งบน้ำท่วมกับการฟื้นฟูความเชื่อมั่น

ท่านผู้อ่านตอบคำถามตัวเองได้ไหมว่า

โดย..สมชาย สกุลสุรรัตน์

มาถึงวันนี้รัฐบาลได้ใช้เงินงบประมาณแผ่นดินไปแล้วเท่าไรเพื่อแก้ไขปัญหาน้ำท่วม และจะใช้เงินอีกเท่าไรเพื่อแก้ไขปัญหาและฟื้นฟูประเทศหลังเกิดมหาอุทกภัยครั้งนี้

ผมถามคำถามนี้ไม่ใช่เพื่อจับผิดใครทั้งสิ้น แต่เผอิญสองสามอาทิตย์ที่ผ่านมาได้รับโทรศัพท์ติดต่อจากสถานีวิทยุ 2-3 แห่ง ให้แสดงความคิดเห็นเกี่ยวกับงบประมาณที่รัฐบาลจะใช้เพื่อฟื้นฟูประเทศ หรือที่เขาเรียกว่าน้ำท่วม ซึ่งผมก็ขอตัวปฏิเสธไปทุกราย โดยสาเหตุคือ ผมไม่ทราบว่าจะพูดอะไร เพราะจับต้นชนปลายว่า จริงๆ แล้วรัฐบาลจะตั้งงบประมาณเพื่อการนี้เท่าไร และจะใช้เงินเพื่อวัตถุประสงค์อะไรบ้าง ภายในกรอบเวลาเพื่อให้บรรลุวัตถุประสงค์นานเท่าไร ถ้าพูดไปก็คือ ต้องคาดเดาเอาเองถูกบ้างผิดบ้าง เพราะไม่มีข้อมูลที่จะนำมาวิเคราะห์วิจัย

สรุปแล้วคือ ผมก็ตอบคำถามที่ตั้งไว้ในย่อหน้าแรกไม่ได้ว่ารัฐบาลได้ใช้เงินไปแล้วเท่าไร และจะใช้อีกเท่าไรเพื่อแก้ไขปัญหาน้ำท่วม ถ้าข้อสรุปของผมผิด คือ รัฐบาลได้แจ้งงบรายรับราย จ่ายออกมาครบถ้วนแล้ว และได้กำหนดงบ ประมาณออกมาแล้วแน่นอน ก็ขออภัยด้วย แต่รัฐบาลคงต้องกลับไปดูแลงบประชาสัมพันธ์ของรัฐว่า สามารถเข้าถึงประชาชนคนธรรมดาได้มากน้อยขนาดไหน เพราะถามใครไม่เห็นมีใครทราบ

ทำไมถึงพูดเรื่องนี้ เพราะสองสามสัปดาห์ที่ผ่านมา ผมเห็นตัวเลขงบประมาณที่พูดถึงมีตั้งแต่ระดับแจกรายจังหวัดละ 100 ล้านบาท งบพิเศษฟื้นฟู จ.นนทบุรี ปทุมธานี นครปฐม 5 หมื่นล้านบาท งบฟื้นฟู 22 เขตในกรุงเทพมหานคร 2,650 ล้านบาท จนส่งข่าวรองนายกรัฐมนตรี คุณกิตติรัตน์ ณ ระนอง เสนอของบฟื้นฟูน้ำท่วม 4 หมื่นล้านบาท วันอาทิตย์ที่ 11 ธ.ค. แต่ ครม.อนุมัติออกมา 2 หมื่นล้านบาท ในวันรุ่งขึ้น

นอกจากนั้น มีข่าวรัฐมนตรีว่าการกระทรวงเกษตรฯ จะของบประมาณเพิ่มเติม 1.8 หมื่นล้านบาท เพื่อช่วยเหลือเกษตรกร จากเดิมที่ใช้ไปเท่าไร ไม่ได้ระบุในรายงานข่าว

ที่สำคัญ คือ มีการตั้งงบกลางไว้ 1.2 แสนล้านบาท ใน พ.ร.บ.งบประมาณประจำปี 2555 ที่รัฐสภากำลังพิจารณาอยู่ และข่าวว่ารัฐบาลจะใช้งบประมาณอีกประมาณ 8 แสนล้านบาท เพื่อฟื้นฟูประเทศ

ผมพูดจริงๆ ครับว่า อ่านข่าวทั้งหมดแล้วยังงงว่า อะไรเป็นอะไร สรุปแล้วจะใช้เงินงบประมาณทั้งหมดเท่าไร งบส่วนไหนจะเบิกจ่ายอย่างไร ส่วนไหนเบิกจ่ายจากงบกลาง ส่วนไหนบรรจุอยู่ในงบประมาณแผ่นดินนอกงบกลาง หรือทั้งหมดรวมอยู่ในงบกลางที่จะนำมาเฉลี่ยจ่าย และเป็นงบประมาณ 8 แสนล้านบาท รวมงบกลางและงบสารพัดที่พูดถึงและไม่ได้พูดถึงในที่นี้

ทั้งหลายทั้งปวงที่ว่ามานี้ ถ้าผมโง่คนเดียวคงไม่เป็นไร แต่ถ้าคำถามที่ยกตัวอย่างนี้ถูกตั้งขึ้นโดยนักลงทุนหรือนักธุรกิจ เช่น กรณีที่มีนักลงทุนญี่ปุ่นรายหนึ่งออกมาให้สัมภาษณ์ว่า เขายังไม่เห็นแผนการฟื้นฟูชัดเจน ที่สำคัญ คือ แผนงานที่จะทำให้เขาเชื่อมั่นว่าเหตุการณ์น้ำท่วมวินาศสันตะโรอย่างครั้งนี้จะไม่เกิดขึ้นอีก เพราะความเสียหายไม่ได้เกิดขึ้นกับโรงงานและเครื่องจักรเท่านั้น แต่เกิดกับระบบห่วงโซ่การผลิตของเขาทั้งโลก อะไรจะเกิดขึ้น

กรณีที่มีโรงงานผลิตชิ้นส่วนคอมพิวเตอร์รายหนึ่ง ย้ายฐานการผลิตไปที่ประเทศฟิลิปปินส์นั้น เป็นกรณีตัวอย่างที่แสดงให้เห็นว่า นักลงทุนต่างชาติสามารถจะย้ายฐานการผลิตไปได้ทุกเมื่อถ้าเขาต้องการ อย่ามัวไปหาเหตุผลเพื่อความสบายใจของตัวเองเลยครับว่า เขาย้ายโรงงานไปประเทศอื่นเพราะธุรกิจไม่ดี สู้ค่าจ้างไม่ได้ กำลังจะย้ายอยู่แล้ว พอน้ำท่วมเลยถือโอกาสย้ายเสียเลย ผมว่าถ้าเขาอยากย้ายเขาคงย้ายไปแล้ว ไม่ต้องรอให้น้ำท่วมเสียหายก่อนแล้วค่อยย้ายโรงงานจากที่เดิมไปที่อื่น เพราะคงไม่มีผู้บริหารที่ยังพอมีสติสัมปชัญญะอยู่บ้างทำ โดยเฉพาะผู้บริหารของประเทศที่มีความรับผิดชอบต่อองค์กรสูงสุดอย่างรายนี้ซึ่งเป็นบริษัทญี่ปุ่น เหตุผลประเภทนี้คิดได้เฉพาะในประเทศไทย เวลาต้องการหาเหตุผลอะไรก็ได้มาแก้ตัวหรือทำให้ตัวเองสบายใจขึ้น แทนที่จะนำปัญหามาเป็นเป็นบทเรียนในการแก้ไขและป้องกันไม่ให้เกิดขึ้น

ตรงนี้น่าสังเกตนะครับ ว่าทำไมเขาย้ายโรงงานจากไทยไปฟิลิปปินส์ ที่ดูเหมือนว่าเป็นด่านแรกที่จะต้องรับสารพัดภัยธรรมชาติทุกปี โดยเฉพาะภัยจากไต้ฝุ่นระดับรุนแรงที่ไม่เคยเข้าถึงไทยมาก่อน แล้วทำไมเขาถึงไม่กลัวภัยธรรมชาติเหล่านี้ เพราะเขาเชื่อว่ารัฐบาลของประเทศฟิลิปปินส์บริหารจัดการอุทกภัยและวาตภัย คือ ภัยจากน้ำท่วมและลมพายุได้ดีกว่ารัฐบาลไทยอย่างนั้นจริงหรือไม่จริงก็ลองพิจารณาดู

การย้ายโรงงานของนักลงทุนต่างชาติไปประเทศอื่นก็ดี การให้สัมภาษณ์ว่ายังไม่เห็นความชัดเจนของมาตรการของรัฐในการป้องกันภัยธรรมชาติในอนาคตก็ดี หรือการที่ภาคเอกชน เช่น หอการค้าไทยแสดงความเป็นกังวลว่าจะเกิดการคอร์รัปชันหาประโยชน์จากงบน้ำท่วมก็ดี ว่าไปแล้วสะท้อนให้เห็นความไม่ชัดเจนของการดำเนินมาตรการแก้ไขปัญหานี้ของรัฐบาล ทั้งนี้ได้มีการตั้งคณะกรรมการและอนุกรรมการมากมายเพื่อทำแผนฟื้นฟูทั้งในระยะสั้นและระยะยาว

อีกไม่กี่เดือนฤดูฝนก็จะกลับมาอีกครั้งหนึ่ง ถ้าแผนการใช้เงินยังไม่ชัดเจน ผมเชื่อว่าความเชื่อมั่นคงไม่เกิด เพราะลำพังแต่พูดแสดงวิสัยทัศน์ว่าจะทำนั่นทำนี่ให้เลิศหรูแค่ไหน แต่ไม่มีตัวเลขออกมาให้ชัดเจนและโปร่งใสว่าจะทำอะไร จะใช้เงินเท่าไร เงินงบประมาณที่จะมาจากที่ไหน จะให้เชื่อคำพูดหรือแผนงานโครงการในฝันสวยหรูบนกระดาษอย่างเดียวไม่ง่ายที่จะให้นักลงทุนยอมรับ เพราะการทำงานทุกอย่างต้องใช้เงิน มีแผนงานแต่ไม่มีแผนเงิน หรือมีแต่ไม่ครบถ้วนเขาคงไม่เชื่อว่าเราจะทำจริงหรือทำได้ตามแผน แล้วหนีตามกันออกไปประเทศอื่น

ที่สำคัญระวังจะถูกกล่าวหาว่า ที่แผนเงินไม่ชัดเจน เพราะมีวาระซ่อนเร้น เตรียมเปลี่ยนวิกฤตของประเทศให้เป็นโอกาสของคนบางคนนะครับ