วุฒิสภาลายพราง กองกำลังพิทักษ์'คสช.'

โดย...ทีมข่าวการเมืองโพสต์ทูเดย์

ท่ามกลางการห้ำหั่นของพรรคการเมืองในการเตรียมตัวลงสนามเลือกตั้ง แต่อีกด้านหนึ่งกระบวนการสรรหา สว.กำลังดำเนินไปอย่างน่าสนใจเช่นกัน

ก่อนอื่นต้องย้ำว่าการได้มาซึ่ง สว.ชุดใหม่ตามรัฐธรรมนูญ พ.ศ. 2560 มีถนนที่สามารถเดินเข้าสภาได้ 3 ทาง

ทางที่ 1  การเป็น สว.โดยตำแหน่ง ซึ่งรัฐธรรมนูญกำหนดให้บุคคลที่ดำรงตำแหน่งดังต่อไปนี้จำนวน 6 คนเข้ามาเป็น สว.โดยอัตโนมัติ ได้แก่ ผู้บัญชาการกองทัพไทย  ผู้บัญชาการทหารบก ผู้บัญชาการทหารเรือ ผู้บัญชาการทหารอากาศ  ผู้บัญชาการสำนักงานตำรวจแห่งชาติ และปลัดกระทรวงกลาโหม

ทางที่ 2  คณะรักษาความสงบแห่งชาติ (คสช.) เลือกจากบุคคลที่มีคุณสมบัติและไม่มีลักษณะต้องห้ามตามรัฐธรรมนูญจำนวน 194 คน

ทางที่ 3  ให้ผู้สมัคร สว.ทำการเลือกกันเองทั้งในระดับอำเภอ จังหวัด และประเทศให้ได้จำนวน 200 คน และส่งให้ คสช.เลือกให้เหลือ 50 คน

กระบวนการสรรหา สว.ทั้งสามทางมีเพียงทางที่สามเท่านั้นที่ดูเหมือนว่าจะมีความคืบหน้ามากที่สุด ภายหลังคณะกรรมการการเลือกตั้ง (กกต.) เปิดโอกาสให้ องค์กรที่มีสถานะเป็นนิติบุคคล เข้าลงทะเบียนเพื่อใช้สิทธิในการเสนอชื่อบุคคลเป็น สว.และเพิ่งสิ้นสุดไปเมื่อวันที่ 24 ต.ค.ที่ผ่านมา

เดิมทีตามความตั้งใจของคณะกรรมการร่างรัฐธรรมนูญ (กรธ.) เมื่อครั้งยกร่าง พ.ร.บ.ประกอบรัฐธรรมนูญว่าด้วยการได้มาซึ่ง สว.นั้นไม่ได้ประสงค์จะให้สิทธิแก่นิติบุคคลในการเสนอชื่อ สว.เพราะต้องการให้สิทธิแก่ประชาชนธรรมดาที่จะสามารถเข้ามาสู่สภาสูงได้ โดยไม่ต้องสังกัดองค์กรใด

แต่เมื่อร่างกฎหมายเข้ามายัง สภานิติบัญญัติแห่งชาติ (สนช.) ปรากฏว่าในส่วนนี้ได้ถูกตัดต่อและกลายมาเป็นการให้ประชาชนทั่วไปสามารถเข้าสมัครได้ด้วยตัวเองและการสมัครผ่านองค์กรตัวแทน

ทั้งนี้ จะว่าไปแล้วการแก้ไขของ สนช.ในเวลานั้นตั้งอยู่บนเหตุผลทางการเมืองเป็นสำคัญ เนื่องจาก สนช.หลายคนมองว่าหากปล่อยให้ สว.มาจากการสมัครอย่างเสรีตามที่ กรธ.เสนอเข้ามา อาจเป็นช่องให้พรรคการเมืองส่งคนเข้ามาบล็อกโหวตเพื่อให้เอาคนของตัวเองเข้ามา เป็น สว.ได้

แม้ปลายทางของการเลือกคนมาเป็น สว.เดินเข้าสภาจะอยู่ที่ คสช.แต่ต้องไม่ลืมว่า คสช.ในจำนวน 50 คนนี้ คสช.ต้องเลือกมาจากบัญชีรายชื่อจำนวน 200 คนเท่านั้น เสมือนหนึ่งเป็นการมัดมือ คสช.เลยทีเดียว ดังนั้น สนช.จึงแก้เกมด้วยการให้มีองค์กรนิติบุคคลเข้ามาเสนอชื่อได้ อย่างน้อยจะได้รู้ที่มาที่ไปของคนที่จะเข้ามาเป็น สว.บ้าง

มาถึงจุดนี้ต้องยอมรับว่ากระบวนการสรรหา สว.ไม่ว่าจะมีรูปแบบที่สวยงามและดูเป็นประชาธิปไตยอย่างไร แต่สุดท้ายต้องมาจบที่ คสช.ในฐานะเข้ามาเป็นผู้จูงมือ สว.เข้าสภาอยู่ดี

วุฒิสภาชุดแรกของรัฐธรรมนูญฉบับใหม่ตามบทเฉพาะกาลกำลังจะเข้ามาทำหน้าที่สองด้านที่ขึ้นอยู่กับบริบทของการเมืองในวันข้างหน้า

หากพรรคพลังประชารัฐรวบรวมเสียงข้างมากในรัฐสภาได้ สว.ชุดนี้ที่ คสช.เลือกเข้ามา คงเทคะแนนให้พล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชา กลับมาเป็นนายกรัฐมนตรีอีกครั้งอย่างไม่มีข้อสงสัย เรียกได้ว่าพรรคพลังประชารัฐมีเสียงในรัฐสภาแน่นอนแล้วจาก สว.ถึง 250 เสียง จาก สส.และ สว.ทั้งหมดจำนวน 750 คน

เมื่อ พล.อ.ประยุทธ์ ได้มีโอกาสเป็นนายกฯ อีกครั้ง ย่อมมีความเป็นไปได้ที่ สว.ทั้ง 250 คน พร้อมยกมือผ่านกฎหมายให้กับรัฐบาลอย่างเต็มที่โดยไม่ข้อสงสัยเหมือนกับที่ สนช.ชุดปัจจุบันกำลังทำ

แต่ถ้าเกิดอุบัติเหตุทางการเมืองที่ทำให้พรรคพลังประชารัฐแพ้การเลือกตั้งและ พล.อ.ประยุทธ์ มีเสียงไม่พอที่จะขึ้นเป็นนายกฯ การเลือกนายกฯ ในรัฐสภาก็มีความเป็นไปได้เช่นกันที่จะไม่จบภายในวันเดียว โดยอาจมี สว.250 คน ที่มาจาก คสช.เป็นกระดูกชิ้นโตขวางอยู่

ยิ่งไปกว่านั้นในระยะยาวบรรดา กติกาตามรัฐธรรมนูญที่เข้ามาคุมรัฐบาลไม่ให้กระดิกตัวได้ลำบากก็คง ขับเคลื่อนมากขึ้น โดยเฉพาะการให้วุฒิสภาเข้ามาติดตามการปฏิรูปประเทศของรัฐบาล

ที่ผ่านมาพรรคการเมืองอื่นๆ ยกเว้นพรรคพลังประชารัฐ ออกตัวกันค่อนข้างชัดเจนว่าจะไม่สานต่อนโยบายของรัฐบาลชุดปัจจุบัน ซึ่งนั่นอาจไม่ถึงการไม่ใช้พิมพ์เขียวของ คสช.ในการขับเคลื่อนประเทศ นั่นย่อมจะทำให้ สว.หยิบเอากติกาตามรัฐธรรมนูญขึ้นมากดดันรัฐบาล จนรัฐบาลของพรรคการเมืองไม่อาจทำงานได้อย่างเป็นสุข

เห็นแบบนี้มิพักต้องบอกเลยว่าการผลักดันกฎหมายของรัฐบาลฝ่ายพรรคการเมืองที่ต้องไม่เพียงแต่ต้องผ่านสภาผู้แทนราษฎร แต่ยังฝ่าด่านวุฒิสภาด้วย จะทุลักทุเลขนาดไหน

การเมืองไทยที่เดินหน้าสู่การเลือกตั้งกำลังเผชิญกับทางแยกที่สำคัญระหว่างการเลือกพรรคตัวแทนของคสช.จะได้ผลทางการเมืองแบบหนึ่ง และการเลือกพรรคการเมืองโดยแท้จะนำมาซึ่งผลอีกแบบหนึ่ง โดยมี สว.เข้ามาเป็นตัวแปรสำคัญ

ดังนั้น การสรรหา สว.ที่ได้เดินหน้าในตอนนี้อาจเป็นเพียงการคัดตัวบุคคลที่จะเข้าไปทำหน้าที่บอดี้การ์ดให้กับ คสช.