รวม2กองทุนสุขภาพ ฝันที่ไม่ไกลเกินจริง

โดย...ทีมข่าวในประเทศ

มาตรา 10 ของ พ.ร.บ.หลักประกันสุขภาพแห่งชาติ พ.ศ. 2545 ให้อำนาจกับสำนักงานหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ (สปสช.) สามารถขยายการให้บริการบัตรทองไปยังกลุ่มผู้ใช้แรงงานผู้ประกันตนในระบบประกันสังคมที่อยู่ในการดูแลของสำนักงานประกันสังคม (สปส.) ได้

ภายใต้เงื่อนไขคณะกรรมการ (บอร์ด) ของทั้งสองกองทุนต้องตั้งวงเจรจาเพื่อกำหนดกฎเกณฑ์การขยายสิทธิ จากนั้นเมื่อได้ข้อยุติที่ตกผลึกแล้วให้เสนอต่อคณะรัฐมนตรี (ครม.) ตราเป็นพระราชกฤษฎีกากำหนดระยะเวลาเริ่มบังคับใช้

ทว่า ตลอด 9 ปีที่กฎหมายฉบับนี้บังคับใช้กลับไม่เคยประชุมตามมาตรา 10

...สาเหตุคือ สปส.ไม่พร้อม!

อย่างไรก็ตาม ภายหลัง 2 หน่วยงานถูกกดดันอย่างหนักว่าด้วยปัญหาความเหลื่อมล้ำ พร้อมกับการเคลื่อนไหวของ ประสิทธิ์ จงอัศญากุล ประธานสภานายจ้างผู้ค้าและบริการเครื่องอุปโภคบริโภค และหนึ่งในบอร์ด สปส. ที่ขู่จะยื่นฟ้อง 2 บอร์ดสุขภาพ ข้อหาละเว้นการปฏิบัติหน้าที่ เพราะไม่เคยเรียกประชุมตามมาตรา 10

ในที่สุดเมื่อวันที่ 10 พ.ค.ที่ผ่านมา 2 บอร์ดสุขภาพจึงได้จัดประชุมตามมาตรา 10 เป็นครั้งแรก โดยที่ประชุมเห็นชอบในหลักการว่า หากมีการโอนย้ายผู้ประกันตนในระบบประกันสังคมเข้าสู่ระบบบัตรทอง จะมีการเพิ่มสิทธิประโยชน์ให้ผู้ประกันตนไม่ต่ำกว่าที่ได้รับอยู่เดิม และหากรายการที่บัตรทองได้มากกว่า ผู้ประกันตนก็ต้องได้รับสิทธิประโยชน์นั้นด้วย

พร้อมกันนี้มีการแต่งตั้งคณะกรรมการขึ้นมา 1 ชุด โดยมี นพ.วิชัย โชควิวัฒน บอร์ด สปส. และ ปั้น วรรณพินิจ เลขาธิการ สปสช. เป็นประธานร่วม และให้ นพ.วินัย สวัสดิวร เลขาธิการ สปสช. กับ นพ.สุรเดช วลีอิทธิกุล ผู้อำนวยการสำนักจัดระบบบริการทางการแพทย์ สปส. เป็นเลขานุการร่วม โดยนัดประชุมครั้งถัดมาในวันที่ 9 มิ.ย.

เวลาร่วม 1 เดือนที่ทั้งสองบอร์ดสุขภาพได้ศึกษาข้อมูล แต่ก็ไม่สามารถทำให้การประชุมนัดที่ 2 คืบหน้าได้เท่าใดนัก โดยการประชุมในวันที่ 9 มิ.ย.ที่ผ่านมา ผู้แทนฝ่าย สปส.ได้รับข้อเสนอจากฝ่ายสปสช.กลับไปพิจารณาใน 3 ประเด็น

ประกอบด้วย 1.สปสช.รับเป็นผู้จัดบริการการรักษาพยาบาล รวมถึงการรักษาผู้ทุพพลภาพ แต่ไม่ครอบคลุมการคลอดบุตร 2.ผู้ประกันตนจะได้รับสิทธิประโยชน์เดิม และอีก 11 รายการที่ สปสช.ให้มากกว่า และ 3.สปสช.คิดค่าใช้จ่ายเท่ากับ สปส.ใน 3 ปีแรก (2.3 หมื่นล้านบาท) จากนั้นคิดเหมาจ่ายรายหัวเท่าบัตรทอง

บรรยากาศที่ประชุมในวันดังกล่าวไม่ราบรื่นนัก เนื่องด้วยข้อเสนอจากฝ่ายสปสช. ถูกปฏิเสธจาก สปส. โดยหนึ่งในบอร์ด สปส.กล่าวต่อที่ประชุมว่า ข้อเสนอข้างต้นนี้ไม่เป็นธรรม และยืนยันจะไม่ยอมควักเงินจ่ายให้กับ สปสช. นั่นเพราะหากผู้ประกันตนย้ายไปใช้สิทธิบัตรทอง ย่อมหมายถึงคนเหล่านั้นกลายเป็นผู้ใช้สิทธิบัตรทองโดยสมบูรณ์แล้ว รัฐบาลมีหน้าที่อุดหนุนงบประมาณ สปสช.จึงไม่มีสิทธิมาเรียกเก็บเงินจาก สปส.

ก่อนหน้าการประชุมตามมาตรา 10 นัดที่ 3 ประมาณ 1 สัปดาห์ บอร์ด สปส.ตั้งวงถกกันภายใน และมีมติไม่เห็นด้วยที่จะนำเงินกว่า 2 หมื่นล้านบาทไปจ่ายให้ สปสช. โดยประสิทธิ์จะเข้ายื่นฟ้อง สปสช.ต่อศาลปกครองเพื่อให้มีคำสั่งคุ้มครองห้ามมิให้ สปสช.เรียกเก็บเงินจาก สปส.

วันที่ 13 ก.ค. การประชุมร่วม 2 บอร์ดสุขภาพนัดที่ 3 สปส.ยังแสดงจุดยืนไม่จ่ายเงิน 2 หมื่นล้านบาทให้กับ สปสช. เพื่อจัดระบบบริการ โดยผู้แทนฝ่าย สปส. ระบุว่า สปสช.กำลังกระทำการที่ขัดกับมาตรา 5 ของ พ.ร.บ.หลักประกันสุขภาพแห่งชาติ ว่าด้วยการร่วมจ่ายเงินของผู้ใช้บริการ โดยระบุว่าปัจจุบัน สปสช.ให้บริการประชาชนฟรี หาก สปส.ต้องโอนผู้ประกันตนไปใช้บริการของ สปสช. ก็ไม่ควรต้องเสียค่าจัดบริการทางการแพทย์ด้วยเช่นกัน

ท้ายที่สุด ผู้แทน สปสช.เสนอให้ยื่นเรื่องต่อคณะกรรมการกฤษฎีกาตีความว่า การเก็บค่าจัดบริการขัดต่อมาตรา 5 หรือไม่ ขณะที่ผู้แทน สปส.เสนอให้ยื่นเรื่องต่อศาลรัฐธรรมนูญชี้ขาด ต่อมาในวันที่ 5 ส.ค.ที่ผ่านมา ซึ่งการประชุมนัดที่ 4 ทั้งสองบอร์ดมีมติยื่นเรื่องให้คณะกรรมการกฤษฎีกาตีความเรื่องการจ่ายเงินใน 2 ประเด็น

1.หาก สปส.ต้องจ่ายเงินให้กับ สปสช. จะต้องจ่ายเต็มจำนวน ซึ่งประกอบด้วยส่วนที่ลูกจ้าง นายจ้าง และรัฐจ่ายสมทบ หรือจ่ายเฉพาะส่วนที่รัฐร่วมสมทบเท่านั้น

2.หาก สปส.ไม่ต้องจ่าย รัฐต้องเป็นผู้รับภาระค่าใช้จ่ายทั้งหมดหรือไม่ พร้อมกันนี้ยังเห็นว่าจากนี้ต่อไปควรประชุมเพียงเดือนเว้นเดือนเท่านั้น

นั่นหมายความว่าตั้งแต่วันที่ 10 พ.ค.–5 ส.ค.ที่ผ่านมา การประชุมตามมาตรา 10 ของ พ.ร.บ.หลักประกันสุขภาพแห่งชาติ ทั้ง 4 นัด ยังไม่มีความชัดเจนว่าผู้ประกันตนจะย้ายเข้าสู่ระบบบัตรทองหรือไม่

เว้นแต่การต่อรองเรื่องเม็ดเงินผลประโยชน์ขององค์กรตัวเองเท่านั้น