ต้องคุมด่านตรวจ

สำหรับสังคมเมืองอาจกล่าวได้ว่าตำรวจจราจรคือ ตำรวจที่ทำหน้าที่ใกล้ชิดประชาชนมากที่สุด เนื่องจากมีหน้าที่อำนวยความสะดวกด้านการจราจรและกวดขันวินัยการใช้รถใช้ถนน

แต่ดูเหมือนว่า ภาพลักษณ์ในการกวดขันวินัยการใช้รถใช้ถนนโดยจับกุมผู้ขับขี่ที่ทำผิดกฎจราจร มักจะกลบทับภาพลักษณ์การเสียสละตากแดด ตากฝน เสี่ยงควันพิษจากเครื่องยนต์ เพื่ออำนวยความสะดวกให้การจราจรไหลลื่นไม่ติดขัด

ยิ่งกว่านั้น การตั้งด่านเพื่อตรวจจับรถราและผู้ขับขี่โดยเฉพาะ ก็ทำให้ผู้ใช้รถใช้ถนนเกิดอคติว่า ตำรวจตั้งใจจับ และยิ่งทำให้รถติดมากขึ้น

การทำหน้าที่กวดขันวินัยจราจร กวักเรียกตรวจรถที่ขับมาตามถนนอย่างไม่มีเหตุผล แต่มีข้อหาให้เสมอ จึงเป็นภาพลบที่ชาวบ้านทั่วไปมองตำรวจมาโดยตลอด

ต้องถือว่ากองบัญชาการตำรวจนครบาลมีนโยบายที่ดีที่จะกู้ภาพลักษณ์ตำรวจจราจร โดยห้ามตำรวจจราจรทำยอดส่งสถานีตำรวจต้นสังกัดและห้ามตั้งด่านตรวจในช่วงกลางวัน เพื่อป้องกันมิให้เกิดผลกระทบต่อการจราจร โดยให้ตั้งด่านตรวจในช่วงเวลากลางคืนตั้งแต่เวลา 21.00 น. เป็นต้นไป และจะต้องวางแผนล่วงหน้า ไม่มีการตั้งด่านซ้ำซ้อนในพื้นที่นั้นๆ เพื่อป้องกันมิให้เกิดปัญหารถติด

แต่หากเป็นความผิดซึ่งหน้าให้ออกใบเตือนแทนใบสั่ง ยกเว้น 12 ข้อหาหลัก ซึ่งประกอบด้วย แข่งรถในทาง ขับรถเร็ว แซงในที่คับขัน เมาแล้วขับ ขับรถย้อนศร ไม่สวมหมวกนิรภัย จอดรถซ้อนคัน ไม่ติดแผ่นป้ายทะเบียน มลพิษควันดำ จอดรถในที่ห้ามจอด จอดรถบนทางเท้า และขับรถบนทางเท้า

หากนอกเหนือจาก 12 ข้อหานี้แล้ว ตำรวจจราจรจะออกใบเตือนก่อน โดยบันทึกข้อมูลเป็นหลักฐาน หากพบว่ายังมีการกระทำความผิดในลักษณะเดิมอีกก็จะปรับเต็มอัตรา

แม้จะเป็นมาตรการที่ดี แต่ในการปฏิบัติจริงนั้นยังมีข้อที่น่ากังวลนั่นคือ การอ้างว่าเป็นการจับกุมตามความผิดซึ่งหน้านั้น ต่างกันอย่างไรกับการดักซุ่มเรียกตรวจ เพราะการจับกุมคดีจราจรนั้น ผู้จับกุมจะได้ส่วนแบ่ง 40% ของค่าปรับ ซึ่งเป็นสาเหตุที่ทำให้มีการตั้งด่านกวดขันวินัยจราจรเพื่อจับกุม

ดังนั้น สิ่งที่ยังไม่ได้พูดถึงก็คือ มาตรการตรวจสอบติดตาม การปฏิบัติตามนโยบายดังกล่าว เพื่อให้ตำรวจระดับผู้ปฏิบัติยึดมั่นดำเนินการตามนโยบายนี้อย่างเคร่งครัด มิฉะนั้นผู้ใช้รถใช้ถนนทั่วไปก็อาจจะต้องพบกับภาพเดิมๆ ที่ตำรวจจราจรวิ่งออกมาดักหน้ารถที่กำลังแล่นเพื่อเรียกตรวจ แจ้งข้อหาและแจกใบสั่ง เพื่อให้ไปเสียค่าปรับเหมือนเดิม

เพื่อให้ประชาชนผู้ใช้รถใช้ถนนมั่นใจว่านโยบายนี้จะเป็นจริง ผู้บังคับบัญชาในระดับกองบัญชาการตำรวจนครบาลควรต้องออกมารับรองถึงมาตรการตรวจสอบและควบคุมคู่กันไปด้วย