การศึกษา ในประเทศรัสเซีย

การมีระบบการศึกษาที่ดี ทำให้ประเทศรัสเซียคือหนึ่งในเป้าหมายปลายทางที่สำคัญอีกแห่งหนึ่งของนักศึกษาจากทั่วโลก ในการมาศึกษาต่อระดับต่างๆ

โดย...ปวีณา สิงห์บูรณา

นับตั้งแต่อดีตจนถึงปัจจุบัน ประเทศรัสเซียเป็นหนึ่งในประเทศมหาอำนาจของโลก ที่มีบทบาทสำคัญในการเปลี่ยนแปลงด้านต่างๆ ที่เกิดขึ้นบนโลกใบนี้ ไม่ว่าจะเป็นด้านการทหาร การเมือง เศรษฐกิจ และโดยเฉพาะอย่างยิ่งในเรื่องของวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ทั้งนี้เป็นผลสืบเนื่องมาจากการแข่งขันกันระหว่างสองขั้วมหาอำนาจของโลก คือรัสเซียและสหรัฐอเมริกา โดยผลจากการแข่งขันกันอย่างดุเดือดนำมาซึ่งการเกิดสงครามเย็น แต่อย่างไรก็ตาม การแข่งขันดังกล่าวได้ก่อเกิดความก้าวหน้าทางความรู้ ภูมิปัญญา และวิทยาการที่สำคัญต่างๆ มากมาย และยังส่งผลทำให้รัสเซียมีอิทธิพลทางด้านต่างๆ รวมไปถึงเรื่องของภาษาอีกด้วย เมื่อครั้งที่ทีมงานโลก 360 องศา เดินทางไปยังประเทศคาซัคสถานและอุซเบกิสถานนั้น มักจะมีผู้คนถามไถ่ในเรื่องการเรียนภาษารัสเซีย ทำให้การมาเยือนประเทศรัสเซียในครั้งนี้จึงเป็นโอกาสสำคัญที่จะค้นหาคำตอบเรื่องระบบการศึกษาในประเทศรัสเซีย

ปัจจุบันภาษารัสเซียเป็นภาษาที่มีการสื่อสารทั้งในประเทศรัสเซีย และรวมไปถึงกลุ่มประเทศ CIS ด้วย ทำให้ผู้คนที่ใช้ภาษารัสเซียในการสื่อสารจึงมีจำนวนโดยประมาณมากถึง 300 ล้านคนทั่วโลก และภาษารัสเซียยังได้รับความสำคัญถูกจัดให้เป็นหนึ่งในหกภาษาราชการที่ใช้ในการสื่อสารกันระหว่างชาติต่างๆ ในองค์การสหประชาชาติอีกด้วย

นอกจากนี้แล้ว ประเทศรัสเซียยังมีชื่อเสียงในเรื่องความก้าวหน้าด้านความรู้ และวิทยาการต่างๆ ซึ่งมีการสนับสนุนการศึกษาในประเทศรัสเซียให้ได้รับการพัฒนาควบคู่ไปกับการพัฒนาด้านต่างๆ เหล่านั้นอีกด้วย จึงส่งผลสืบเนื่องทำให้การศึกษาของประเทศรัสเซียถูกจัดอันดับให้เป็นประเทศที่มีระบบการศึกษาดีที่สุดอีกแห่งหนึ่งของโลก โดยสิ่งที่สามารถยืนยันถึงคุณภาพด้านการศึกษาของรัสเซียได้เป็นอย่างดีคือ อัตราการรู้หนังสือของประชากรรัสเซียซึ่งสูงที่สุดในโลก

การมีระบบการศึกษาที่ดี ทำให้ประเทศรัสเซียคือหนึ่งในเป้าหมายปลายทางที่สำคัญอีกแห่งหนึ่งของนักศึกษาจากทั่วโลก ในการมาศึกษาต่อระดับต่างๆ โดยเฉพาะอย่างยิ่งในระดับของอุดมศึกษา เนื่องจากประเทศรัสเซียเป็นที่ตั้งของมหาวิทยาลัยชั้นนำและมีชื่อเสียงอยู่มากมาย

หนึ่งในมหาวิทยาลัยที่มีชื่อเสียงของรัสเซียคือ Peoples' Friendship University of Russia มหาวิทยาลัยนานาชาติซึ่งก่อตั้งขึ้นในสมัยของประธานาธิบดี มิคาอิล กอร์บาชอฟ โดยในปัจจุบันที่นี่มีจำนวนนักศึกษาประมาณ 2.8 หมื่นคน และในจำนวนนี้มีนักศึกษาต่างชาติราว 5,200 คน ซึ่งเดินทางมาจาก 140 ประเทศทั่วโลก หนึ่งในจำนวนนักศึกษาต่างชาตินั้นก็มีนักศึกษาจากประเทศไทยรวมอยู่ด้วย

Peoples' Friendship University of Russia เปิดการเรียนการสอนทั้งสิ้น 12 คณะ โดยคณะที่มีชื่อเสียงที่สุดคือ คณะเตรียมภาษา ที่นักศึกษาจากต่างชาติไม่ว่าจะเข้ามาศึกษาในระดับใดก็จะต้องเข้าเรียนที่คณะแห่งนี้ทุกคน รวมถึงยังต้องมีการสอบวัดระดับในเรื่องของภาษารัสเซีย เพื่อให้เกิดความรู้ความเข้าใจภาษารัสเซียก่อนที่นักศึกษาจะต้องเข้าไปเรียนในหลักสูตรอื่นๆ ซึ่งเป็นภาษารัสเซีย นั่นเอง

ในส่วนของนักศึกษาไทยที่มีความสนใจที่จะไปศึกษาต่อยังประเทศรัสเซีย ปัญหาด้านภาษาคือสิ่งที่ทุกคนมักจะเผชิญเป็นอันดับแรก และเป็นสิ่งจะที่ต้องเตรียมตัวเป็นอันดับแรกเช่นกัน โดยปัจจุบันมีสถาบันหลายแห่งที่เปิดสอนภาษารัสเซีย เช่น จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ และมหาวิทยาลัยรามคำแหง เป็นต้น สาเหตุที่ต้องให้ความสำคัญในเรื่องของภาษาเป็นอันดับแรกนั้น เพราะภาษารัสเซียเป็นภาษาที่ยากและคนไทยไม่คุ้นเคย ดังนั้นหากมีการเตรียมพร้อมในเรื่องของภาษามาก่อนในระดับหนึ่ง ก็จะช่วยให้สามารถปรับตัวได้เร็วเมื่อต้องมาศึกษายังประเทศรัสเซีย

นับตั้งแต่รัสเซียได้เปิดประเทศติดต่อกับโลกภายนอกมากขึ้น มีการสร้างความสัมพันธ์ระหว่างรัสเซียและชาติต่างๆ ด้วยนโยบายและวิธีการหลากหลาย หนึ่งในนโยบายที่ประเทศรัสเซียสนับสนุนให้มีขึ้น คือ การแลกเปลี่ยนด้านการศึกษา นับเป็นอีกหนึ่งวิธีในการสร้างความสัมพันธ์ระหว่างชาติต่างๆ ของรัสเซียที่ประสบผลสำเร็จอย่างน่าพอใจ โดยในแต่ละปีประเทศรัสเซียให้ทุนการศึกษาถึงปีละกว่า 1 หมื่นทุน กระจายไปตามสถาบันต่างๆ ทั่วโลก รวมถึงในประเทศไทยด้วย และนอกจากนี้ในประเทศไทยเองก็มีทุนที่มาจากรัฐบาลไทยและภาคเอกชนอยู่จำนวนไม่น้อยเช่นเดียวกัน สำหรับมหาวิทยาลัย Peoples' Friendship University of Russia แห่งนี้ มีโควตาสำหรับนักศึกษาทุนถึงปีละ 450 ทุน และมากไปกว่านั้น ที่นี่ก็ยังมีนักศึกษาจำนวนไม่น้อยที่มาศึกษาต่อด้วยทุนส่วนตัว จึงทำให้ที่นี่เป็นศูนย์รวมของนักศึกษาต่างชาติจำนวนมาก ราวกับย่อโลกทั้งใบมารวมไว้ในที่แห่งนี้

นักศึกษาไทยจำนวนหนึ่งเดินทางมาเรียนที่ประเทศรัสเชีย เขาเหล่านั้นมีชีวิตความเป็นอยู่อย่างไร เรื่องราวและทัศนะของการศึกษาในประเทศรัสเซียจาก นักศึกษาและผู้รู้อื่นๆ จะเป็นไปในทิศทางใด ติดตามชมได้ที่รายการโลก 360 องศา ทาง ททบ.5 ทุกวันเสาร์ 3 ทุ่มครึ่ง