ทางเลือกดับไฟใต้!

ปัญหาความรุนแรงในพื้นที่ 3 จังหวัดชายแดนภาคใต้ แม้จำนวนเหตุการณ์อาจจะลดลงในเชิงความถี่

แต่ระดับความรุนแรงกลับเพิ่มขึ้นเรื่อยๆ ที่สำคัญเป็นการกระทำที่พุ่งเป้าไปยังเจ้าหน้าที่รัฐและพื้นที่เศรษฐกิจ

ถวิล เปลี่ยนศรี อดีตเลขาธิการสภาความมั่นคงแห่งชาติ (สมช.) กล่าวว่า ทางออกสำคัญในการแก้ไขปัญหา คือ การสร้างสมดุลระหว่างการเร่งนำนโยบายทางการเมือง การพัฒนาลงไปสู่พื้นที่ และการใช้กำลังด้านความมั่นคงในการรักษาความสงบเรียบร้อย แต่ขณะนี้เกิดปัญหาความไม่สอดคล้องสมดุลกัน เนื่องจากเจ้าหน้าที่ในส่วนที่ต้องเดินหน้าการพัฒนาเกรงกลัวอันตราย ไม่สามารถทำงานได้เต็มที่ งานพัฒนาทั้งด้านการศึกษา สาธารณสุข การพัฒนาอาชีพ ย่อมสะดุดลง ไม่มีความต่อเนื่อง

“ขณะนี้กองทัพหรือฝ่ายความมั่นคงไม่ได้กังวลการปรับยุทธวิธี หรือการใช้กำลังปราบปรามผู้ก่อความไม่สงบที่เป็นคนส่วนน้อย แต่กังวล 2 ส่วนสำคัญ คือ 1.การใช้กำลังย่อมเกิดข้อผิดพลาด เพราะไม่สามารถแบ่งแยกระหว่างประชาชนผู้บริสุทธิ์หรือกลุ่มแนวร่วมได้ ยิ่งใช้กฎหมายพิเศษ ยิ่งเป็นการสร้างศัตรู และ 2.การนำความยุติธรรมหรือการพัฒนา ยิ่งล่าช้ามากเท่าไร ยิ่งสร้างภาระให้กับฝ่ายความมั่นคงที่ต้องทำงานหนักมากขึ้น เพราะต้องคุ้มกันให้เจ้าหน้าที่ด้านการพัฒนา”

อดีตเลขาฯ สมช. เห็นว่ากลุ่มผู้นิยมใช้ความรุนแรงไม่อาจใช้วิธีการใดเปลี่ยนแปลงแนวทางการต่อสู้ของคนกลุ่มนี้ได้ แต่สิ่งสำคัญ คือ ต้องแยกแยะคนกลุ่มน้อยที่ใช้ความรุนแรงออกจากคนส่วนใหญ่ที่ไม่นิยมความรุนแรง ด้วยการเปิดพื้นที่ เปิดโอกาสให้กลุ่มคนที่ต้องการกลับตัวกลับใจ หรือการเปิดพื้นที่สานเสวนาให้เกิดขึ้นมากๆ พร้อมกับต้องใช้ทุกมาตรการในการโดดเดี่ยวกลุ่มคนที่ใช้อาวุธ และต้องเร่งดำเนินการอำนวยความยุติธรรม และการพัฒนาให้สอดคล้องกับวิถีชีวิตวัฒนธรรมและอัตลักษณ์

วรวิทย์ บารู สว.ปัตตานี กล่าวว่า นโยบายที่รัฐบาลแถลงต่อรัฐสภาโดยเฉพาะ “การกระจายอำนาจที่เข้มข้น” จนถึงขณะนี้ไม่มีความคืบหน้า หรือแม้แต่พรรคฝ่ายค้านก็เพียงแค่นำประเด็นปัญหา 3 จังหวัดชายแดนภาคใต้ มาเป็นประโยชน์หรือเล่นเกมทางการเมือง

ทั้งนี้ แนวทางหนึ่งที่หลายฝ่ายสนับสนุน เช่น สมช. หรือสถาบันพระปกเกล้า ที่สนับสนุนแนวทาง “การเจรจา” พูดคุยโดยสันติวิธี แม้จะยอมรับว่าการเจรจาอาจจะถูกหรือไม่ถูกกลุ่มที่อยู่เบื้องหลัง แต่จะต้องมุ่งมั่นที่จะทำเพื่อนำไปสู่ความสงบสุข แต่ปัจจุบันกลับมุ่งเน้นการใช้กำลังทหาร

สว.ปัตตานี เห็นว่าการใช้กำลังได้สร้างความเปลี่ยนแปลงในการแก้ไขปัญหาอะไรให้ดีขึ้นบ้าง หยุดเหตุร้ายได้ไหม สร้างมิติใหม่ในการแก้ปัญหาอะไรบ้าง หรือภาครัฐยังจะยืนยันแนวทางนี้ ข้อเสนออื่นๆ เช่น เจรจา หรือการกระจายอำนาจ ทำไมไม่ทดลองทำ ถ้าไม่ได้ผลก็เปลี่ยนแนวทางใหม่ แต่การใช้กำลังไม่ได้เปลี่ยนแปลงสิ่งใดเลย

“วันนี้ภาครัฐจะไปแคร์ทำไมกับคน 5-10% ที่ใช้ความรุนแรง เพราะถึงอย่างไรก็เปลี่ยนคนเหล่านี้ไม่ได้ แต่ต้องมาทำงานกับคนส่วนใหญ่ 90% ที่เหลือ ว่าจะทำอย่างไรให้พวกเขารู้สึกดีขึ้น ไม่ใช่ถูกคุกคามสิทธิจากการใช้อำนาจพิเศษ”

ขณะที่นายทหารซึ่งยอมรับว่าตนเองเป็น “สายเหยี่ยว” อย่าง พล.อ.พัลลภ ปิ่นมณี ที่ปรึกษานายกรัฐมนตรีด้านความมั่นคง แนะนำให้รัฐบาลและกองทัพต้องทำ “สงครามกองโจร” เพื่อตอบโต้ผู้ก่อความรุนแรง

“ตอนนี้มันเป็นสงครามกองโจร เป็นกบฏแบ่งแยกดินแดนแล้ว ต้องสู้แบบสงครามกองโจร จะรบตามแบบไม่ได้ ซึ่งจะต้องทำ 3 ขั้น คือ ค้นหาแกนนำ-กองกำลังติดอาวุธ และแนวร่วม จากนั้นต้องทำลายแกนนำและกองกำลัง แยกแนวร่วมออกมา และบูรณาการใหม่”

พล.อ.พัลลภ กล่าวว่า ผู้ก่อความไม่สงบฝึกมาจากนอกประเทศ โดยเฉพาะอาเจะห์ อินโดนีเซีย ฝึก 8 เดือน แล้วกลับมาก่อเหตุ ปัจจุบันมีผู้เสียชีวิตและบาดเจ็บรวมแล้วกว่า 1.5 หมื่นคน ใช้งบประมาณไปกว่า 1.2 แสนล้านบาท ถ้าไม่ทำอาจตายอีกเป็นหมื่นคน และจะเสียภาคใต้ไปด้วย

ด้านสถานการณ์ในพื้นที่ เมื่อช่วงบ่ายวันที่ 6 ส.ค. คนร้ายลอบยิง อะซัน อารง อาสาสมัครรักษาดินแดน อ.เจาะไอร้อง จ.นราธิวาส เสียชีวิตบริเวณหน้าร้านคาราโอเกะ ในพื้นที่ ต.โคกเคียน อ.เมืองนราธิวาส

และช่วงเย็นวันเดียวกัน คนร้ายลอบวางระเบิดซุกซ่อนในรถจักรยานยนต์ จอดไว้ที่ด้านหน้าธนาคารอิสลาม สาขา อ.รามัน จ.ยะลา และจุดชนวนเมื่อรถลาดตระเวนทหารร้อย ร.15211 แล่นผ่าน ทำให้ทหารได้รับบาดเจ็บ 6 นาย