เบาหวาน ปัญหาของลูก ปัญหาของเรา

โดย...ปริณตา กีรติพรานนท์ สถาบันสุขภาพเด็กแห่งชาติมหาราชินี (รพ.เด็ก) กรมการแพทย์ กระทรวงสาธารณสุข

พวกเราส่วนใหญ่มักจะคุ้นเคยกับโรคเบาหวาน เพราะเป็นโรคที่พบมากในผู้ใหญ่ แต่ทราบหรือไม่ว่าเด็กๆ ก็มีโอกาสเป็นโรคเบาหวานได้เช่นกัน เบาหวานเป็นโรคที่เกิดจากความผิดปกติของตับอ่อนในการสร้างฮอร์โมนที่ชื่อ อินซูลิน ซึ่งทำหน้าที่เป็นตัวนำน้ำตาลในเลือดไปเลี้ยงส่วนต่างๆ ของร่างกาย ความผิดปกติในการสร้างอินซูลินของตับอ่อน ได้แก่ ไม่สามารถสร้างได้ สร้างได้น้อยผิดปกติ หรือสร้างได้ปกติ แต่ร่างกายไม่สามารถนำไปใช้ได้ จะทำให้เราเกิดภาวะน้ำตาลในเลือดสูง จนขับออกทางปัสสาวะ บางครั้งปัสสาวะมีมดขึ้น ซึ่งเป็นที่มาของชื่อโรค เบาหวาน

โรคเบาหวาน แบ่งเป็น 2 ประเภทใหญ่ๆ คือ เบาหวานชนิดที่ 1 เป็นภาวะขาดอินซูลิน เนื่องจากร่างกายไม่สามารถผลิตอินซูลินได้ ส่วนใหญ่พบในเด็ก และเบาหวานชนิดที่ 2 เป็นภาวะที่ร่างกายดื้อต่ออินซูลิน มีสาเหตุสัมพันธ์กับพันธุกรรมและความอ้วน มักพบในผู้ใหญ่และเด็กที่มีภาวะอ้วน

อาการที่สามารถเห็นได้ชัดคือ ปัสสาวะบ่อย กระหายน้ำบ่อย อ่อนเพลีย และน้ำหนักตัวลด

วิธีทดสอบเพื่อการวินิจฉัย

1. Fasting Blood Sugar เป็นการเจาะเลือดเพื่อวัดค่าน้ำตาลในเลือดหลังจากอดอาหาร 8 ชั่วโมง ผู้ป่วยโรคเบาหวานจะมีระดับน้ำตาลที่มากกว่า 126 มิลลิกรัมต่อเดซิลิตร

2.Glucose Tolerance Test โดยให้ผู้ป่วยกินน้ำตาล 75 กรัม และเจาะเลือดเพื่อวัดระดับน้ำตาล 2 ชั่วโมงหลังจากนั้น ผู้ป่วยโรคเบาหวานจะมีระดับน้ำตาลที่มากกว่า 200 มิลลิกรัมต่อเดซิลิตร

3.HbA1C (Hemoglobin A1C) เป็นการเจาะเลือดเพื่อวัดระดับน้ำตาลเฉลี่ยในรอบ 3 เดือนที่ผ่านมา ผู้ป่วยโรคเบาหวานจะได้ค่ามากกว่าหรือเท่ากับ 6.5%

ปัจจัยที่ทำให้เกิดโรคเบาหวาน เช่น พันธุกรรม ภาวะอ้วน การติดเชื้อ หรือได้รับสารเคมีที่มีผลต่อเซลล์ตับอ่อนและการสร้างอินซูลิน

จะดูแลอย่างไรให้ลูกห่างไกลเบาหวาน

-คุณพ่อคุณแม่ดูแลเรื่องอาหาร ให้ลูกทานผักผลไม้ที่มีกาก หลีกเลี่ยงอาหารขยะ อาหารหวาน อาหารทอด

-คุณพ่อคุณแม่ชวนลูกๆ ออกกำลังกาย ให้มีกิจวัตรประจำวันที่ได้ใช้กำลังแขนขา ไม่อยู่แต่หน้าจอโทรทัศน์หรือคอมพิวเตอร์

-คุณพ่อคุณแม่ดูแลการเจริญเติบโตของลูก พิจารณาว่าน้ำหนักส่วนสูงสัมพันธ์กันตามเกณฑ์อายุของเด็ก วิธีนี้สามารถบอกได้ว่าลูกมีความเสี่ยงที่จะมีภาวะอ้วนหรือโรคเบาหวานชนิดที่ 2 หรือไม่