‘AMBER Alert’ แจ้งเตือนเด็กหายด้วยพลังโซเชียล
ระบบ AMBER Alert เพื่อติดตามข้อมูลเด็กหายได้เกิดขึ้นแล้ว แม้เบื้องหลังระบบนี้จะถูกสร้างขึ้นจากความสูญเสียของครอบครัวฮาเกอร์แมน ที่กลายเป็นบทเรียนครั้งใหญ่ของสหรัฐฯ แต่ระบบนี้จะไม่ถูกใช้แค่ในประเทศมหาอำนาจอีกต่อไป แต่จะถูกนำมาใช้ในประเทศไทยอีกด้วย!
ถือเป็นปัญหาใหญ่ของสังคมและสร้างความสะเทือนใจได้ทุกครั้งกับกรณี ‘เด็กหาย’ ที่แม้หลายหน่วยงานจะช่วยแพร่งพรายข้อมูลสืบตามหา ก็ใช่ว่าจะประสบความสำเร็จไปเสียทุกครั้ง แต่ตอนนี้ระบบ AMBER Alert เพื่อติดตามข้อมูลเด็กหายได้เกิดขึ้นแล้ว แม้เบื้องหลังระบบนี้จะถูกสร้างขึ้นจากความสูญเสียของครอบครัวฮาเกอร์แมน ที่กลายเป็นบทเรียนครั้งใหญ่ของสหรัฐฯ แต่ระบบ AMBER Alert จะไม่ถูกใช้แค่ในประเทศมหาอำนาจอีกต่อไป แต่จะถูกนำมาใช้ในประเทศไทยอีกด้วย!
แจ้งเตือนเด็กหายบนฟีด Facebook - Instagram ‘Amber Alert ครั้งแรกในไทย’
สำนักงานตำรวจแห่งชาติร่วมกับบริษัท Meta เปิดตัวฟีเจอร์ใหม่เพื่อแจ้งเตือนเด็กหายบนหน้าฟีด Facebook และ Instagram กับฟีเจอร์ ‘AMBER Alert’ ที่จะเริ่มใช้งานในประเทศไทยตั้งแต่วันที่ 25 สิงหาคม 2565 ที่ผ่านมา แม้ไทยจะเป็นประเทศที่ 27 ของโลกที่มีการนำฟีเจอร์นี้เข้ามาใช้ แต่หากเทียบกับในระดับ’ ภูมิภาคเอเชียแปซิฟิแล้ว เราถือว่าเป็นประเทศที่ 6 ไม่แย่เลยทีเดียว
ระบบการทำงานของ AMBER Alert จะไม่ใช่การส่งแจ้งเตือนหรือ Notification ไปยังผู้ใช้โดยตรง แต่จะแสดงบนหน้าฟีด Facebook และ Instagram แทน เพื่อเป็นการป้องกันไม่ให้รบกวนผู้ใช้งานมากเกินไป หากผู้ใช้งานอยู่ภายในระยะ 60 กิโลเมตรจากจุดเกิดเหตุ AMBER Alert จะแสดงข้อมูลต่างๆของเด็กที่หายตัวไปทั้งรูปภาพ ตำแหน่งที่ถูกลักพาตัว คำบรรยาย รวมถึงข้อมูลสำคัญอื่นๆเพื่อสามารถให้ความช่วยเหลือและติดตามได้ ซึ่งหากพบตัวผู้สูญหายแล้วสามารถแจ้งผ่านฟีเจอร์นี้ได้ และข้อมูลจะถูกลบออกไปอย่างถาวร ทั้งนี้แนวทางการใช้งานจะสงวนไว้ใช้สำหรับกรณีร้ายแรงมากเท่านั้น เช่น
- กรณีที่ผู้สูญหายมีอายุไม่ถึง 18 ปี
- มีการแจ้งความกับเจ้าหน้าที่ในพื้นที่แล้ว
- ผู้บังคับใช้กฎหมายเห็นว่ามีความเสี่ยงที่เด็กอาจได้รับบาดเจ็บหรือเสียชีวิต
- มีข้อมูลเพียงพอ ที่ประชาชนคนอื่นๆจะสามารถให้ความช่วยเหลือกับเจ้าหน้าที่ได้ เช่น เสื้อผ้า ภาพถ่าย คำอธิบาย สถานที่สุดท้ายที่พบเห็น เป็นต้น
ย้อนรอยโศกนาฎกรรม ที่มาของ AMBER Alert
ในปี 1996 ณ รัฐเท็กซัส สหรัฐอเมริกา เด็กน้อยแอมเบอร์ แฮเกอร์แมน (Amber Hagerman) วัย 9 ขวบ พร้อมด้วยน้องชายริกกี้ (Ricky) วัย 5 ขวบ ได้ปั่นจักรยานที่เธอเพิ่งได้รับเป็นของขวัญจากเทศกาลคริสต์มาสไปยังบ้านคุณยายของเธอ แน่นอนว่าทั้งคู่ได้รับคำเตือนว่าห้ามขับไปไกลกว่าระยะ 2-10 ไมล์จากบ้าน แต่ด้วยความอยู่ในวัยหัวเลี้ยวหัวต่อ แอมเบอร์ตัดสินใจขับไปไกลกว่าที่พ่อแม่ของเธอได้เตือนไว้ ในขณะที่ริกกี้กลัวโดนพ่อแม่ต่อว่าเลยตัดสินใจที่จะกลับบ้านก่อน
หลังจากนั้นไม่กี่ชั่วโมง ตำรวจได้รับแจ้งจาก จิมมี่ เควิล (Jimmie Kevil) ชายวัย 78 ปี ว่าเขาพบเห็นเด็กสาวคนหนึ่งร้องโวยวายระหว่างโดนชายสองคนลักพาตัวขึ้นรถกระบะสีดำ ข่าวร้ายเกิดขึ้นอย่างรวดเร็ว เพราะหลังจากจิมมี่โทรแจ้งเหตุเพียง 4 วัน มีคนพบร่างไร้วิญญาณของแอมเบอร์อยู่บริเวณลำธารด้วยสภาพเปลือยเปล่า สภาพร่างกายมีบาดแผลที่คอ ถูกแทงด้วยมีดหรือไขควงหลายครั้ง มีเพียงถุงเท้าที่ข้อเท้าด้านซ้ายหลงเหลือติดตัว
ด้วยสภาพการณ์ในขณะนั้นทั้งการมีพยานพบเห็นค่คนเดียว ประกอบกับมีพายุฝนฟ้าคะนองเข้าจนชะล้างหลักฐานหายไปหลายส่วน ทุกวันนี้แม้ผ่านมาเกือบ 26 ปี แต่ยังไม่มีใครสามารถจับกุมคนร้ายได้เลย
สู่แรงขับเคลื่อนปกป้องเด็กในชุมชน
ข่าวการลักพาตัวแอมเบอร์ สร้างความสั่นเทือนใจกับประชาชนชาวสหรัฐฯเป็นอย่างมาก หนึ่งในผู้ที่ได้ฟังข่าวนี้ ‘ไดอาน่า ซิโมน (Diana Simone)’ ฉุกคิดบางอย่างได้ว่ามันเป็นไปไม่ได้เลยที่จะไม่มีใครพบเห็นยานพาหนะของผู้ต้องสงสัย แต่ปัญหาคือไม่มีใครรับรู้ว่าเกิดเหตุร้ายขึ้นต่างหาก! พอไม่มีใครทราบเรื่อง ก็เป็นเรื่องยากที่จะมีคนช่วยเป็นหูเป็นตา โดยเฉพาะอย่างยิ่งในยุคที่โทรศัพท์ยังไม่เฟื่องฟู ยิ่งสื่อออนไลน์คือไม่ต้องพูดถึง
ไดอาน่าเริ่มโทรไปยังสถานีวิทยุท้องถิ่นและเสนอแนวคิดในการสร้างระบบเตือนภัยแห่งชาติสำหรับกรณีเด็กหาย ในเมื่อชาวอเมริกันสามารถสร้างระบบแจ้งเตือนเกี่ยวกับฝน ฟ้า อากาศ หรือเหตุการณ์ป้องกันพลเรือนในด้านอื่นๆได้ เหตุใดจึงยังไม่มีระบบแจ้งเตือนเด็กหายบ้าง?
แนวคิดนี้จึงถือกำเนิดเป็น ระบบ AMBER Alert จากแผนตั้งต้น กลายเป็นชื่ออย่างเป็นทางการ AMBER (America's Missing: Broadcast Emergency Response) Alert สำหรับแพร่ภาพกระจายเสียงโดยร่วมมือกับหน่วยงานบังคับใช้กฎหมายท้องถิ่นเพื่อแจ้งเตือนผู้คนเกี่ยวกับเด็กที่ถูกลักพาตัว และต่อมาในปี 2003 ประธานาธิบดี จอร์จ ดับเบิลยู. บุช (George W. Bush) จึงลงนามอนุมัติใช้ระบบนี้ให้ใช้งานได้ในทุกพื้นที่ 50 รัฐของอเมริกา
AMBER Alert กลายเป็นระบบที่ประกาศใช้ระดับชาติ และข้อมูลอย่างเป็นทางการจากเว็บไซต์เผยว่า สามารถระงับเหตุร้ายและช่วยเหลือเด็กได้มากกว่า 1000 คน นับตั้งแต่เปิดใช้งาน ในปี 1996ในบางกรณีผู้กระทำผิดก็ทำการปล่อยเด็กที่ลักพาตัวไปหลังจากมีการแจ้งเตือนในระบบ AMBER Alert
ปัจจุบันมีประเทศที่เปิดใช้ระบบ AMBER Alert คือ โคลัมเบีย อินเดีย เปอร์โตริโก หมู่เกาะเวอร์จินของสหรัฐอเมริกา และอีก 31 ประเทศทั่วโลก แน่นอนว่าตอนนี้ไทยเองก็เป็นหนึ่งในประเทศที่นำระบบนี้มาใช้เช่นเดียวกัน
