเงินบาทปรับตัวไปตามกลไกตลาด

อย่างไรก็ดี จากตัวเลขทุนสำรองทางการระหว่างประเทศของไทย จะเห็นว่าตั้งแต่ต้นปีที่ผ่านมา ตัวเลขทุนสำรองไม่ได้เพิ่มสูงขึ้นอย่างมีนัยที่สำคัญ

นั่นเป็นการสะท้อนว่า ธปท.เข้าแทรกแซงค่าเงินเป็นช่วงๆ จะมองว่าการเข้าแทรกแซงค่าเงินแต่น้อย ไม่เข้าไปเล่นเต้นตามนักเก็งกำไรนั้น ธปท.ทำถูกหรือไม่ ก็เป็นเรื่องที่ต้องพิจารณาด้วยเหตุและผล

เงินร้อนที่ไหลบ่าเข้ามาในประเทศนั้น มีปริมาณมากพอที่จะทำให้ทุนสำรองหมดไปอย่างง่ายดาย หากเข้าไปสู้ค่าเงินอย่างหมดหน้าตัก เหมือนที่เคยเกิดขึ้นในปี 2540

หาก ธปท.เข้าซื้อเงินเพื่อแทรกแซงตลาด ซื้อในราคาไหน ก็จะขาดทุนทุกช่วงราคา หากนักลงทุนมีความเชื่อว่า ภาวะเศรษฐกิจของไทยดีมาก อย่างที่รัฐบาลพยายามออกไปโรดโชว์ หรือย้ำความเชื่อมั่นกับต่างชาติ เงินจะไหลเข้ามามาก ฉะนั้นต้องยอมรับว่าปัจจัยที่ทำให้เงินไหลเข้าส่วนหนึ่งก็มาจากรัฐบาลด้วย

ขณะนี้ไทยกำลังประสบปัญหาค่าเงินอ่อนค่ากว่าความเป็นจริง นักลงทุนมีความเชื่อว่าเศรษฐกิจไทยดีมาก จนมองกันว่าค่าเงินบาทที่เหมาะสมน่าจะอยู่ที่ 28 บาทต่อเหรียญสหรัฐ

แต่ในปี 2540 ค่าเงินของไทยแข็งค่าเกินความเป็นจริง โดยนักลงทุนมองว่าค่าเงินที่ 27 บาทต่อเหรียญสหรัฐนั้นไม่เหมาะสม ค่าเงินบาทจะต้องอ่อนค่ามากกว่านี้ เพราะไทยมีหนี้สูงและขาดทั้งดุลบัญชีเดินสะพัดและดุลงบประมาณ

ปัญหาการโจมตีค่าเงินบาทนั้น เป็นเรื่องของการคาดการณ์พื้นฐานเศรษฐกิจ และนักเก็งกำไรจะเข้าลงทุนตามความเชื่อ

หากนักลงทุนยังเชื่อว่าประเทศไทยมีอัตราการเติบโตทางเศรษฐกิจดี และเศรษฐกิจของสหรัฐอเมริกา สหภาพยุโรป และญี่ปุ่น ยังไม่ดี เงินก็จะยังคงไหลเข้า

ดังนั้น การแทรกแซงค่าเงินไปก็เท่ากับเสียเงินทุนสำรองไปอย่างไร้ประโยชน์ การเจาะช่องให้เงินทุนไทยออกไปซื้อสินทรัพย์ หรือลงทุนต่างประเทศที่ ธปท.ทำอยู่ก็เป็นสิ่งที่ถูกต้องแล้ว

อย่างไรก็ดี การที่ ธปท.จะหวังให้กระทรวงการคลังใช้มาตรการการคลังเพื่อช่วยดูแลค่าเงินบ้าง เป็นเรื่องที่ไม่มีทางเป็นไปได้ หากรัฐบาลยังคงอยากให้ ธปท.ลดดอกเบี้ย

ดังนั้น วิวาทะและความขัดแย้งในการดำเนินนโยบายดูแลค่าเงินก็จะยังเป็นเกาเหลาต่อไป ซึ่งจะต้องจับตาดูว่าจะยาวนานและทำให้เป็นแผลร้าวลึกจนเป็นชนวนให้ปลดผู้ว่าการ ธปท.ได้หรือไม่