3 ระยะการแพร่ระบาดของโรคติดต่อ วัดกันตรงไหน?

ระยะของการแพร่ระบาดคืออะไร?

หน่วยงานด้านสาธารณสุขแบ่งระยะของการระบาดออกเป็น 3 เฟสด้วยกัน ซึ่งแต่ละเฟสจะบ่งบอกถึงสถานการณ์ที่แตกต่างกันไป ขึ้นอยู่กับแหล่งที่มาของการแพร่ระบาดในกลุ่มผู้ติดเชื้อไวรัส ซึ่งมีลักษณะแตกต่างกันไป 

แต่ละเฟสหมายความว่าอย่างไร?

• ระยะที่ 1 ผู้ป่วยติดเชื้อที่พบล้วนเป็นผู้ป่วยนำเข้าจากต่างประเทศ และไม่พบการติดเชื้อทีเกิดขึ้นในประเทศ ซึ่งคล้ายกับสถานการณ์ในประเทศไทย ในช่วงต้นเดือนมกราคมที่ผ่านมา ซึ่งผู้ติดเชื้อล้วนเป็นชาวต่างชาติที่มีประวัติเดินทางมาจากประเทศเสี่ยง

• ระยะที่ 2 สถานการณ์ในเฟส 2 หมายถึง การพบผู้ป่วยที่อาศัยอยู่ในประเทศไทย ไม่ได้ออกไปติดเชื้อจากต่างประเทศ โดยเป็นการติดเชื้อต่อมาจากผู้ที่ติดเชื้อจากต่างประเทศมาอีกทอดหนึ่ง เช่น การพบผู้ติดเชื้อที่ทำงาน หรืออาศัยใกล้ชิดกับผู้ติดเชื้อที่เดินทางกลับมาจากประเทศกลุ่มเสี่ยง อย่าง คนขับรถแท็กซี่ที่รับผู้โดยสารต่างชาติที่ติดเชื้อ และญาติพี่น้องที่อาศัยอยู่ร่วมบ้านเดียวกันกับผู้ที่เพิ่งกลับมาจากการท่องเที่ยวในประเทศเสี่ยง แต่ยังไม่พบการติดต่อในกลุ่มคนในประเทศจากคนในประเทศด้วยกันที่ไม่เคยมีประวัติเดินทางไปยังกลุ่มประเทศเสี่ยง

• ระยะที่ 3 การระบาดในระยะ 3 จะเป็นช่วงที่มีการระบาดเพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็ว โดยจะพบว่ามีการติดเชื้อระหว่างคนในประเทศด้วยกัน ระหว่างผู้ที่ไม่เคยมีประวัติเดินทางไปยังต่างประเทศ โดยพบเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง คล้ายกับกรณีที่เกิดขึ้นในเกาหลีใต้ หลังจากที่ผู้มีประวัติเดินทางไปต่างประเทศได้แพร่กระจายต่อชุมชนในลัทธิแห่งหนึ่ง ทำให้เกิดการแพร่กระจายต่อในชุมชนต่างๆ เป็นวงกว้าง (สาเหตุที่มีการรณรงค์ให้กักตัวเมื่อทราบว่าตัวเองเสี่ยงต่อการติดเชื้อ เพื่อป้องกันการแพร่ระบาดสู่คนหมู่มากทั้งโดยรู้ตัวและไม่รู้ตัว)

ประเทศไทยจะเข้าสู่การระบาดระยะที่ 3 เมื่อไหร่?

ถ้าย้อนไปดูการระบาดของไข้หวัดใหญ่สายพันธุ์ใหม่ 2009 การระบาดในระยะที่ 2 กินเวลาสั้นมาก คือแค่ 1-2 เดือนก่อนจะเกิดการระบาดในวงกว้าง แต่ก็มีปัจจัยอีกหลายอย่างมาก ถ้าเรารับมือกับสถานการณ์ได้ดี เราอาจอยู่ในระยะที่ 2 ได้นาน และระยะที่ 3 อาจจะไม่เกิดขึ้นเลยก็ได้ ตอนนี้ประเทศไทยอยู่ในระยะที่ 2 หากรับมือได้ดีเราอาจจะกลับไปที่ระยะ 1 ก็เป็นได้