ตามหายูนิคอร์น (Unicorn)

โดย...บุญสน เจนชัยมหกุล

ช่วงที่ผ่านมางานสัมมนาในระดับนานาชาติ หรือนิตยสารระดับโลกต่างๆ ได้มีการกล่าวถึงยูนิคอร์น (Unicorn) ในแง่มุมที่หลากหลายและน่าสนใจ แม้กระทั่งนิตยสารระดับโลกอย่าง ฟอร์จูน (Fortune Magazine) ก็ได้นำยูนิคอร์นขึ้นปกในฉบับเดือน ก.พ. 2015 ที่ผ่านมา

นักลงทุนเป็นผู้บัญญัติความหมายใหม่ของคำศัพท์นี้ขึ้นมาและแพร่หลายทั่วโลกในระยะเวลาอันรวดเร็ว คำว่า ยูนิคอร์น จะสื่อถึงบริษัทผู้ประกอบธุรกิจผ่านเทคโนโลยีดิจิทัลและมีส่วนประกอบเป็นธุรกรรมด้านการเงินหรือมักจะกล่าวว่าเทคโนโลยีดิจิทัลเปรียบเสมือนเครื่องจักรหลัก ในขณะที่ธุรกรรมทางการเงินเป็นแหล่งพลังงานที่ขับเคลื่อนเครื่องจักรนี้ โดยจะทำการเรียกบริษัทที่ดำเนินธุรกิจในลักษณะนี้ว่า ฟินเทค (FinTech-Financial Technology)

ยูนิคอร์น คือ กลุ่มฟินเทคที่มีมูลค่าประเมินสูงกว่า 1‚000 ล้านเหรียญสหรัฐ (รายได้อาจยังไม่ถึง แต่ประเมินมูลค่าจากศักยภาพในอนาคต) ความหมายในระยะแรกจะหมายความถึงบริษัทที่ทำธุรกิจด้านการเงิน โดยมุ่งเน้นการใช้ซอฟต์แวร์ ปัจจุบันได้ขยายความรวมถึงธุรกิจในด้านอื่นๆ ด้วย แต่ก็ไม่พ้นการใช้เทคโนโลยีสารสนเทศเป็นหลักของการดำเนินธุรกิจ บริษัทในลำดับต้นๆ ที่ได้รับการกล่าวขวัญคงหนีไม่พ้นอูเบอร์ (Uber) ในธุรกิจการขนส่งแอร์บีเอ็นบี (Airbnb) ทำธุรกิจเกี่ยวกับห้องพัก (ไม่ได้ใช้คำว่าโรงแรมอีกต่อไป เนื่องจากขอบเขตได้มีการขยายไปกว้างจนไม่ได้จำกัดอยู่แค่โรงแรม)

ยูนิคอร์นเป็นสัตว์ในตำนาน รูปร่างเป็นม้าที่มีสีขาวบริสุทธิ์ สง่างาม มีเขาเกลียวที่กลางหน้าผากหนึ่งเขา เมื่อแรกเกิดจะมีลักษณะเป็นลูกม้าที่มีขนสีทอง เส้นขนจะเปลี่ยนเป็นสีเงินในช่วงก่อนที่จะโตเต็มวัย เชื่อกันว่าส่วนของเขา เลือด และขนยูนิคอร์นเป็นที่ต้องการเป็นอย่างมาก เนื่องจากมีคุณสมบัติทางเวทมนตร์สูงยูนิคอร์นถูกนำมาเป็นความหมายแสดงถึงพลังอำนาจ และความรวดเร็วที่ไม่มีใครตามทัน รวมถึงความบริสุทธิ์ ซึ่งอาจเป็นเหตุที่นำมาใช้กับฟินเทค ซึ่งเคลื่อนที่อย่างรวดเร็ว ยากที่ใครจะตามทัน

ฟินเทค (FinTech) ที่มีอยู่ในปัจจุบันเมื่อทำการจำแนกออกมาจะได้สัดส่วนดังต่อไปนี้ กลุ่มที่ทำธุรกิจเกี่ยวกับสินเชื่อ 29% กลุ่มที่ทำธุรกิจเกี่ยวกับการชำระเงิน 27% กลุ่มที่ทำธุรกิจเกี่ยวกับการลงทุนในอสังหาริมทรัพย์ 8% และกลุ่มที่ทำธุรกิจเกี่ยวกับประกันภัยและการลงทุน ซึ่งดูเหมือนจะเป็นกลุ่มที่มีการเจริญเติบโตขึ้นมาอย่างรวดเร็ว โดยมีสัดส่วนในปัจจุบันเท่ากับ 6% มีการสรุปว่าส่วนที่สำคัญส่วนหนึ่งของธุรกิจเหล่านี้ที่เข้ามามีบทบาทได้คือ การเข้าทดแทนหน้าที่ของหน่วยงานที่ทำหน้าที่เป็นตัวกลาง (เช่น ธนาคาร) โดยอาศัยความได้เปรียบจากการบริหารจัดการต้นทุนค่าใช้จ่ายที่ต่ำกว่า

มีความเชื่อว่า ฟินเทค ในประเทศต่างๆ ทั่วโลก สามารถคิดค้นนวัตกรรม หรือเรียนรู้จากนวัตกรรมที่เกิดขึ้นได้ โดยไม่มีความได้เปรียบเสียเปรียบเฉกเช่นในอดีตที่ซิลิคอนแวลลีย์มีความได้เปรียบอันเนื่องจากเป็นศูนย์กลางความรู้ทางด้านเทคโนโลยีและบุคลากรในด้านนี้

ความแปลกของสัตว์ในตำนานชนิดนี้อีกอย่างคือ เป็นสัตว์ที่ปรากฏอยู่ในตำนานของแหล่งวัฒนธรรมหลายแห่งทั่วโลก นอกเหนือจากการบรรยายถึงสัตว์พิเศษชนิดนี้ที่มีการอ้างอิงตำนานเก่าแก่ของอินเดียแล้ว ยังมีความคล้ายคลึงที่เทียบเคียงได้ ไม่ว่าจะเป็นกิเลน (Ki-Lin) ของจีน หรือม้ามังกรของไทย

เกมไล่ล่าตามหายูนิคอร์นที่หายากและมีมูลค่าในอนาคตสูงได้เกิดขึ้นแล้ว ผู้ล่าจะต้องมีวิสัยทัศน์และสภาวะผู้นำเพียงพอที่จะจับตัวได้ตั้งแต่ยังไม่โตเต็มวัยก่อนที่จะกลายเป็นยูนิคอร์น หรือเมื่อเวลาผ่านไปอาจเป็นเพียงม้าพิการตัวหนึ่งเท่านั้น