เกื้อกันก็อวยชัย ... ขัดกันก็บรรลัย !!

โดย...พระอาจารย์อารายะวังโส

เจริญพรสาธุชนผู้มีศรัทธาในพระศาสนา ... ได้ไล่เรียงประวัติศาสตร์ความสัมพันธ์ของสถาบันสงฆ์กับประเทศชาติ จะเห็นความเกี่ยวเนื่องที่เกื้อกูลกันมาโดยตลอดในฐานะกัลยาณมิตร จึงดำเนินความสัมพันธ์สืบเนื่องเกี่ยวข้องส่งต่อกันมาทั้งสองสถาบันอย่างมีความสงบสุขมาจนถึงปัจจุบันนี้ ดังมีคำโบราณที่ว่า... วัดจะดี มีหลักฐานเพราะบ้านช่วย... บ้านจะสวยเพราะมีวัดดัดนิสัย ... บ้านกับวัดผลัดกันช่วยยิ่งอวยชัย ... ถ้าขัดกันก็บรรลัยทั้งสองสถาบัน ... เอ๊ย ! ทั้งสองทาง...

หน้าที่การพัฒนาจิตวิญญาณสู่ความเป็นสัตว์ประเสริฐ จึงเป็นภาระหน้าที่ของศาสนา เพื่อการสร้างสามัญสำนึกให้มีความละอายเกรงกลัวต่อบาปกรรม ตั้งมั่นอยู่ในสุจริตธรรม ในขณะเดียวกัน ในส่วนของฝ่ายบริหารประเทศก็ทำหน้าที่พัฒนาให้ประชาชนมีความรู้ทันสมัยเทียบเท่าอารยประเทศ รู้จักใช้สิทธิหน้าที่ตามความเหมาะควร เป็นไปอย่างมีแบบแผน เพื่อความเจริญรุ่งเรืองอย่างมีอารยธรรม... ทั้งศาสนาโดยสถาบันสงฆ์กับผู้ปกครองแผ่นดินโดยรัฐบาล จึงมีการเอื้ออาทรเกื้อกูลกัน เสมือนพระอาจารย์กับลูกศิษย์วัด อย่างไรก็อย่างนั้น ความเป็นระเบียบสวยงามอย่างมีอารยธรรมจึงก่อสังคมสันติสุขให้เกิดขึ้นในประเทศนั้นๆ

สังคมไทยมีความผูกพันกับพระพุทธศาสนามาโดยตลอด ดังคำกล่าวที่ว่า น้ำพึ่งเรือ เสือพึ่งป่า พนานัส ... บ้านพึ่งวัด ขัดเกลา เอานิสัย ... วัดพึ่งบ้าน เจือจาน สมเป็นไทย ... เป็นความนัย ศรีสวัสดิ์ ผลัดกันอวย... ในอดีตถึงปัจจุบัน พระเจ้าแผ่นดินจึงทรงมีพระราชกรณียกิจที่สำคัญเพื่อการสนับสนุนกิจการพระพุทธศาสนา ด้วยทรงคำนึงว่า หากสถาบันสงฆ์มั่นคง หมู่คณะสงฆ์ประพฤติปฏิบัติศาสนกิจถูกต้องครบถ้วนตามพระธรรมวินัยแล้วนั้น ก็จักนำไปสู่ความศรัทธาใกล้ชิดในประชาราษฎรของประเทศ ทำให้ได้รับการอบรมสั่งสอนให้ตั้งมั่นอยู่ในศีลธรรม จริยธรรม มีคุณธรรม สังคมประเทศชาติก็จะสงบสุข

จึงมีการเลือกสรรพระสงฆ์ผู้ใหญ่ที่มีภูมิรู้ภูมิธรรมขึ้นปกครองสถาบันสงฆ์ โดยมุ่งเน้นการเลือกพระสงฆ์ผู้มีความรู้และทรงคุณธรรม มีอายุพรรษามากกว่าพระสงฆ์อื่น เป็นสมเด็จพระสังฆราช เพื่อเป็นประมุขสงฆ์จัดการปกครองสงฆ์ให้เรียบร้อย เพื่อประโยชน์ของมหาชนและประเทศชาติเป็นสำคัญ

นอกจากนั้น การสนับสนุนให้มีการรวบรวมและสังคายนาพระไตรปิฎก เพื่อดำรงไว้ซึ่งความบริสุทธิ์ของพระธรรมวินัย จึงเป็นหน้าที่ของอาณาจักรและศาสนจักรที่จะต้องร่วมด้วยช่วยกันตามบทบาทหน้าที่

ดังปรากฏเหตุการณ์ที่ว่า... ยามใด การปกครองในฝ่ายพระสงฆ์หย่อนยาน ไร้วินัย ประพฤติตนเศร้าหมองผ้ากาสาฯ กันมาก ก็จะเป็นภารกิจเร่งด่วนของฝ่ายอาณาจักรที่จะกวดขันความประพฤติของพระสงฆ์ เพื่อให้ถูกต้องตามพุทธบัญญัติ มีการตรากฎหมายสงฆ์ขึ้น เพื่อควบคุมความประพฤติของพระสงฆ์ให้ปฏิบัติเคร่งครัดตามพระธรรมวินัย จึงได้เห็นการตรากฎหมายสงฆ์เพิ่มเติมมาเรื่อยๆ เริ่มตั้งแต่สมัยรัชกาลที่ ๑ แห่งรัตนโกสินทร์ ดังเช่น กฎหมายสงฆ์ฉบับที่ ๑ ที่กวดขันการเทศน์ให้ถูกต้องตามประเพณี ที่ปัจจุบันปล่อยปละละเลยกันมาก ดังที่ได้เห็นพระภิกษุบางรูปบางคณะแสดงตลก จำอวด หากินแบบตลกในพิธีการแสดงธรรม หรือกฎหมายพระสงฆ์ฉบับที่ ๒ ที่ห้ามพระสงฆ์รับฝากทรัพย์สมบัติหรือพัวพันกับทรัพย์สมบัติของฆราวาส... ที่ปัจจุบันก็มีปล่อยปละละเลยกันมากเช่นเดียวกัน จนเกิดคดียักยอกทรัพย์ ฉ้อโกง ... ที่มีพระภิกษุเข้าไปเกี่ยวข้องจัดการบริหารธุรกิจบริษัทบุญพาณิชย์ เลียนแบบบริษัทค้ากำไรของชาวบ้าน

ที่ผ่านมา ปัญหาต่างๆ ในวงการสงฆ์จึงต้องถูกขจัดออกไปด้วยความร่วมมือกันระหว่างอาณาจักรและศาสนจักร เพื่อประโยชน์แห่งมหาชนและประเทศชาติ เมื่อทั้งสองฝ่ายมีความเคารพนอบน้อม ... รู้ในสิทธิหน้าที่ของแต่ละฝ่าย สื่อสารสัมพันธ์กันด้วยความเมตตากรุณา มีความศรัทธาซื่อตรงต่อกัน ด้วยหัวใจที่แน่วแน่ในอันที่จะรักษาไว้ซึ่งพระธรรมวินัยอันบริสุทธิ์ในพระศาสนา... สถาบันสงฆ์และประเทศพุทธศาสนาจึงเจริญวัฒนาสถาพรมาอย่างน่ายินดี ข้ามผ่านอุปสรรคปัญหาต่างๆ มามากมายดังปรากฏ ซึ่งหากทั้งสองฝ่ายไร้ความเชื่อมั่นศรัทธา ... ขาดความเคารพนอบน้อมต่อกันแล้ว... ก็คงต้องกลับไปอ่านคำที่ว่า... ถ้าขัดกันก็บรรลัยทั้งสองทาง !

เจริญพร