เช็คเด้งระบาดทั่วไทย

พิษน้ำท่วมที่หลายคนวิตกออกฤทธิ์แรงกว่าที่คาด เมื่อธนาคารแห่งประเทศไทย (ธปท.)

รายงานปริมาณการสั่งจ่ายเช็คของภาคธุรกิจการค้าในช่วงไตรมาส 4 ของปี 2554 แล้วพบว่า ปริมาณการสั่งจ่ายเช็คแล้วไม่มีเงินจ่ายตามคำสั่ง หรือเช็คเด้ง พุ่งพรวดถึง 1.97 แสนฉบับ คิดเป็นมูลค่าสูงถึง 2.55 หมื่นล้านบาท

สาเหตุหลักล้วนมาจากวิกฤตน้ำท่วมในช่วงเดือน ก.ย.พ.ย. ทำให้บรรดาผู้ประกอบการต่างมีปัญหาในเรื่องการชำระเงิน จนอาจลากยาวมาถึงไตรมาสแรกของปีนี้ก็ได้ หากการค้าขายเกิดชอร์ตไปดื้อๆ แบบนี้

ธปท.รายงานว่า ปริมาณเช็คเรียกเก็บทั้งระบบผ่านศูนย์เคลียริงเช็ค 3 ส่วน ในสิ้นไตรมาส 4 ปี 2554 ที่ผ่านมา พบว่ามีเช็คเรียกเก็บรวมทั้งระบบ 16.36 ล้านฉบับ ลดลง 2.64 ล้านฉบับ เมื่อเทียบกับไตรมาสก่อนหน้าที่มีปริมาณการสั่งจ่ายรวมกัน 19 ล้านฉบับ

เมื่อแบ่งพื้นที่ พบว่าเป็นเช็คในเขตกรุงเทพมหานคร (กทม.) และปริมณฑลที่เรียกเก็บผ่านศูนย์หักบัญชีอิเล็กทรอนิกส์ 11.31 ล้านฉบับ เช็คในเขตภูมิภาคที่เรียกเก็บผ่านสำนักหักบัญชีจังหวัด 3.52 ล้านฉบับ และเช็คข้ามเขตสำนักหักบัญชีที่ผ่านระบบงานของ ธปท. 1.52 ล้านฉบับ

เช็คทั้งระบบที่มีการสั่งจ่ายในทางการค้า การทำธุรกิจ มีมูลค่าทั้งสิ้น 7.99 ล้านล้านบาท ลดลง 1.35 ล้านล้านบาท เมื่อเทียบกับไตรมาสก่อนหน้าที่มีมูลค่า 9.34 ล้านล้านบาท

แบ่งเป็นเช็คในเขต กทม.และปริมณฑล ที่เรียกเก็บผ่านศูนย์หักบัญชีอิเล็กทรอนิกส์ 7.04 ล้านล้านบาท

เช็คในเขตภูมิภาคที่เรียกเก็บผ่านสำนักหักบัญชีจังหวัด 8.52 แสนล้านบาท

เช็คข้ามเขตสำนักหักบัญชีที่ผ่านระบบงานของ ธปท. 1.02 แสนล้านบาท

แต่ที่อึ้ง ทึ่ง และเสียวกันทั้งระบบการค้าคือ ในเช็คเรียกเก็บทั้งหมดของระบบมีเช็คคืนไม่มีเงิน หรือเช็คเด้ง ถึง 1.97 แสนฉบับ เพิ่มขึ้นจากไตรมาสก่อนหน้า 8,049 ฉบับ มูลค่าเช็คเด้งทั้งสิ้นสูงถึง 2.55 หมื่นล้านบาท เพิ่มขึ้นจากไตรมาสก่อนหน้าถึง 3,720 ล้านบาท

หากจำแนกเช็คเด้งจะพบว่า เป็นเช็คที่มีการเรียกเก็บเงินตามเช็คในเขต กทม.และปริมณฑลที่เรียกเก็บผ่านศูนย์หักบัญชีอิเล็กทรอนิกส์ 1.29 แสนฉบับ คิดเป็นสัดส่วนเช็คเด้งต่อเช็คเรียกเก็บรวม 1.1% มีมูลค่า 1.9 หมื่นล้านบาท คิดเป็น 0.3% ของสัดส่วนเช็คเรียกเก็บรวม

เช็คเด้งที่เรียกเก็บเงินตามเช็คในเขตภูมิภาคที่เรียกเก็บผ่านสำนักหักบัญชีจังหวัด 2.95 หมื่นฉบับ คิดเป็น 0.8% ของสัดส่วนเช็คเรียกเก็บรวม มีมูลค่า 3,830 ล้านบาท คิดเป็น 0.4% ของเช็คเรียกเก็บรวม

เช็คเด้งที่เรียกเก็บเงินตามเช็คข้ามเขตสำนักหักบัญชีที่ผ่านระบบงานของ ธปท. 3.82 หมื่นฉบับ คิดเป็น 2.5% ของเช็คเรียกเก็บรวม มีมูลค่า 2,650 ล้านบาท คิดเป็นสัดส่วน 2.6% ของเช็คเรียกเก็บรวม

ธปท.ระบุว่า สาเหตุที่เช็คเด้งเพิ่มขึ้นในช่วงสิ้นปีที่ผ่านมา น่าจะเป็นผลมาจากภาคธุรกิจและผู้ประกอบการจำนวนมากได้รับผลกระทบจากปัญหาวิกฤตน้ำท่วมในช่วงเดือน ก.ย.-พ.ย. 2554 ทำให้มีปัญหาในการชำระเงินได้ตามกำหนด

ปรากฏการณ์เช่นนี้สะท้อนให้เห็นจากเช็คเด้งในเขต กทม.และปริมณฑล ที่เรียกเก็บผ่านศูนย์หักบัญชีอิเล็กทรอนิกส์มีเช็คเด้งเพิ่มขึ้นจากประมาณ 1.5 หมื่นล้านบาท ในไตรมาส 3 เพิ่มขึ้นเป็น 1.9 หมื่นล้านบาท ในไตรมาส 4

เช็คเด้งในเขตภูมิภาคที่เรียกเก็บผ่านสำนักหักบัญชีจังหวัดปรากฏว่ามีเช็คเด้งเพิ่มขึ้นจาก 3,660 ล้านบาท ในไตรมาส 3 เพิ่มเป็น 3,830 ล้านบาท

ขณะที่เช็คข้ามเขตสำนักหักบัญชี ที่ผ่านระบบงานของ ธปท.มีเช็คเด้งลดลงจาก 3,060 ล้านบาท ในไตรมาส 3 ลดลงเหลือ 2,650 ล้านบาท

ปรากฏการณ์แบบนี้ คนค้าขายไม่ชายตามองไม่ได้แล้ว