
คติธรรมวันตรุษจีน
ผมเองแม้ไม่มีเชื้อจีนอยู่สักนิดแต่ก็ชอบใจในวัฒนธรรมของชาวจีนหลายๆ อย่าง เช่น คนจีนมักจะสอนลูกหลานให้รู้จักและตั้งมั่นในความกตัญญูเป็นที่หนึ่ง สอนให้มีความขยันหมั่นเพียร สอนให้รู้จักเคารพนบนอบต่อผู้ที่มีอาวุโสกว่า
และที่จะพูดวันนี้ก็เกี่ยวกับวันตรุษจีน เป็นแง่คิดดีๆ ของวันตรุษจีน (วันปีใหม่จีน) ผมว่าคนไทยทั้งหลายแม้ไม่มีเชื้อสายจีนน่าจะรู้ไว้
ล้างไม่ดีเพื่อรับดี สิ่งแรกก่อนที่จะถึงวันตรุษจีน คนจีนจะเลือกวันใดวันหนึ่งทำความสะอาดบ้านเรือนที่อยู่อาศัย สำนักงาน บริษัท ห้างร้าน ของตน อะไรประมาณนี้ครับ เพื่อเตรียมรับกับสิ่งดีๆ ใหม่ๆ สิ่งอันเป็นมงคลที่จักเกิดขึ้นในปีใหม่จีน
กตัญญูต่อผู้ล่วงลับ ก่อนจะถึงวันตรุษจีนสองวันเป็นวันที่ชาวจีนเตรียมจับจ่ายซื้อของไหว้เจ้าและบรรพบุรุษของตน เรียกวันนี้ว่า
“วันจ่าย”ถัด
“วันจ่าย” ก่อนถึงวันตรุษจีนหนึ่งวัน คนจีนเรียก “วันไหว้” ก็จะเป็นวันที่คนจีนทั้งนั้นจะทำพิธีไหว้เจ้าและบรรพบุรุษผู้ล่วงลับไปแล้วด้วยวัตถุสิ่งของที่ตนได้ไปซื้อเตรียมไว้นั้นการไหว้บรรพบุรุษผู้ล่วงลับของคนจีนนั้น ถือเป็นการแสดงออกถึงความกตัญญูกตเวทีต่อบรรพบุรุษในฐานะที่เป็นผู้สร้างความมั่นคง สร้างฐานะ สร้างสิ่งดีๆ ไว้ให้ลูกหลานสืบทอดมาถึงปัจจุบัน
ทำแต่ดี...ไม่ดีไม่ทำ พอถึงวันตรุษจีนซึ่งคนจีนเรียกว่า
“วันถือ” ซึ่งมีหลักให้ปฏิบัติเป็นที่รู้กันสำหรับคนจีนทั่วไปว่า วันนี้จะต้องพยายามทำแต่สิ่งที่ดีและระมัดระวังไม่ทำสิ่งที่ไม่ดี เด็ดขาด!โดยเริ่มต้นตอนเช้าคนในบ้าน จะแต่งกายด้วยเสื้อผ้าใหม่ๆ สวยๆ ยิ้มแย้มแจ่มใสทักทายกันด้วยคำอวยพรต่างๆ ให้กันและกัน เช่น
“ซินเจียยู่อี่ ซินนี้ฮวดไช้” ประมาณนี้สิ่งที่ไม่ควรทำในวันตรุษจีน คือ ไม่ซักล้าง ไม่กวาดบ้านปัดฝุ่น เพราะถือว่าจะเป็นการขับไล่สิ่งมงคล และความโชคดีออกไป
ไม่ควรสระผม เพราะถือเป็นการชะล้างความโชคดีที่จะมาถึงในวันตรุษจีน ไม่ควรใช้ของมีคม เช่น มีด กรรไกร ที่ตัดเล็บ เพราะถือว่า การใช้ของมีคมจะเป็นการตัดสิ่งดีๆ หรืออนาคตที่ดีที่จะนำมาในวันนี้
ไม่ใช้คำพูดในทางลบ เช่น การโต้เถียง การด่าทอ สาปแช่งคนอื่น เป็นต้น หรือคำพูดที่เกี่ยวกับการเจ็บป่วย ความตาย รวมถึงการไม่ควรเข้าร่วมกิจกรรมที่เกี่ยวกับงานศพ
ควรระมัดระวังในการทำสิ่งใดๆ ก็ตาม ไม่ควรให้เกิดการสะดุด หรือการทำสิ่งของตกแตก ซึ่งหมายถึงการนำสิ่งไม่ดี ความโชคร้าย เข้ามาสู่ชีวิตในอนาคต
นอบน้อมต่อผู้ใหญ่ สิ่งหนึ่งที่เห็นในช่วงตรุษจีนก็คือ ผู้น้อยจะเข้าไปหาผู้ใหญ่เพื่อแสดงความเคารพโดยส่วนใหญ่ก็มักนำผลไม้นิยม
“ส้ม” จำนวน 4 ผล ไปคารวะด้วยการปฏิบัติอย่างนี้เกิดแง่ดีที่เด็กๆ ลูกๆ หลานๆ หรือผู้ที่มีอาวุโสน้อยกว่าจะได้แสดงความนอบน้อมและความเคารพผู้ใหญ่หรือผู้ที่มีอาวุโสมากกว่า ถือเป็นการสร้างนิสัยดีๆ ให้เด็กได้รู้จักอ่อนน้อมถ่อมตนรู้จักที่ต่ำที่สูง
ในขณะเดียวกันผู้ใหญ่ซึ่งได้รับการคารวะจากเด็กๆ ลูกๆ หลานๆ หรือคนที่อาวุโสน้อยกว่า ก็จะแสดงออกถึงน้ำใจต่อผู้น้อยเหล่านั้นด้วยการให้
“เงินอั่งเปา” และอวยพรให้พวกเหล่านั้นมีความสุขอีกอย่างหนึ่งที่เห็นในวันตรุษจีน คือ มิติสัมพันธ์ด้านครอบครัว ก็คือคนจีนที่เป็นญาติเป็นสหายกันก็จะไปมาหาสู่และเลี้ยงสังสรรค์กัน บางครอบครัวก็ไปเที่ยวก่อนที่จะกลับเข้าสู่การทำงานในวันต่อไป







