อนาคตลาว

หนึ่งในความเปลี่ยนแปลงสำคัญทางเศรษฐกิจของลาวหลังปีใหม่มานี้ก็คือ การเข้าเป็นสมาชิกองค์การการค้าโลกเป็นลำดับที่ 158 จุดกระแสความหวังถึงการพัฒนาทางด้านการค้าและการลงทุนในลาวมากยิ่งขึ้น

แต่ช้าก่อนครับ แม้ว่าลาวจะได้เป็นสมาชิกการค้าโลก แต่ก็ต้องยอมรับว่า ไม่ถือว่าเป็นเรื่องง่ายนักที่ลาวจะสามารถพัฒนาตัวเองขึ้นมาได้อย่างก้าวกระโดด นั่นเป็นเพราะอะไร

ประการแรก ลาว เป็นประเทศไร้ทางออกทะเล ที่ถูกขนาบข้างไปด้วยมหาอำนาจทางเศรษฐกิจของเอเชียอย่างจีน และเพื่อนบ้านที่มีสถานะทางเศรษฐกิจที่แข็งแกร่งกว่า อย่างไทยและเวียดนาม

ที่ผ่านมาเห็นได้ชัดว่า ลาวถูกครอบงำอิทธิพลทางด้านเศรษฐกิจจาก 3 ประเทศนี้อย่างเห็นได้ชัด โดยเฉพาะอย่างยิ่งจากจีนและเวียดนาม

เวียดนาม คือ ประเทศที่ลาวให้ความสนิทเป็นมหามิตรมากที่สุดในฐานะผู้ร่วมรบเคียงบ่าเคียงไหล่กันมาตั้งแต่ยุคสงครามอินโดจีน

เวียดนาม มีอิทธิพลเหนือลาวทั้งทางด้านเศรษฐกิจและการเมือง รัฐบาลลาวมักจะโอนเอียงไปทางรัฐบาลฮานอยอยู่เสมอๆ ครับ ในกรุงเวียงจันทน์ของลาวเอง ก็มีชาวเวียดนามเข้ามาทำมาค้าขายกันมากมาย แรงงานในเวียงจันทน์ก็เต็มไปด้วยคนเวียดนาม

ส่วนจีนประเทศนี้กำลังมีอิทธิพลเหนือลาวมากขึ้นเรื่อยๆ โดยเฉพาะในโครงการเมกะโปรเจกต์ขนาดใหญ่

อย่างล่าสุดก็คือ โครงการก่อสร้างทางรถไฟความเร็วสูง ดังที่ผมเคยเรียนท่านผู้อ่านไว้ก่อนหน้านี้แล้วว่า จีนมีแผนขยายเส้นทางไฮสปีดเทรนจากจีนตอนใต้เชื่อมต่อมายังลาว ไทย เวียดนาม และผ่านไปยังมาเลเซีย และสิงคโปร์

แต่สำหรับลาว ประเทศที่ถนนหนทางปกติยังเรียกว่าย่ำแย่ แต่ลาวกลับต้องสร้างทางรถไฟความเร็วสูง ซึ่งนักวิเคราะห์มองว่าเป็นเรื่องเกินความจำเป็นสำหรับลาว

เส้นทางรถไฟดังกล่าวส่วนที่ผ่านลาวนั้นยาว 420 กิโลเมตร ต้องเจาะอุโมงค์ทะลุภูเขา 76 อุโมงค์ สร้างสะพานข้าม 154 แห่ง ก่อสร้างโดยบริษัทจีนมูลค่า 7,000 ล้านเหรียญสหรัฐ ซึ่งเงินก่อสร้างนี้กลายเป็นว่าลาวต้องกู้เงินจากธนาคารจีนเสียด้วย

เรียกได้ว่าลาวถูกจีนใช้เป็นทางผ่านลงสู่อาเซียน แต่ลาวกลับต้องกู้เงินจีนมาก่อสร้าง เป็นกรณีตัวอย่างที่ไทยต้องศึกษาไว้ครับ

ส่วนอิทธิพลจากฝั่งไทย นอกเหนือจากละครน้ำเน่าที่ไทยส่งไปให้ลาวบริโภค และนักธุรกิจไทยที่ไปเปิดกิจการในลาวกันเป็นล่ำเป็นสัน ในระดับโครงการอภิมหาโปรเจกต์นั้น ลาวต้องกู้เงินต่างชาติมาสร้างเขื่อน เพื่อขายไฟฟ้าให้กับไทยแลนด์นี่แหละครับ อย่างเขื่อนไซยะบุรีที่กำลังเป็นข่าวด้านสิ่งแวดล้อมอยู่นี่แหละ

ส่วนประการสุดท้าย ปัญหาสำคัญของลาวคืออยู่ที่การเมือง อยู่ที่ระบบการปกครองของลาวที่ยังไม่โปร่งใส ยังไร้ซึ่งการปฏิรูปนี่แหละครับ

จะโครงการเขื่อน จะโครงการอภิมหารถไฟความเร็วสูง จะผ่านการอนุมัติไปได้อย่างไร ถ้าไม่มีนอกมีในกับคนระดับสูงวงใน

จริงไหม!