เสริมบรรยากาศปฏิรูปการเมือง

ในโอกาสที่รัฐสภาจะได้มีการเปิดประชุมอภิปรายนโยบายบริหารราชการแผ่นดินของรัฐบาลใหม่ นอกจากนโยบายต่างๆ

โดย..วีระศักดิ์ โควสุรัตน์ 

ที่ย่อมมีเป็นปกติ เช่น การศึกษา สาธารณสุข ป่าไม้ หรือสร้างแหล่งน้ำแล้ว ผมอยากเสนอประเด็นการอภิปรายบางเรื่อง ที่น่าจะก่อให้เกิดประโยชน์แก่ประชาชนและกระบวนทัศน์การปฏิรูปประเทศไทย ดังนี้

1.ไทยควรพัฒนาระบบภาษีและมาตรการการคลังอย่างไร ?

ข้อนี้น่าจะเกี่ยวตั้งแต่ภาษีสิ่งแวดล้อม ภาษีมรดก ภาษีสินค้าที่มีผลต่อสุขภาพ ภาษีที่ดิน การทบทวนมาตรการลดหย่อนทางภาษีและสิทธิพิเศษทางภาษี การจัดเก็บค่าภาคหลวงภาษีท้องถิ่น

2.ระบบสวัสดิการสังคม โดยเฉพาะเพื่อแรงงานและเกษตรกร ตลอดจนคนรายได้น้อยจะมีโครงสร้างอย่างไร ?

ข้อนี้น่าจะเกี่ยวตั้งแต่กฎหมายกองทุนการออมแห่งชาติ การวางอนาคตของระบบประกันสังคม ธนาคารแรงงาน อนาคตของแรงงานข้ามชาติ แรงงานไทยในต่างประเทศ สวัสดิการชาวนา การมีกฎหมายคุ้มครองความเป็นธรรมในระบบเกษตรพันธสัญญา

3.ระบบทรัพยากรที่ดินและทรัพยากรแห่งชาติ น่าจะมีระบบจัดการที่มีประสิทธิภาพเพิ่มขึ้นได้อย่างไร ?

เช่น โฉนดชุมชน ธนาคารที่ดิน คณะกรรมการจัดการที่ดินของรัฐที่มีภาคส่วนต่างๆ เข้าร่วมเป็นกรรมการ การมีคณะกรรมการบริหารลดความขัดแย้งในการใช้ทรัพยากรระหว่างชุมชนกับผลประโยชน์หลักแห่งชาติ ซึ่งเวลานี้เกิดขึ้นเป็นวงๆ มากมายทั่วประเทศ ทั้งในเขตเหมืองแร่สัมปทาน เขตโรงไฟฟ้าต่างๆ เขตชายฝั่ง เขตลุ่มน้ำ แหล่งน้ำ คลองส่ง คลองระบายน้ำ

4.การกระจายอำนาจสู่ท้องถิ่น ควรผลิดอกออกผลเช่นไร ?

เช่น การตั้งองค์กรพัฒนาศักยภาพตนเองขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น การแก้ไขกฎระเบียบที่เป็นอุปสรรคต่อการกระจายอำนาจสู่ท้องถิ่น สถาบันการเงินชุมชน การผลักดันให้จังหวัดแปลงสภาพเป็นองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นรูปแบบพิเศษเพิ่มเติม ทั้งจังหวัดขนาดเล็กและขนาดใหญ่ที่มีความพร้อม

5.กระบวนการปฏิรูปด้านความเป็นธรรมในสังคม ควรขยายไปสู่อะไรได้บ้าง ?

เช่น กระบวนการยุติธรรมช่วงเปลี่ยนผ่าน ระหว่างการปฏิรูประบบกฎหมาย ซึ่งใช้เวลานานและการปฏิรูปการเมือง (ที่ไม่ใช่แค่แก้รัฐธรรมนูญ) ปฏิรูปสื่อของรัฐเพื่อความเป็นธรรมทางสังคม กองทุนยุติธรรม การปฏิรูปกระบวนการเรียนรู้ของสังคม ซึ่งอาจขยายความไปถึงการปฏิรูประบบอาสาสมัครท้องถิ่น ระบบมูลนิธิ ระบบสหกรณ์แนวใหม่

6.การคืนสุขภาวะให้คนกลุ่มต่างๆ ที่ไม่ใช่แค่การสังคมสงเคราะห์ควรเป็นอย่างไร ?

เช่น เด็ก เยาวชน ซึ่งไม่ค่อยมีเสียงออกมามากนัก คนไร้สัญชาติ คนต่างด้าวและแรงงานต่างด้าว การเตรียมความพร้อมของระบบรองรับภาวะสังคมสูงอายุของไทยที่มีทั้งความหลากหลายและมีความลึกซึ้งต่อลักษณะเฉพาะของผู้สูงอายุไทย การสร้างสังคมเพื่อสุขภาวะผู้หญิง การให้โอกาสที่เป็นธรรมต่อผู้พิการ

7.การเตรียมความพร้อมแห่งชาติด้านภัยพิบัติ ทั้งที่มาจากธรรมชาติและที่มนุษย์สร้างขึ้น

เช่น ถ้าฝนตกหนักน้ำท่วมในแต่ละเมืองจะมีแผนอย่างไร ในแต่ละเขตลุ่มน้ำจะมีแผนอย่างไร ไม่ใช่แค่ดันน้ำจากเมืองหนึ่งไปเมืองหนึ่งเท่านั้น น้ำท่วมจนทางปิด สนามบินปิดจะดูแลนักท่องเที่ยวอย่างไร หมอกควันหรือฝุ่นขนาดมหึมาที่อาจพัดผ่านประเทศไทย จะมีแผนแก้ไขอะไรได้บ้าง หรือแม้แต่ถ้าไฟฟ้าดับทั่วภูมิภาคเป็นเวลานานๆ จะมีแผนรองรับอะไร อย่างไร จะซ้อมรับภัยบ่อยแค่ไหน

และสุดท้ายเราจะเรียนรู้และสร้างสำนึกของการอยู่ร่วมไม่ใช่แค่อยู่รอดได้อย่างไร ไม่ใช่แต่ในโลกการเมืองหรอกนะครับ แต่เป็นสำนึกอยู่ร่วมกับเพื่อนบ้านในภูมิภาคและอยู่ร่วมกับเพื่อนร่วมชาติในทุกถิ่นที่

โจทย์เหล่านี้...มีไว้เพื่อตั้งโจทย์ปฏิรูป...

ปฏิรูปประเทศไทยครับ !