จอกศักดิ์สิทธิ์
เอเชียบทบรรณาธิการของหนังสือพิมพ์จาการ์ตา โพสต์ ยังคงติดตามความเคลื่อนไหวของประชาคมเอเชียตะวันออก (EAS) ว่า แนวคิดที่มีการถกเถียงกันเมื่อไม่นานมานี้ว่าจะขยายอีเอเอส ด้วยการเชิญรัสเซียเข้าร่วมนั้น ได้สะท้อนให้เห็นว่าอาเซียนและอีเอเอส ยังคงพยายามเพื่อนำไปสู่บูรณาการทางโครงสร้างในภูมิภาคให้มั่นคงขึ้น
ในความจริงแล้ว เวทีอภิปรายในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมาจะเห็นว่า คำว่า
“สถาปัตยกรรมภูมิภาค” เป็นคำที่ทั้งเจ้าหน้าที่ฝ่ายรัฐและนักวิชาการต่างก็พอใจยิ่งไปกว่านั้น หลายฝ่ายยังเชื่อว่าเอเชียแปซิฟิก ควรมีการดำเนินการไปสู่บูรณภาพแห่งภูมิภาคให้แน่นแฟ้นกันยิ่งกว่านี้ โดยเฉพาะด้านความร่วมมือทางเศรษฐกิจ และความรับผิดชอบร่วมกันในกรณีปัญหาท้าทายต่างๆ ที่ทวีความซับซ้อนมากขึ้นในวันนี้
ในเบื้องต้นนั้น หลายประเทศได้ทุ่มงบประมาณด้านกลาโหมมากขึ้นอย่างต่อเนื่องในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมา ประเทศในเอเชียตะวันออกเฉียงเหนือ ทุ่มงบทหารเพิ่มขึ้นกว่า 19% นับตั้งแต่ปี 2001 ขณะที่กลุ่มเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ เพิ่มขึ้น 13.5% ต่อปี ตั้งแต่ปี 2005
–2008 และคาดว่าจะเพิ่มขึ้นถึง 33 ล้านเหรียญสหรัฐ ภายในปี 2012แม้แต่ออสเตรเลีย ก็ยังมีแผนเพิ่มงบกลาโหมอีก 3% ไปจนถึงปี 2017
อีกปัญหาหนึ่งก็คือ แนวโน้มที่ประเทศดังกล่าวจะครอบครองระบบอาวุธยุทโธปกรณ์กันมากขึ้น ทั้งเรือดำน้ำ รถถัง ไปจนถึงระบบต่อต้านขีปนาวุธ และอื่นๆ เฉพาะจีน ญี่ปุ่น และเกาหลีใต้ ก็คาดว่าจะทุ่มงบทหารถึง 6 หมื่นล้านเหรียญสหรัฐ ภายในอีก 5 ปี
เห็นได้ชัดว่าแนวคิดการรวมกลุ่มในภูมิภาคนี้ยังมีปัญหาอยู่ โดยส่วนหนึ่งก็เป็นเพราะผู้ที่มีอำนาจในการกำหนดนโยบายยังเป็นคนรุ่นเก่าๆ ที่มีแนวคิดเดิมๆ ที่มีการทหารเป็นตัวนำอำนาจ ทั้งๆ ที่บอกว่าเป็นประเทศพันธมิตรกัน
หากไม่มีการปรับเปลี่ยนแนวคิดหลายๆ เรื่องเสียใหม่ การรวมกลุ่มเพื่อให้เอเชียตะวันออกผงาดเป็นกลุ่มความร่วมมือที่ยิ่งใหญ่ ก็คงเป็นไปได้ยาก และไม่ต่างกับการตามหา
“จอกศักดิ์สิทธิ์” ที่เป็นเพียงตำนาน
