กว่าจะหมดฤดูล่า

โดย...ธเนศน์ นุ่นมัน

“โปเกมอน โก” ได้รับความนิยมและกลายเป็นทอล์ก ออฟ เดอะ ทาวน์ ชิงพื้นที่กลบทุกกระแส ตลอดทั้งสัปดาห์ เราได้เห็นสารพัดคำเตือน ข้อห้าม กลุ่มที่น่าเป็นห่วงอีกกลุ่มก็คือ บรรดาเยาวชน เพราะพฤติกรรมการเล่นของเยาวชนนั้นนำมาซึ่งประเด็นปัญหาอื่นๆ ที่ซุกซ่อนอยู่และพร้อมที่จะออกมาแผลงฤทธิ์ทำร้ายทั้งบรรดาเด็กๆ และพ่อแม่ผู้ปกครองอีกมากมาย

ในประเทศญี่ปุ่นซึ่งเป็นต้นธารของเกมนี้ ก็มีข่าวคราวปัญหาเกมโปเกมอนในกลุ่มเยาวชนอยู่เหมือนกัน  แต่โรงเรียนในญี่ปุ่นนั้นมีการประกาศห้ามเล่นเกมในเวลาเรียนอย่างเด็ดขาด หลังจากนักเรียนจำนวนมากเอาแต่เล่นเกมจนไม่สนใจการเรียนในชั้นเรียนนักเรียนที่ฝ่าฝืนจะถูกริบโทรศัพท์มือถือจนถึงเวลาเลิกเรียน

โดยปกติแล้วโรงเรียนระดับประถมในญี่ปุ่นนั้นห้ามนักเรียนใช้โทรศัพท์มือถืออย่างเด็ดขาด โรงเรียนบังคับให้ต้องเก็บใส่กระเป๋า ล็อกเกอร์ของโรงเรียนจนถึงเวลาเลิกชั้นเรียน ทว่าระดับมัธยมและอุดมศึกษานั้นไม่ได้เข้มงวด แน่นอนว่าหลังโปโกมอนเปิดตัวในญี่ปุ่น เกมเมอร์วัยเรียนสาวกของโปเกมอนก็เพิ่มจำนวนขึ้นจนต้องมีการออกประกาศเตือนเรื่องการเล่น แต่คล้อยหลังจากวันเปิดให้เล่นไปเพียงสัปดาห์เดียว ก็เริ่มมีกระแสข่าวเช่นกันว่า มีการสำรวจกระแสความนิยมและพบว่าผู้เล่นระดับอุดมศึกษาเริ่มเบื่อเกมนี้กันแล้ว

ผู้เล่นส่วนใหญ่เป็นวัยทำงานที่รู้จักรับผิดชอบตัวเองได้

จากที่ได้สอบถามผู้รู้เกี่ยวกับการกำกับดูแลเกมคอมพิวเตอร์และการจัดการศึกษาในประเทศญี่ปุ่น ต่างบอกตรงกันว่า ในภาพรวมญี่ปุ่นนั้นมีปัญหาเรื่องความรับผิดชอบและการเล่นเกมในกลุ่มนักเรียนน้อย เพราะปัจจัยในการดูแลนักเรียนตั้งแต่ชั้นอนุบาล

ตั้งแต่ระดับชั้นอนุบาล มีการปลูกฝังให้เด็กมีวินัยในการจัดการตัวเองทั้งจากที่บ้านและโรงเรียน ผู้ปกครองส่วนใหญ่ต่างทราบดีว่าต้องให้เด็กรู้จักพึ่งตัวเอง รับผิดชอบรักษาเวลาเพราะต้องเดินไปโรงเรียนร่วมกับคนอื่นๆ 

เมื่อโตขึ้นเข้าเรียนในระดับประถม พ่อแม่ส่วนใหญ่ซื้อโทรศัพท์มือถือให้ใช้กรณีที่จำเป็นต้องใช้จริงๆ เท่านั้น นอกจากนี้ยังพบว่า ไม่มีค่านิยมซื้ออุปกรณ์การเรียนราคาแพงให้ลูกพกพาไปโรงเรียน ใครเคยมีโอกาสไปเที่ยวญี่ปุ่น คงเคยผ่านตากับภาพขบวนเด็กๆ ที่กำลังทัศนศึกษาตามสถานที่ท่องเที่ยวสำคัญๆ เด็กบางคนมีเพียงกล้องกระดาษไว้เก็บภาพเท่านั้น ลงแรงทำงานพิเศษช่วงปิดเทอม หรือโตขึ้นมีงานทำค่อยซื้อด้วยตัวเอง เมื่อย่างเข้าวัยทำงานจะทำอะไร เล่นอะไร ค่อยตัดสินใจด้วยตัวเอง

การระบาดของเกมโปเกมอน หรือเกมอะไรก็ตามในหมู่เด็กๆ ไม่ใช่เรื่องที่น่าวิตกแต่อย่างใดเลย หากผู้ปกครองและโรงเรียนซึ่งถือเป็นวัคซีนสำคัญสำหรับป้องกันเรื่องนี้ จับมือกันแก้ปัญหาอย่างเข้าใจและต่อเนื่อง และอย่าวิตกเกินความจำเป็น เพราะฤดูล่าโปเกมอนย่อมสิ้นสุดลงในอีกไม่นาน ทิ้งไว้แต่คำถามว่า เราได้เรียนรู้อะไรจากปรากฏการณ์นี้ มาเป็นบทเรียนในระยะยาวบ้าง