อันตราย

เจนส์ ไวด์แมนน์ ประธานธนาคารกลางเยอรมนี หรือที่เรียกว่าบุนเดสแบงก์ ออกโรงเตือนเมื่อวานนี้ ธนาคารกลางในหลายๆ ประเทศกำลังสูญเสียอิสระในการทำงานมากขึ้นโดยเฉพาะธนาคารกลางญี่ปุ่น ซึ่งเสี่ยงต่อการทำให้เกิดสงครามค่าเงินในโลกปัจจุบัน

ที่เห็นได้ชัดก็คือ รัฐบาลญี่ปุ่นพยายามกดดันให้ธนาคารกลางญี่ปุ่น ออกมาตรการผ่อนคลายทางการเงินเพื่อวัตถุประสงค์ให้ค่าเงินเยนอ่อนตัวลง ในด้านหนึ่งถือเป็นเรื่องที่สมควรกระทำ เพราะเศรษฐกิจญี่ปุ่นกำลังแย่จากพิษเงินเยนแข็งค่า

แต่ในอีกด้านหนึ่งก็ไม่สมควร เพราะเท่ากับว่าฝ่ายการเมืองเข้าไปแทรกแซงการดำเนินการของธนาคารกลาง ทำให้ธนาคารกลางเหล่านี้สูญเสียอิสระ

ผลกระทบที่ตามมาก็คือ การที่หลายประเทศจะเอาอย่างบ้าง ถ้าทุกประเทศแทรกแซงค่าเงินในทิศทางเดียวกันนี้เสียหมด ก็ย่อมก่อให้เกิดสงครามค่าเงินได้ไม่ยากครับ

ต่างฝ่ายต่างแทรกแซงกดค่าเงินตัวเอง ในที่สุดกลไกตลาดที่เป็นปัจจัยหลักในการควบคุมค่าเงินก็จะพิการ และถูกบิดเบือนไป ซึ่งจะส่งผลกระทบต่อการเงิน และการค้าโลกอย่างรุนแรงโดยไม่น่าสงสัยครับ

ยิ่งในปัจจุบันนั้น มีแนวโน้มชัดเจนว่า ธนาคารกลางหลายประเทศทั่วโลกพยายามใช้สารพัดวิธีเพื่อกดค่าเงินกันอยู่แล้ว

โดยเฉพาะวิธีการสะสมสกุลเงินต่างประเทศไว้ในทุนสำรองต่างประเทศของตัวเอง เพื่อรักษาเสถียรภาพของค่าเงินตัวเองไม่ให้ต่ำเกินไป

กระนั้นก็ตาม ดังที่กล่าวไว้ข้างต้น วิธีนี้มองได้หลายอย่างหลายทาง เป็นทั้งถูก และไม่ถูกครับ

สำหรับประเทศที่นักการเมืองที่รักชาติ การแทรกแซงค่าเงินจากฝ่ายการเมืองก็ถือเป็นเรื่องจำเป็นแม้ว่าจะไม่สมควรนัก

โดยเฉพาะญี่ปุ่น ถ้าหากไม่ใช้มาตรการนี้ ค่าเงินเยนของญี่ปุ่นก็จะแข็งค่าเรื่อยๆ เพราะโดยแรงกดดันจากค่าเงินเหรียญสหรัฐที่ถูกแทรกแซงโดยเฟดเช่นกัน ถ้าญี่ปุ่นไม่ทำแบบนี้ เศรษฐกิจญี่ปุ่นอาจถึงขั้นล้มจากค่าเงินเยนแข็งโป๊กเกินไป

ดังนั้น มาตรการแทรกแซงค่าเงินผ่านการกดดันธนาคารกลางของรัฐบาลญี่ปุ่นนั้น จึงเป็นการโอบอุ้มเศรษฐกิจ และภาคเอกชนของประเทศ ที่เป็นเรื่องสมควรกระทำอย่างยิ่ง

อย่างไรก็ตาม การที่ปล่อยให้ฝ่ายการเมืองเข้ามามีอิทธิพลเหนือการตัดสินใจของธนาคารกลางนั้น สำหรับในประเทศด้อยพัฒนาในเรื่องความโปร่งใส และด้อยพัฒนาอีกในหลายๆ ด้านนั้น ก็ถือว่าเป็นอันตรายยิ่ง

เพราะหากฝ่ายการเมืองมีวัตถุประสงค์ชั่วร้าย ก็อาจจะหาทางเข้าแทรกแซงเพื่อให้ธนาคารออกนโยบายไปในทิศทางที่ตัวเองได้ประโยชน์

ยิ่งสถานะของธนาคารกลางนั้นมีผลต่อสถานะและนโยบายทางการเงิน และดอกเบี้ยของประเทศด้วยแล้ว เรื่องนี้จึงเป็นสิ่งที่จะก้าวก่ายกันไม่ได้

จึงไม่แปลกครับว่า ที่ผ่านมามีฝ่ายที่ไม่เห็นด้วยจำนวนมากที่ไม่ต้องการให้ธนาคารกลางถูกแทรกแซงจากฝ่ายการเมือง แม้ว่าในบางครั้ง สถานการณ์เศรษฐกิจของชาติอาจจะเป็นเรื่องจำเป็นอย่างยิ่งก็ตาม