สภาวธรรมทางจิต...ผลจากการภาวนาคำถามจากชาวพุทธในอินเดีย (ตอน ๑)

ปุจฉา : ก่อนหน้านี้ ข้าพเจ้าเคยปฏิบัติภาวนาประมาณ ๖๗ ชั่วโมง

โดย...พระอาจารย์อารยะวังโส

ปุจฉา : ก่อนหน้านี้ ข้าพเจ้าเคยปฏิบัติภาวนาประมาณ ๖๗ ชั่วโมง แต่ปัจจุบันนี้ได้ยุติแล้ว ข้าพเจ้าสัมผัสถึงพลังบางอย่าง (Sense) ที่ไม่สามารถมองเห็นได้ และรู้สึกว่ามีใครบางคนกำลังบีบกดศีรษะอยู่และรู้สึกหนัก บางครั้งก็รู้สึกเหมือนว่ากำลังมีอะไรเกิดขึ้นในศีรษะ ช่วงหลังมานี้ข้าพเจ้าจะรู้สึกเหมือนกับว่ามีอะไรบางอย่างกำลังเข้าไปในปากของข้าพเจ้าเวลาที่นั่งสมาธิ แล้วเวลาที่ข้าพเจ้าไปเยี่ยมเยียนผู้ปฏิบัติอื่นๆ ก็จะรู้สึกว่าโดนพลังที่มองไม่เห็นเหล่านั้นเข้ามา Attack แล้วร่างกายของข้าพเจ้าก็จะเริ่มหมุน

ปัจจุบันนี้ข้าพเจ้ารู้สึกว่าตัวเองสุขภาพไม่ดี ไม่ค่อยสบายและอ่อนเพลีย ไม่ทราบว่ามีทางแก้ไขอย่างไรค่ะ?

โปรดช่วยข้าพเจ้าด้วย กรุณานำข้อความเหล่านี้กราบเรียนกูรูจีด้วยค่ะ ข้าพเจ้าจะรอคำตอบจากท่าน กรุณาตอบกลับโดยเร็วที่สุด...

นางวันทนา ซิมังค่า

วิสัชนา : เจริญพรผู้มีศรัทธาในพระพุทธศาสนา ผู้มีฉันทะในธรรมปฏิบัติ เพื่อการพัฒนาจิตให้ถึงซึ่งความรู้แจ้งรู้จริงในพระสัจธรรมที่พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงตรัสสั่งสอนไว้ดีแล้ว

จดหมายฉบับนี้เป็นคำถามที่ส่งตรงมาจากรัฐมหาราษฏระ ประเทศอินเดีย เป็นของพุทธศาสนิกชนที่สนใจการปฏิบัติธรรม ซึ่งอาตมาเคยเดินทางไปอบรมสั่งสอนให้ชาวพุทธ (ใหม่) ในชมพูทวีปเหล่านี้ ได้รู้จักการสวดมนต์ ไหว้พระ ศึกษาพระธรรมคำสั่งสอนที่ถูกต้องตามระเบียบแบบแผน ซึ่งปรากฏมีอยู่ในพระไตรปิฎกรวม ๘๔,๐๐๐ พระธรรมขันธ์ และรู้จักการเจริญภาวนาอบรมจิต ซึ่งในส่วนของการปฏิบัติธรรมนั้น ชาวพุทธเหล่านี้ทั้งผู้ใหญ่และเด็กๆ... สามารถปฏิบัติได้ดี มีความตั้งใจมากในการเจริญจิตภาวนา โดยอาตมาได้สอนปฏิบัติเป็นไปตาม หลักสมถวิปัสสนา ทั้งนี้ได้มุ่งเน้นให้รู้จักสร้างพื้นฐานจิตให้แข็งแรงก่อน เพื่อการมีคุณภาพจิตที่ดีพร้อมที่จะประกอบการเจริญภาวนา เพื่อการทำปัญญาให้เกิดขึ้นในเบื้องหน้า โดยการรู้จักการใช้หลักพิจารณาโดยแยบคาย ตามกระบวนการวิธีโยนิโสมนสิการ

เมื่อคุณภาพจิตมีความพร้อม มีสมรรถภาพที่ดี คือสามารถดำรงอยู่ในสมาธิได้อย่างเป็นปกติ อย่างน้อยต้องอยู่ในระดับอุปจารสมาธิ ซึ่งเป็นกำลังสมาธิที่เหมาะควรแก่การใช้งานในขั้นการพิจารณาธรรม... อย่างไรก็ตาม แม้ว่านักปฏิบัติจะมีความต้องการที่จะใช้คุณภาพสมาธิเพียงขั้นอุปจาระ เพื่อเจริญปัญญาให้เกิดขึ้นในดวงจิต ที่กล่าวเรียกว่า เกิดญาณทัสนวิสุทธิ เพื่อการเข้าถึงวิสุทธิธรรม ที่มีวิมุตติธรรมเป็นผล อันนำไปสู่การนำออกสิ้นซึ่งอาสวกิเลสทั้งปวงก็ตาม...

แต่ในความเป็นจริงของกระบวนการปฏิบัติธรรมเพื่อหวังผลสัมฤทธิในระดับรู้แจ้งแทงตลอดในธรรมนั้น ผู้ปฏิบัติจะต้องฝึกฝนอบรมจิตในขั้นสมถกรรมฐาน จนชำนิชำนาญเป็นวสี (ปัญจวสี) สามารถเข้าถึงสมาธิขั้นสูงสุด ได้แก่ อัปปนาสมาธิ และสามารถพัฒนาคุณภาพจิตหรือยกระดับจิตสู่สมาธิชั้นสูง (รูปฌาน) ได้ จนเกิดญาณอันนำไปสู่ปัญญารู้แจ้งในธรรมนั้นๆ ได้...ตามกำลังของการพิจารณา ซึ่งสามารถเกิดขึ้นได้ตามธรรมปฏิบัติเมื่อเจริญภาวนาอย่างแก่กล้า หรือเกิดขึ้นอย่างเป็นขั้นเป็นตอน จากการถูกทำให้มี...