3จี : กสทช.ฮั้วได้หรือไม่

คราวที่แล้วเขียนเรื่องเทคนิคของ 3จี ไป คนบอกกันว่าไม่คิดว่ามันจะซับซ้อนถึงเพียงนั้น ไม่รู้จะเป็นเพราะเขียนเชิงเทคนิคมากไปหรือเขียนไม่รู้เรื่อง แต่ผู้คนจำนวนหนึ่งกลับบอกว่า ซับซ้อนไม่ซับซ้อนไม่รู้ รู้แต่ว่าที่กัมพูชาเขามีใช้กันไปถึง 4จี แล้ว จะมาเถียงกันเรื่อง 3จี ทำไม ซึ่งก็ไม่รู้จริงเท็จประการใดยังไม่ได้ตรวจสอบ

อันที่จริงตัวเทคโนโลยีก็เป็นเรื่องหนึ่ง ซึ่งก็ได้คุยกันไปในคราวที่แล้วว่าจะต้องทำความเข้าใจกัน โดยเฉพาะอย่างยิ่งจะต้องให้ประชาชนได้รู้ว่าการมี 3จี และ 4จี ดีอย่างไร ประโยชน์ที่จะได้รับแท้จริงเป็นอย่างไร อย่างที่เคยสนทนากันไป ตัวเทคโนโลยีพิจารณาแต่ตัวมันเองก็คงจะดีนั่นแหละ แต่เมื่อนำมาใช้แล้วจะดีเช่นนั้นหรือไม่ มันจะต้องพิจารณาบริบทของการใช้และความสามารถที่ผู้ใช้จะเข้าถึงด้วย

ไม่ใช่ว่าเทคโนโลยีดี แต่คนไม่ได้ใช้งานมัน มันก็แค่นั้น หรือคนอยากจะใช้งานแต่เข้าไม่ถึง เพราะปัจจัยหลายๆ อย่าง เช่น อุปกรณ์ หรือเครื่องรับ เช่น หากต้องใช้โทรศัพท์และโทรศัพท์นั้นสนนราคาก็ไม่เบา ก็จะเป็นปัญหาอีก ดังนั้นเรื่องเหล่านี้จึงต้องมีการทำความเข้าใจกันให้ชัดเจน

นอกจากนั้น สิ่งที่สำคัญไม่ยิ่งหย่อนไปกว่าการทำความเข้าใจว่าเทคโนโลยีเป็นอย่างไร การจะเข้าถึงได้ต้องทำอย่างไร และประโยชน์ที่จะได้คืออะไรแล้ว เมื่อมีวิธีการหรือขั้นตอนในการที่จะเปลี่ยนผ่านจากตัวเทคโนโลยีสู่ผู้ใช้ เช่น อาจจะต้องมีการวางเครือข่าย (Network) สร้างโครงข่าย (Infrastructure) ต้องมีการแข่งขันกันเพื่อให้ได้มาซึ่งสิทธิในการให้บริการ

นั่นคือมันมีสิ่งที่ต้องทำก่อนที่เทคโนโลยีจะสามารถผ่านจากผู้ที่มีมันไว้ในครอบครอง ซึ่งในกรณีของไทยเราก็คงจะเป็น “คณะกรรมการกิจการกระจายเสียง กิจการโทรทัศน์ และกิจการโทรคมนาคมแห่งชาติ” หรือ กสทช. ไปสู่ประชาชนผู้ใช้ หรือว่ากันง่ายๆ คือ ผู้ให้บริการต้องมาผ่านขั้นตอนก่อนจะสามารถนำเอาเทคโนโลยี 3จี ที่ว่าไปส่งต่อถึงมือประชาชน

เมื่อต้องมีขยักของการส่งผ่านจาก กสทช. ไปถึงมือประชาชน โดยคนที่จะมารับช่วงคือ ผู้ให้บริการหรือผู้ประกอบการกิจการโทรคมนาคม จึงควรที่จะต้องมีการทำความเข้าใจกับประชาชน ไม่ใช่เพียงแต่ทำความเข้าใจกับผู้ให้บริการ หรือทำความเข้าใจกันเองในระหว่างหมู่กรรมการใน กสทช.ด้วยกัน ถึงวิธีที่จะทำให้ได้มาซึ่งสิทธิในการให้บริการ 3จี เพราะหากสังคมโดยรวมไม่มีความเข้าใจร่วมกันที่ดีพอในเรื่องนี้ ก็จะเกิดปัญหาตามมาได้ แม้ว่าการดำเนินการของ กสทช. อาจจะเป็นไปด้วยดี ไม่มีนอกไม่มีในแล้วก็ตาม เพราะความไม่เข้าใจ หรือไม่เคยทำความเข้าใจกันนั่นเอง

ปัญหาประการหนึ่งที่ผู้คนจำนวนหนึ่งหยิบยกมาและผู้คนจำนวนหนึ่งก็ไปร้องเรียนต่อ “คณะกรรมการป้องกันและปราบปรามการทุจริตแห่งชาติ” หรือ ป.ป.ช. ว่าสงสัย กสทช. มีการฮั้วกันกับบรรดาผู้ให้บริการทั้ง 3 ราย ที่เข้าร่วมผ่านกระบวนการในการได้มาซึ่งสิทธิในการเป็นผู้ให้บริการ 3จี ร่วมกัน ซึ่งจะเข้าข่ายว่าเป็นการสมยอมการเสนอราคา หรือที่เรียกกันว่า “ฮั้ว” กันหรือไม่ ก็จะต้องไปพิจารณากันดูตามตัวบทกฎหมายที่เกี่ยวข้อง ซึ่งที่นี้ก็คือ พ.ร.บ.ว่าด้วยความผิดเกี่ยวกับการเสนอราคาต่อหน่วยงานของรัฐ พ.ศ. 2542 หรือไม่

กฎหมายฉบับนี้ มีขอบเขตครอบคลุมการเสนอราคา ซึ่งหมายความถึง “การยื่นข้อเสนอเพื่อเป็นผู้มีสิทธิทำสัญญากับหน่วยงานของรัฐอันเกี่ยวกับการซื้อ การจ้าง การแลกเปลี่ยน การเช่า การจำหน่ายทรัพย์สิน การได้รับสัมปทานหรือการได้รับสิทธิใดๆ”

ทั้งนี้ กฎหมายประสงค์จะใช้บังคับกับ “หน่วยงานของรัฐ” ซึ่งหมายถึง “กระทรวง ทบวง กรม ราชการส่วนภูมิภาค ราชการส่วนท้องถิ่น รัฐวิสาหกิจ หรือหน่วยงานอื่นของรัฐ หรือหน่วยงานอื่นใดที่ดำเนินกิจการของรัฐตามกฎหมาย และได้รับเงินอุดหนุนหรือเงินทรัพย์สินลงทุนจากรัฐ” และต่อ “ผู้ดำรงตำแหน่งทางการเมือง” ซึ่งหมายความถึง “นายกรัฐมนตรี รัฐมนตรี สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร สมาชิกวุฒิสภา ข้าราชการการเมืองอื่นนอกจากนายกรัฐมนตรี และรัฐมนตรีตามกฎหมายว่าด้วยระเบียบข้าราชการการเมือง ข้าราชการรัฐสภาฝ่ายการเมืองตามกฎหมายว่าด้วยระเบียบข้าราชการฝ่ายรัฐสภา และผู้บริหารท้องถิ่นและสมาชิกสภาท้องถิ่น”

ส่วนการกระทำที่กฎหมายมองว่าเป็นการสมยอมการเสนอราคา หรือการฮั้วกันนั้นก็มีอยู่หลายลักษณะ ไม่ว่าจะเป็นการสมยอมราคากันตรงๆ การจัดให้มีการสมยอมราคากัน การข่มขืนใจให้จำยอมเข้าสมยอมราคากัน การใช้อุบายหลอกหลวงหรือใช้วิธีอื่นใดที่ทำให้เกิดการหลงผิดในการเสนอราคา การเสนอราคาต่ำ หรือให้ผลประโยชน์สูงกว่าปกติ จนทำให้ปฏิบัติตามสัญญาไม่ได้ หรือมีการทุจริตในการกำหนดราคา

เบื้องต้นท่านทั้งหลายลองพิจารณาดูใน 2 ประเด็น ประเด็นแรก กสทช.อยู่ภายใต้กฎหมายฉบับนี้ในส่วนของหน่วยงานของรัฐ หรือผู้ดำรงตำแหน่งทางการเมืองหรือไม่ ประเด็นที่สอง หากการพิจารณาเรื่อง 3จี ที่ผ่านไปมีการฮั้วกัน ลักษณะของการฮั้วกันนั้นน่าเป็นเช่นใดในส่วนที่ได้อธิบายไว้เบื้องต้น แล้วคราวหน้ามาคุยกันในรายละเอียดต่อครับ