
พรมนวดเท้าเพื่อสุขภาพจากปอและหิน
....วรพร ทัดแก้ว
พูดถึงพรมนวดเท้าใครๆ ก็อยากมีในบ้าน แต่ถ้าเป็นพรมนวดเท้าธรรมดาทั่วไปใครๆ ก็หาซื้อได้ แต่พรมนวดเท้าผืนนี้ทำมาจากปอและหินแม่น้ำ ต้องบอกว่าต่างจากพรมนวดเท้าทั่วไป เพราะเป็นงานหัตถกรรมที่ต้องใช้ฝีมือจริงๆ บวกกับความคิดสร้างสรรค์และความพิถีพิถันในการถักทอ จนได้พรมนวดเท้าออกมาในสไตล์สีสันสวยงาม ต่างจากพรมนวดเท้าทั่วไป
ถือเป็นผลิตภัณฑ์แฮนด์เมดหนึ่งในหลายๆ ชิ้นงาน การออกแบบและสร้างสรรค์ของบริษัท พีคฌาน ซึ่งเป็น 1 ใน 6 บริษัทที่ได้รับรางวัล
“ไทยสร้างสรรค์” ประจำปีนี้ สาขางานฝีมือและหัตถกรรม ในฐานะผู้ประกอบการที่ได้ใช้ความคิดสร้างสรรค์ การเลือกใช้วัสดุ การออกแบบที่มีเอกลักษณ์เฉพาะตัวต่างจากสินค้าทั่วไป และมีความโดดเด่นในการนำวัสดุธรรมชาติที่หาง่าย ไม่ทำลายสิ่งแวดล้อม และราคาไม่แพงมาดัดแปลงเป็นวัตถุดิบในการผลิต เพื่อเพิ่มมูลค่าให้สูงขึ้น ซึ่งจัดขึ้นโดยสำนักงานบริหารและพัฒนาองค์ความรู้ (องค์การมหาชน) หรือ OKMDแรงบันดาลใจจากสายน้ำไหล
ฐิติพร ฌานวังศะ กรรมการผู้จัดการ บริษัท พีคฌาน บอกว่า ผลงานนี้ได้แรงบันดาลใจมาจากสวนหินและกระแสน้ำไหล ทำให้เกิดความเคลื่อนไหวไหลวนที่ไม่หยุดนิ่งของสายน้ำ เมื่อกระทบกับหินทำให้เกิดลวดลายต่างๆ กับปรัชญาเซนมาสร้างองค์ประกอบที่สงบสุข แต่ปรับวิธีการใช้งานให้เข้าถึงแนวคิดมากขึ้นด้วยการเดิน
“
การเดินบนก้อนหินเปรียบเสมือนการได้นวดฝ่าเท้ากดจุดสะท้อน เป็นการกระตุ้นระบบประสาทให้เกิดการผ่อนคลายของกล้ามเนื้อและการไหลเวียนของโลหิตในร่างกายดีขึ้น เพราะฝ่าเท้าเป็นศูนย์รวมของระบบต่างๆ ในร่างกาย”เมื่อได้แนวคิดมาจากการเคลื่อนไหวของสายน้ำ จึงคิดหาวัสดุจากธรรมชาติที่สามารถบิดโค้งงอเหมือนกับสายน้ำซึ่งก็เห็นว่าปอเข้าลักษณะพอดี อีกทั้งเป็นวัสดุที่ไม่มีเชื้อราและสามารถย้อมสีได้หลายสี จึงได้นำมาใช้ในการออกแบบพรมนวดเท้าเพื่อสุขภาพ ในขณะเดียวกันก็ใช้เป็นเครื่องตกแต่งบ้านไปในตัว
ฐิติพร กล่าวว่า ปอและหินแม่น้ำเป็นวัตถุดิบตามธรรมชาติและหาง่าย โดยปอได้มาจากทางภาคอีสาน ส่วนใหญ่จากขอนแก่นและอุบลราชธานีเป็นหลัก ส่วนหินได้มาจากชุมชนแห่งหนึ่งซึ่งทุกปีพวกเขาจะเอาหินขึ้นมาจากแม่น้ำโขง เพื่อไม่ให้แม่น้ำตื้น ซึ่งเราก็จะให้ชุมชนนั้นคัดกรองหินคุณภาพดีให้
“
เดิมปอที่ชาวบ้านปลูกแล้วคัดแยกเส้นใยก็ส่งให้โรงงานอุตสาหกรรมไปทำกระสอบ ส่วนหินชาวบ้านก็เอาไปโรยพื้นตกแต่งบ้านซึ่งไม่ค่อยเกิดมูลค่าอะไร แต่พอมาใส่ดีไซน์และความคิดเข้าไปก็เปลี่ยนมูลค่าเพิ่มให้กับชาวบ้านได้มากกว่าเดิม”ความยากอยู่ที่วางตำแหน่งหิน
ฐิติพร กล่าวว่า กระบวนการทำงานนี้มีความยากอยู่ที่การออกแบบ แพตเทิร์นในส่วนของการวางก้อนหินลงในตำแหน่งต่างๆ บนพรม ก็คือเวลาวางฝ่าเท้าแล้วถ่ายทอดน้ำหนักลงไปนั้น จะต้องสามารถบำบัดความปวดเมื่อยและผ่อนคลายได้จริง ดังนั้นสิ่งสำคัญจึงอยู่ที่การเลือกก้อนหินที่มีรูปทรงต่างๆ และการวางลงในตำแหน่งที่สามารถบำบัดในเชิงสุขภาพได้จริง ฉะนั้นจึงไปปรึกษาแพทย์และการไปทดลองนวดเพื่อจะนำความรู้มาใช้ในการทำ
“
ได้ไปปรึกษาแพทย์เพื่อขอคำแนะนำและเข้าไปนวดจริงเพื่อหาข้อมูล ดูว่าควรจะใช้หินขนาดเท่าไหร่ รูปทรงอย่างไร น้ำหนักแค่ไหน และวางตรงจุดไหนจึงจะสามารถใช้งานได้ดี ส่วนลวดลายที่ปรากฏในพรมนั้นก็แตกต่างกันไป ไม่ซ้ำแบบ ซึ่งเป็นเรื่องของศิลปะที่มีการออกแบบลวดลายรวมถึงวิธีการถักที่ได้ดีไซน์ขึ้น”กรรมการผู้จัดการบริษัท พีคฌาน กล่าวว่า สำหรับก้อนหินที่อยู่บนพรมไม่ต้องกลัวว่าจะหลุดออกมาง่ายๆ เพราะวิธีการตรงนี้ได้ใช้ภูมิปัญญาชาวบ้านด้วยการใช้ปอถักล็อกตัวก้อนหินเอาไว้แน่นจนไม่อาจหลุดออกมาได้
สวยงามมีเอกลักษณ์
ฐิติพร กล่าวว่า เป็นผลิตภัณฑ์ที่มีความสวยงามตามรูปทรงต่างๆ เช่น สี่เหลี่ยม วงกลม รูปทรงของสิ่งมีชีวิต เป็นต้น โดดเด่นด้วยหินแม่น้ำซึ่งมีลวดลายที่เกิดจากธรรมชาติในตัวหินเองเป็นส่วนประกอบ วางอยู่ในตำแหน่งที่เหมาะสม พร้อมทั้งมีเอกลักษณ์โดดเด่นและแตกต่างจากพรมที่อยู่ทั่วไป โดยเฉพาะการใช้สอยที่สามารถใช้ในเชิงของตกแต่งบ้านก็ได้
“
เนื่องจากเวลาคนมองที่พรมนี้จะเกิดความรู้สึกว่าไม่เหมือนพรมนวดเท้าทั่วไป เพราะพื้นพรมที่ถักทอด้วยปอซึ่งย้อมด้วยสีต่างๆ นั้นจะให้สีสันที่สวยงาม และสะดุดตาไปกับก้อนหินที่มีลวดลายของธรรมชาติ ก็ยิ่งทำให้ข้างในบ้านดูดีมีสไตล์ยิ่งขึ้น”ฐิติพร กล่าวอีกว่า ส่วนประโยชน์ใช้สอยนั้นคือใช้นวดเท้าเพื่อสุขภาพ โดยหินแม่น้ำที่ได้นำมาติดบนพื้นพรมตามตำแหน่งต่างๆ นั้น ในขณะที่ฝ่าเท้าเหยียบย่ำลงบนพรมนวดเท้าที่มีก้อนหินวางอยู่ ใต้ฝ่าเท้าของเราซึ่งมีตำแหน่งของจุดต่างๆ ที่มีความสัมพันธ์กับส่วนต่างๆ ในร่างกายเมื่อถูกกระตุ้นจากความนูนเรียบของก้อนหินนี้ ก็จะทำให้เกิดความรู้สึกผ่อนคลายของกล้ามเนื้อและการไหลเวียนของโลหิตในร่างกายดีขึ้น
เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม
อย่างไรก็ตาม ต้องยอมรับว่าเป็นพรมนวดเท้าที่มีคุณค่าในตัวเอง เนื่องจากแต่ละชิ้นมีลวดลายและการวางตำแหน่งของก้อนหินที่แตกต่าง ไม่ซ้ำกัน และสื่อความหมายออกมาชัดเจน โดยเชือกปอนั้นสื่อถึงสายน้ำ ที่มีการขด ไหลวน และเคลื่อนไหวไม่มีที่สิ้นสุด ซึ่งเปรียบได้กับการไหลเวียนของโลหิตในร่างกาย ก้อนหินเป็นส่วนที่ช่วยกระตุ้นจุดต่างๆ ใต้ฝ่าเท้าสื่อถึงความมั่นคงแข็งแรง เปรียบได้กับร่างกายที่มั่นคง แข็งแรง อายุยืนยาว
การผลิตไม่ได้ใช้เทคโนโลยีใดๆ เข้ามาช่วย ทุกขั้นตอนทำจากสองมือล้วนๆ และด้วยสมองที่สร้างสรรค์ ฉะนั้นจึงไม่ก่อให้เกิดมลพิษหรือทำลายสิ่งแวดล้อม เพราะวัตถุดิบที่ใช้ไม่ว่าจะเป็นปอ หิน และสีย้อมก็เป็นวัสดุจากธรรมชาติ ผสมผสานกับภูมิปัญญาท้องถิ่น บวกกับความเป็นปัจจุบัน ทันสมัย นำมาถักทอ ผูกมัด มาร้อยเรียงลื่นไหลตามก้อนหินอย่างสร้างสรรค์ เป็นผลงานพรมนวดเท้าที่ทันสมัย คงทน โดยมีอายุการใช้งานไม่ต่ำกว่า 10 ปี ถาวร ไม่เป็นอันตรายกับผู้ใช้ และไม่ธรรมดาคือผลิตภัณฑ์ได้ส่งออกไปยังต่างประเทศด้วย โดยเฉพาะอเมริกาได้รับความนิยมมาก
ฐิติพร บอกว่า พรมนวดเท้านี้ทำจากวัสดุจากธรรมชาติ ทำมือ 100% สำคัญที่สุดคืออนุรักษ์สิ่งแวดล้อมทุกกระบวนการตั้งแต่การปลูก การคัดเส้นใย จนมาถึงผลงาน ล้วนเป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อมและไม่ก่อให้เกิดมลพิษเนื่องจากปอย่อยสลายได้ ต่างจากพรมอุตสาหกรรมที่ย่อยสลายยาก







