ปลูกมะนาวทำเงิน เหลือกินสร้างรายได้เสริม (ไม่น้อย)

โดย...วันพรรษา อภิรัฐนานนท์

มะนาว หนึ่งในท็อปเทนพืชเศรษฐกิจของไทย เพราะลงว่ามื้อหนึ่งๆ อย่างน้อยต้องมีมะนาวหรือน้ำมะนาวเป็นส่วนผสมอยู่ไม่มากก็น้อย แค่มองไปข้างหน้า
มื้อนี้ของผู้เขียนเอง มีน้ำพริกปลาทู น้ำพริกกะปิสีเข้มข้นดูชวนเชิญ ตำน้ำพริกกะปิไม่บีบมะนาว คงไม่เป็นน้ำพริกกะปิ สูตรของเราต้องมีเปรี้ยวเผ็ด มะนาวเปรี้ยวปรี๊ดเจือเผ็ดเจือเค็มและหวานปะแล่ม กินกับปลาทูเคียงผักสด เอาสเต๊กมาแลกก็
ไม่ยอม

มะนาวแพงในหน้าแล้ง แต่ถึงจะเป็นหน้าฝนก็ปลูกมะนาวเผื่อไว้ไม่เสียหลาย เก็บกินเก็บใช้ทดลองวิชา ถึงเวลาหน้าแล้งเข้าจริงๆ จะได้มีมะนาวดกเต็มต้นให้เก็บกิน อีกเหลือจำหน่ายเป็นรายได้ (มะนาวลูกละ 10 บาทก็เคยเห็นนะ) บางคนยักกระสายทำมะนาวดองได้ราคาดีขึ้นไปอีก หากในวันนี้ขอเก็บตกข้อมูลเรื่องการปลูกมะนาวเป็นเบื้องต้นก่อนก็แล้วกัน

มือใหม่หัดปลูกมะนาว

1.นิสัยของมะนาวจะแตกใบอ่อนพร้อมๆ ออกดอก เพราะฉะนั้นถ้าจะให้มะนาวออกดอกตลอดทั้งปี จะต้องมีการตัดแต่งกิ่งมะนาวอยู่เสมอ ข้อสำคัญคือ ต้นมะนาวต้องอยู่กลางแจ้งให้ได้รับแสงแดดตลอดทั้งวัน

2.การจะบังคับให้มะนาวติดผลนั้น ควรทำเมื่อปลูกมะนาวไปแล้วประมาณ 8-10 เดือน ช่วงเดือน ส.ค.ควรตัดแต่งกิ่งแขนง กิ่งที่มีโรค กิ่งที่ติดดอกและผลมะนาวออกให้หมด หลังจากนั้นงดให้น้ำมะนาวในเดือน ต.ค. 7-10 วัน สังเกตใบมะนาวมีอาการเหี่ยวหรือใบสลด ใบอาจจะร่วงบ้าง ช่วงนี้เริ่มให้ปุ๋ยสูตร 12-24-12 อัตรา 10 กรัม (1 ช้อนแกง) รอบๆ ขอบกระถาง และรดน้ำตามทันที

3.หลังจากนั้น 15 วัน มะนาวเริ่มแตกใบอ่อนและออกดอกเป็นสีขาว ควรพ่นสมุนไพรน้ำส้มควันไม้หรือยาฆ่าแมลงอะบาเม็กตินผสมกับคอปเปอร์ออกซี่คลอไรด์ หรือคอปเปอร์ไฮดรอกไซด์ เพื่อป้องกันโรคและแมลงต่างๆ และหลังจากติดดอกแล้ว 4 เดือน ก็เก็บผลมะนาวได้

การดูแลรักษา

1.การให้น้ำ

ช่วงปลูกใหม่ๆ ควรให้วันละครั้ง (กรณีฝนไม่ตก) หลังจากปลูกไปแล้ว 10-15 วัน ให้น้ำวันเว้นวันได้ แต่ถ้าใช้เศษหญ้าแห้งหรือฟางแห้งคลุมโคนต้น 3 วันให้น้ำครั้งก็ได้ ส่วนในช่วงมะนาวติดดอกออกผลควรให้น้ำทุกวัน

2.การให้ปุ๋ย

ให้ปุ๋ยเคมีสูตร 15-15-15 หรือ 16-16-16 เดือนละครั้ง 1 ช้อนแกง รอบๆ ขอบกระถาง แล้วรดน้ำตามทุกครั้ง ช่วงก่อนออกดอกให้ปุ๋ยสูตร 12-24-12 อัตรา 1 ช้อนแกง ถ้าดินปลูกในกระถางพร่องให้เติมมูลวัวที่ย่อยสลายแล้วเท่าระดับดินปลูกเดิม

3.การกำจัดวัชพืช

ถอนหลังจากให้น้ำแล้ว จะถอนง่าย เสร็จแล้วใช้หญ้าแห้งหรือฟางแห้งปกคลุมป้องกันวัชพืช ช่วยอุ้มน้ำได้นานขึ้น

4.การค้ำกิ่ง

มะนาวที่ปลูกในภาชนะ เมื่อออกดอกติดผลกิ่งจะโน้มลงเนื่องจากติดผลมาก จำเป็นต้องทำนั่งร้านเป็นรูปสามเหลี่ยม หรือสี่เหลี่ยมรอบๆ เพื่อพยุง

5.การตัดแต่งกิ่ง

หลังจากเก็บผลผลิตแล้ว ให้ตัดแต่งกิ่งที่เป็นโรคและแมลง กิ่งที่แห้งกิ่งแขนงเล็กๆ ออกไปเผาทำลาย รวมทั้งใบและกิ่งที่เป็นโรคแคงเกอร์ด้วย

6.การเก็บเกี่ยว

เก็บเมื่อผลมะนาวเริ่มแก่ สังเกตจากผิวของผลเป็นสีเขียวอ่อน ผิวเรียบบางใส เอามือบีบผลจะนิ่มมือ ขั้วของผลเริ่มเรียบเป็นสีเหลือง จะใช้มือปลิดผลหรือใช้กรรไกรตัดกิ่งก็ได้

7.ศัตรูมะนาว

- โรคแคงเกอร์ ผลเป็นแผลตกสะเก็ดนูน ลุกลามไปตามกิ่ง ให้ตัดแต่งกิ่งและใบส่วนที่เป็นโรคไปเผาทำลาย ทุกครั้งที่มะนาวแตกใบอ่อนและออกดอกเป็นสีขาว ให้ฉีดพ่นสมุนไพรน้ำส้มควันไม้ อัตราน้ำส้มควันไม้ 1 ส่วน ต่อน้ำ 150 ส่วน น้ำส้มควันไม้ 150 ซีซี ต่อน้ำ 20 ลิตร หรือฉีดพ่นด้วยยาฆ่าแมลง เพื่อป้องกันหนอนชอนใบ

- โรคใบแก้ว

อาการใบด่าง ใบเหลืองสลับเขียว ม้วนงอ ให้เผาทำลายส่วนที่เป็นโรค ฉีดพ่นด้วยสมุนไพรน้ำส้มควันไม้ หรือสารเคมีป้องกันกำจัดเชื้อรา ยาฆ่าแมลง

- โรคราดำ

คราบสีดำคล้ายเขม่าปกคลุมที่ใบ พบระบาดในฤดูฝน ให้ตัดแต่งกิ่งและฉีดพ่นด้วยสารเคมีคอปเปอร์ออกซี่คลอไรด์ ผสมยาฆ่าแมลงไซเปอร์เมทธิล หรืออะบาเมทติน หรือน้ำส้มควันไม้ 1 ส่วน ต่อน้ำ 150 ส่วน หรือ 150 ซีซี ต่อน้ำ 20 ลิตร

ใครทดลองปลูกตามนี้ จะมีรายได้เสริมเต็มกระเป๋า โดยเฉพาะเมื่อหมดฝนเข้าแล้ง มะนาวไม่ขายเป็นกองๆ แต่ขายเป็นลูก ลูกละห้าบาท แปดบาท หรือลูกละสิบบาท ก็เคยเห็นมาทุกปี &O5532;

ข้อมูล - ฝ่ายนวัตกรรมและถ่ายทอดเทคโนโลยี สำนักวิจัยและส่งเสริมวิชาการการเกษตร มหาวิทยาลัยแม่โจ้