ต้องโปร่งใส

รัฐบาลควรจะดำเนินโครงการแก้ไขปัญหาน้ำท่วมอย่างโปร่งใส และให้ประชาชน ชุมชน มีส่วนร่วมอย่างถ้วนหน้า

คณะกรรมการบริหารจัดการน้ำและอุทกภัย (กบอ.) ได้ประกาศให้ภาคเอกชนไทยและต่างประเทศเข้าร่วมเสนอแนวคิดเพื่อออกแบบก่อสร้างระบบการบริหารจัดการน้ำอย่างยั่งยืน และระบบการแก้ไขปัญหาอุทกภัยของประเทศมูลค่า 3 แสนล้านบาท โดยได้เปิดประชุมชี้แจงให้แก่เอกอัครราชทูตประเทศต่างๆ และนิติบุคคลไทยที่สนใจ

แนวทางดังกล่าวถูกวิพากษ์วิจารณ์อย่างมากจากทั้งภาคประชาชน นักวิชาการ รวมทั้งฝ่ายค้านว่า เสี่ยงต่อการทุจริตคอร์รัปชัน เพราะก่อนที่ กบอ.จะเปิดให้ประมูลครั้งนี้ คณะรัฐมนตรีได้มีมติให้ไม่ต้องดำเนินการตามระเบียบสำนักนายกรัฐมนตรีว่าด้วยการพัสดุ รวมทั้งการยกเว้นการปฏิบัติตามระเบียบสำนักนายกรัฐมนตรีว่าด้วยการพัสดุด้วยวิธีการทางอิเล็กทรอนิกส์

นอกจากนี้ ยังเป็นที่กังขากันทั่วไปว่า ที่ผ่านมารัฐบาลหรือแม้แต่ กบอ.เองก็มิเคยเปิดเผยเลยว่าโครงการเหล่านั้นมีรายละเอียดอะไรบ้าง และทั้งหลายทั้งปวงนั้นต้องทำรายงานผลกระทบทางด้านสิ่งแวดล้อมด้วยหรือไม่ ถ้าไม่ต้องทำ เหตุใดถึงไม่ทำ ถ้าไม่ทำแล้วมีผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมหรือความเป็นอยู่ของประชาชนจะทำอย่างไร

ขณะที่ภาคประชาชน รวมทั้งนักวิชาการ ต่างกังขาว่า ต่างชาติจะรู้ข้อมูลเกี่ยวกับเรื่องน้ำในประเทศดีกว่าคนไทยอย่างไร และทำไมไม่ให้ชาวบ้านหรือชุมชนที่จะได้รับผลกระทบเข้าไปมีส่วนในการทำแผนแก้ไขปัญหาที่เกิดขึ้น เพราะท้องถิ่นและชุมชนย่อมรู้ปัญหา รู้ประวัติศาสตร์ รู้ภูมิศาสตร์ รู้วิถีชีวิต ฯลฯ ต่างๆ ของตนเองดีกว่าคนอื่น

ด้านรัฐบาลจงใจบ่ายเบี่ยงที่จะให้ข้อมูลแก่สังคม โดยระบุว่าเป็นหน้าที่ของคณะกรรมการชุดต่างๆ ที่รัฐบาลตั้งขึ้น ไม่ว่าจะเป็นคณะกรรมการยุทธศาสตร์เพื่อการฟื้นฟูและสร้างอนาคตประเทศ (กยอ.) คณะกรรมการนโยบายน้ำและอุทกภัยแห่งชาติ (กนอช.) ฯลฯ ส่วนคณะกรรมการเหล่านี้ก็มิได้หือได้อือ ขณะที่ กบอ.ก็บ่ายเบี่ยงว่า เปิดเผยไม่ได้เพราะเกรงว่าจะเกิดปัญหามวลชนและเกี่ยวพันกับประโยชน์ได้เสียของคนที่จะเข้าร่วมประมูลโครงการ

น่าประหลาดไปกว่านั้นคือ คณะกรรมการ กนอช. ซึ่งมีหน้าที่ในการให้นโยบายแก่ กบอ.แท้ๆ บางคนยังวิพากษ์วิจารณ์ว่าไม่เห็นด้วยกับแนวทางที่ กบอ.ทำ

การทำงานอย่างไม่เปิดเผยและปิดกั้นไม่ให้ประชาชนมีส่วนร่วมทั้งที่เป็นโครงการที่กระทบผู้คนอย่างกว้างขวาง บางแห่งเกี่ยวพันกับการอพยพประชาชนจำนวนมากเช่นนี้ ไม่เพียงแต่จะทำให้กังขาได้ว่าจะเกิดการทุจริตกันอย่างมโหฬารได้แล้ว ยังจะเป็นการก่อปัญหาความขัดแย้งอย่างใหญ่หลวงในสังคมได้ง่ายๆ ผู้ที่เกี่ยวข้องต้องทำงานอย่างโปร่งใส ผู้มีเกียรติคุณทั้งหลายที่ยอมให้รัฐบาลเอาชื่อไปค้ำประกันว่าจะสร้างความเชื่อมั่นให้กับประชาชน ควรจะทบทวนตัวเองได้แล้วว่า ถูกหลอกใช้หรือไม่ และถ้าเปิดเผยไม่ได้ควรที่จะอยู่ในตำแหน่งเช่นนี้ต่อไปหรือไม่