ธรรมจักรบูชาธรรมยาตราสู่มาฆบูชา กึ่งพุทธกาล ณ ชมพูทวีป(๖)

...พระอาจารย์อารยะวังโส

ท่านพูดไทยชัดเจนมาก เข้าใจภาษาไทยและหลักธรรมได้ดี เพราะเป็นผลผลิตจากพระสงฆ์ไทยเรา โดยเฉพาะจากหลวงปู่ใหญ่ (พระพิมลธรรม) วันสุดท้ายเลยสบายกับการให้ความรู้ในธรรมชั้นสูง (วิปัสสนากรรมฐาน) ซึ่งโดยประสบการณ์การสอนธรรมะเรื่องภาษานั้นสำคัญอย่างยิ่ง เป็นเรื่องที่ค่อนข้างยุ่งยากหากต้องแปลไปสู่ภาษาท้องถิ่น แม้จะมีความสามารถทางภาษาอังกฤษดี แต่ก็มีปัญหาหากไม่เข้าใจหลักธรรมในพระศาสนา อาตมาไม่สามารถพูดแล้วให้พระหรือคนไทยที่ติดตามไปเหล่านี้แปลเป็นภาษาอังกฤษได้เลยในกรณีธรรมชั้นสูง เพราะจิตหรือความเข้าใจในพระธรรมชั้นประณีตละเอียดแยบคายยังไม่ถึงขั้นที่จะสามารถใช้ศัพท์ได้ตรงกับที่อาตมาต้องการสื่อธรรมออกไปจากจิตขั้นความรู้ในกระบวนการของวิปัสสนา ซึ่งในเรื่องสมถะนั้นไม่ยาก เพราะมันเป็นทีละขั้นๆ ของลำดับจิต ไม่ซับซ้อนมากนัก เป็นหลักธรรมขั้นปกติซึ่งสามารถสอนให้ปฏิบัติได้ผลได้ไม่ยากตามที่ปรากฏ แต่ในเรื่องวิปัสสนากรรมฐานนั้นจะต้องใช้ภาษาธรรมชั้นสูงขึ้นรวมกับความเข้าใจทางจิตในด้านพระธรรมวินัยที่ต้องมีศักยภาพระดับสูง จึงจะสื่อความหมายออกไปได้ตามประสงค์ เพื่อให้ผู้รับการสอนเข้าใจในความหมายธรรมได้อย่างแจ่มแจ้ง จึงต้องมีผู้แปลสู่ภาษาท้องถิ่นที่ต้องเข้าใจหลักธรรมในพระพุทธศาสนาด้วย นี่คือเหตุผล

อ่านต่อฉบับหน้า