งานสุดท้ายของพ่อ

โดย...เจียรนัย อุตะมะ

“เมื่อมีโอกาสและมีงานทำ ควรเต็มใจทำ

โดยไม่จำเป็นต้องตั้งข้อแม้ หรือเงื่อนไขอันใดไว้

ให้เป็นเครื่องกีดขวาง”

คนที่ทำงานได้จริงๆ นั้น

ไม่ว่าจะจับงานสิ่งใด ย่อมทำได้เสมอ”

เป็นพระบรมราโชวาทที่พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช ในพิธีพระราชทานปริญญาบัตร วิทยาลัยเทคโนโลยีและอาชีวศึกษา เมื่อวันที่ 8 ก.ค. 2530

ด้วยพระบรมราโชวาทนี้กระมัง ที่ทำให้พระองค์ผู้ซึ่งเปรียบเสมือนพ่อของปวงชนชาวไทย ทรงงานมาตลอดแม้กระทั่งยามประชวร

@Weekly นับตั้งแต่ฉบับนี้เป็นต้นไปจะขอนำเสนอสกู๊ปในธีมงานชิ้นสุดท้ายของพ่อ เริ่มตั้งแต่งานด้านศิลปะ การศึกษา และโครงการน้ำ

พระมหาชนก เป็นบทพระราชนิพนธ์ชิ้นสุดท้ายของพระองค์ ที่ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าโปรดกระหม่อมให้จัดพิมพ์ในปีกาญจนาภิเษก ทรงครองสิริราชสมบัติครบ 50 ปี ในปีพุทธศักราช 2539

ทรงมีพระราชประสงค์ที่จะนำเสนอภาพจิตรกรรมไทยแบบร่วมสมัยเพื่อให้หนังสือมีความงดงามวิจิตร สมบูรณ์ จึงทรงพระกรุณาโปรดเกล้าโปรดกระหม่อมให้ศิลปินร่วมสมัยชั้นนำของไทยร่วมสร้างสรรค์จิตรกรรมอันทรงคุณค่าวาดภาพประกอบพระราชนิพนธ์ โดยมี พิษณุ ศุภนิมิตร เป็นหัวหน้าโครงการ และรวบรวมจิตรกรไทยชั้นเยี่ยม จำนวน 8 ท่าน ร่วมกันสร้างผลงานจิตรกรรมตามพระราชประสงค์

ทรงมีพระมหากรุณาธิคุณให้ศิลปินและคณะทำงาน ได้เข้าเฝ้าทูลละอองธุลีพระบาทเพื่อรับพระราชทานแนวพระราชดำริ และมีพระราชวินิจฉัยผลงานของศิลปินอย่างใกล้ชิดจนงานสำเร็จลุล่วง

อาจารย์ปัญญา วิจินธนสาร เคยเล่าว่า เมื่อครั้งพิมพ์เสร็จเรียบร้อยเป็นรูปเล่มครั้งแรก ก็ทรงตรวจสอบหนังสืออย่างละเอียด พบความผิดพลาดในนั้น ก็สั่งให้แก้ไข ทำใหม่ หรืออย่างการวาดขาปู ก็ทรงรับสั่งให้ศิลปินศึกษาการเคลื่อนไหวของปูจริงและแม้ทรงประชวรในช่วงที่กำลังทำพระมหาชนกอยู่ ก็ทรงตรวจงานของเหล่าศิลปินทุกครั้ง

ในหลวงทรงเชี่ยวชาญด้านจิตรกรรมหรือการเขียนภาพ ทรงสนพระทัยตั้งแต่ทรงพระเยาว์ เมื่อครั้งที่ประทับที่สวิตเซอร์แลนด์ ระหว่างปี 2480-2484 ทรงฝึกเขียนภาพจากตำราที่ทรงซื้อและมีผู้ทูลเกล้าฯ ถวาย เมื่อสนพระราชหฤทัยผลงานของศิลปินผู้ใดก็จะเสด็จเยี่ยมศิลปินผู้นั้นถึงที่พัก

พระองค์ทรงงานจิตรกรรมตั้งแต่ขึ้นครองราชย์ ทรงเริ่มเขียนภาพอย่างจริงจังจนถึงปี 2510 ก็มิได้เขียนภาพอีกเพราะทรงมีภารกิจด้านอื่น ถึงกระนั้นก็ยังปรากฏว่ามีภาพจิตรกรรมฝีพระหัตถ์ที่เผยแพร่แล้ว 47 ภาพ และที่ไม่เคยเผยแพร่อีก 60 ภาพ