ถ่วงดุลเพื่อชาติ

ประธานาธิบดีบารัก โอบามา แห่งสหรัฐ จะเดินทางเยือนถึงประเทศไทยในวันอาทิตย์ที่ 18 พ.ย.นี้

เพื่อตอกย้ำความเป็นหุ้นส่วนและความสัมพันธ์ของสองประเทศที่เดินทางมาถึง 180 ปี

ขณะที่ นายกรัฐมนตรี เวินเจียเป่า แห่งจีน จะเดินทางเยือนประเทศไทยในวันที่ 20-21 พ.ย.นี้ เช่นเดียวกัน ซึ่งจะเป็นการมาเยือนประเทศไทยในช่วงท้ายของวาระการดำรงตำแหน่งนายกรัฐมนตรี ก่อนจะพ้นจากตำแหน่งในเดือนมี.ค.นี้

การเดินทางมายังประเทศไทยของผู้นำมหาอำนาจทั้งสอง เป็นการตอกย้ำชัดถึงความสำคัญของประเทศไทยทั้งทางด้านภูมิรัฐศาสตร์ และภูมิศาสตร์เศรษฐกิจ ที่ไทยมีที่ตั้งเป็นศูนย์กลางของภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ที่กำลังเพิ่มขีดระดับความสำคัญทั้งทางด้านความมั่นคง และเศรษฐกิจมากขึ้นทุกวันที่โลกต้องจับตา

เห็นได้จากอัตราการเติบโตทางเศรษฐกิจของหลายประเทศในภูมิภาคอาเซียนนี้ รวมทั้งประเทศไทยที่อยู่ในระดับการเติบโตอย่างต่อเนื่อง สวนทางกับเศรษฐกิจในหลายภูมิภาคของโลกที่ตกอยู่ในภาวะถดถอย และเชื่องช้า

แน่นอนว่า จากการดำเนินนโยบายของสหรัฐที่มุ่งเน้นให้ความสำคัญกับภูมิภาคเอเชียมากขึ้น ซึ่งจะทำให้สหรัฐต้องแสดงถึงการ “ดำรงอยู่” ของอิทธิพลสหรัฐในภูมิภาคนี้มากขึ้น ซึ่งจะทำให้เกิดการปะทะกันกับอิทธิพลจีนมากขึ้นตามไปด้วย ทั้งในด้านการเมือง และเศรษฐกิจ

สำหรับประเทศไทย ซึ่งเป็นมิตรอันดับกับทั้งสหรัฐ และ จีน และตั้งอยู่ในจุดศูนย์กลางของภูมิภาคอาเซียนนั้น จึงหลีกเลี่ยงไม่ได้เลยที่จะกลายเป็นส่วนหนึ่งของการปะทะแข่งขันกันระหว่างอิทธิพลสหรัฐและจีน

การดำเนินนโยบายที่ผิดพลาดเพียงเล็กน้อย อาจจะนำมาซึ่งการเสียผลประโยชน์อย่างใหญ่หลวงในภายหลังโดยเฉพาะในช่วงที่การแข่งขันของสองมหาอำนาจดังกล่าวนั้นเพิ่มดีกรีความเข้มข้นมากขึ้นเรื่อยๆ ในทุกวันนี้

ในอดีตประเทศไทยมีความคุ้นเคยกับการถ่วงดุลอำนาจระหว่างมหาอำนาจมาหลายต่อหลายครั้ง โดยเฉพาะในช่วงยุคสงครามเย็นที่ประเทศไทยถือได้ว่าเป็นหนึ่งในสมรภูมิระหว่างแนวความคิดทางการเมืองต่างขั้วระหว่างระบอบเสรีประชาธิปไตย และลัทธิคอมมิวนิสต์ ซึ่งบรรพบุรุษไทยก็พาชาติเอาตัวรอดมาได้ทุกครั้ง

ทว่าในวันนี้ การปะทะกันระหว่างอิทธิพลของมหาอำนาจได้ขยายตัวไปตามความแตกต่างทางการเมือง สู่การขยายอิทธิพลในด้านความมั่นคง และการขยายอำนาจทางเศรษฐกิจที่มีความซับซ้อนขึ้นมากกว่าสมัยก่อน

ดังนั้น ผู้ปกครองไทย ไม่ว่าจะเป็นรัฐบาลไทยและผู้ที่มีส่วนเกี่ยวข้องในทุกภาคส่วน จะต้องใช้นโยบายถ่วงดุลสองมหาอำนาจนี้อย่างระมัดระวังที่สุดเพื่อหลีกเลี่ยงผลกระทบร้ายแรงที่อาจจะเกิดขึ้น

ถือเป็นหน้าที่โดยตรงของรัฐบาลไทยที่จะต้องเล่นเกมระดับโลกนี้อย่างไม่โง่เขลา และต้องไม่เห็นแต่ประโยชน์ของตัวเองและพวกพ้อง