สถานะครัวเรือนไทยย่ำแย่

ท่ามกลางเศรษฐกิจที่ฟูฟ่องจนคนเมืองรวยเอาๆ ดูเหมือนว่าภาครัวเรือนและมนุษย์เงินเดือนกำลังซึ่งเป็นคนส่วนใหญ่ของประเทศกำลังตกอยู่ในอาการฝีกลัดหนอง

สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ (สศช.) แถลงภาวะสังคมไทยไตรมาส 4 และภาพรวมปี 2555 ว่า การปรับเพิ่มค่าจ้าง 300 บาท ทำให้ต้นทุนผู้ประกอบการโดยรวมเพิ่มขึ้น 6.4% มีนิติบุคคลจดทะเบียนเลิกกิจการไตรมาส 4 ปี 2555 เพิ่มขึ้น 26.6% สูงสุดในรอบ 9 ปี และสูงกว่าช่วงไตรมาส 4 ปี 2554 ซึ่งมีเหตุการณ์น้ำท่วมใหญ่ที่เลิกกิจการ 5,703 ราย

ผลจากการปรับเพิ่มค่าจ้างขั้นต่ำ 300 บาทวันที่ 1 ม.ค.2556 ทำผู้ประกอบการเอสเอ็มอีที่มีแรงงาน 1-199 คน และมีการจ้างงานโดยรวมทั้งประเทศ 9.99 ล้านคน จะมีต้นทุนค่าแรงเพิ่มขึ้น 8.95% เทียบกับกิจการใหญ่ที่ต้นทุนเพิ่มขึ้น 0.57%เท่านั้น

การปรับเพิ่มค่าจ้างทำให้ราคาสินค้าเพิ่มขึ้น ส่งผลให้แรงงานที่ไม่ได้อยู่ภายใต้การบังคับใช้ค่าจ้างขั้นต่ำ และมีความเสี่ยงต่อการมีรายได้ที่ไม่แน่นอน เช่น เกษตรกร หาบเร่แผงลอย คนขับรถรับจ้าง จะมีค่าครองชีพที่เพิ่มขึ้น ดังนั้นควรมีการดูแลให้มีการปรับเพิ่มราคาสินค้าในระดับที่เหมาะสม และมาตรการบรรเทาผลกระทบด้านราคา

ด้านหนี้สินครัวเรือนไทยไตรมาส 4 มียอดคงค้างเพิ่มขึ้น 21.6% หรือคิดเป็นมูลค่า 2.91 ล้านล้านบาท โดยเฉพาะสินเชื่อเพื่อซื้อรถยนต์เพิ่มขึ้น 33.9% เนื่องจากยอดขายรถยนต์ที่เพิ่มขึ้น

“สินเชื่อซื้อรถยนต์เพิ่มขึ้น 312.9% สินเชื่อเพื่อการอุปโภคบริโภคส่วนบุคคลเพิ่มขึ้น 29.4% โดยสินเชื่อส่วนบุคคล รวมถึงลีสซิงที่มียอดคงค้าง 2.51 แสนล้านบาท สินเชื่อบัตรเครดิตมียอดคงค้าง 2.51 แสนล้านบาท” สุวรรณี คำมั่น รองเลขาธิการ สศช. ระบุ

ขณะที่การผิดนัดชำระหนี้มีแนวโน้มสูงขึ้นเช่นเดียวกัน โดยไตรมาส 4 มูลค่าสินเชื่อส่วนบุคคลภายใต้กำกับที่ผิดนัดชำระเกิน 3 เดือนขึ้นไป เพิ่มขึ้น 28.1% สินเชื่อบัตรเครดิตผิดนัดชำระเกิน 3 เดือนขึ้นไป เพิ่มขึ้น 3.2%

ส่วนหนี้เสียของสินเชื่อเพื่ออุปโภคบริโภคส่วนบุคคล เพิ่มขึ้น 20.5% มูลค่า 5.65 หมื่นล้านบาท หรือ 22.3% ของเอ็นพีแอลรวม

“ครัวเรือนที่ไม่มีการออมเป็นกลุ่มที่เสี่ยงต่อการเป็นหนี้ซ้ำซ้อน และการก่อหนี้นอกระบบ ซึ่งครัวเรือนในกลุ่มนี้ส่วนใหญ่เป็นครัวเรือนรับจ้างประกอบอาชีพอิสระ” สุวรรณี กล่าว

สศช.เสนอว่า รัฐบาลควรสร้างช่องทางให้ครัวเรือนเข้าถึงแหล่งเงินในระบบ และแก้ปัญหาหนี้นอกระบบเป็นสิ่งจำเป็นที่ต้องเร่งดำเนินการควบคู่กับการสร้างวินัยในการใช้จ่ายและการเก็บออม เช่น การออมในช่วงวัยทำงานที่ทำให้ช่วงสูงวัยจะได้ดำรงชีวิตที่มีคุณภาพและมีศักดิ์ ไม่เป็นภาระการคลังของภาครัฐ

สำนักเศรษฐกิจการแรงงาน กระทรวงแรงงาน รายงานสรุปสถานการณ์ผลกระทบจากการปรับอัตราค่าจ้างขั้นต่ำ 300 บาท พบว่าตัวเลขเลิกจ้างที่มีสาเหตุจากการปรับขึ้นค่าจ้างสะสมตั้งแต่ 1 ม.ค.21 ก.พ.มีผู้ถูกเลิกจ้าง 517 คน และมีแนวโน้มถูกเลิกจ้างอีก 4,072 คน ขณะที่ตัวเลขผู้ประกันตนที่มาขึ้นทะเบียนกรณีว่างงานสะสมถึงวันที่ 22 ก.พ.อยู่ที่ 9,058 คน สรุปว่าสถานการณ์ยังอยู่ในภาวะปกติ

ด้าน นพ.สมเกียรติ ฉายะศรีวงศ์ ปลัดกระทรวงแรงงาน กล่าวว่า หลังจากคณะรัฐมนตรีมีมติให้จัดตั้งศูนย์เฉพาะกิจเพื่อช่วยเหลือเอสเอ็มอี โดยให้การดำเนินการแล้วเสร็จภายในเวลา 6 เดือนนั้น ในส่วนของศูนย์สนับสนุนผู้ประกอบการให้พร้อมจ่ายอัตราค่าจ้างขั้นต่ำของกระทรวงแรงงาน จะต้องปรับบทบาทมาทำงานร่วมกับศูนย์เฉพาะกิจเพื่อช่วยเหลือเอสเอ็มอีของสำนักนายกรัฐมนตรีด้วย โดยจะเน้นติดตามสถานการณ์ วิเคราะห์ข้อมูล รายงานสถานการณ์ด้านแรงงาน รับลงทะเบียนเอสเอ็มอี วิเคราะห์สภาพปัญหาและความต้องการช่วยเหลือ รวมทั้งจะส่งทีมเจ้าหน้าที่เข้าร่วมวิเคราะห์ปัญหาของผู้ประกอบการเอสเอ็มอีกับสภาพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ (สศช.) เพื่อให้การช่วยเหลือตรงตามกลุ่มเป้าหมายอย่างแท้จริง

ทั้งนี้ ข้อมูลล่าสุดวันที่ 14 ก.พ. มีผู้ประกอบการเอสเอ็มอีที่ต้องการให้ภาครัฐช่วยเหลือ 27 ราย อาทิ การขาดแคลนแรงงานที่มีฝีมือ การเพิ่มทักษะฝีมือแรงงาน การลดอัตราเงินสมทบกองทุนประกันสังคม ภาษีสินเชื่อ การเงิน การตลาด และสาธารณูปโภค