เดินหน้า ถอยหลัง

โดย... ภัทรชัย ปรีชาพานิช

การทำนาปลูกข้าวในประเทศไทย ในอดีตที่ผ่านมา “ข้าว” คือ ผลผลิตหลักในการส่งออกไปขายทั่วโลก ชื่อเสียง “ข้าวไทย” นำพาประเทศให้เป็นที่รู้จักในวงกว้างนอกเหนือจากอุตสาหกรรมท่องเที่ยว และอย่างที่ทราบกัน โครงการประกันรายได้ และโครงการจำนำข้าวของสองรัฐบาลในห้วงเวลาที่ผ่านมา ทำให้ “ชาวนา” ได้รับผลกระทบกับปัญหาดังกล่าว

ปลายเดือน มิ.ย. ที่ผ่านมา การเดินทางทำให้ผมพบกับชาวนาท่านหนึ่ง และปรัชญาแบบบ้านๆ ของ “ป้า” (สงวนชื่อและสกุล) เธอเล่าว่า “เนี่ยอีกหน่อยก็ไม่มีที่นาให้ดำแล้ว บ้านจัดสรรก็เล่นหว่านซื้อที่กันเรื่อยมา อันนี้น่ากลัวกว่าราคาปุ๋ย ราคาข้าว ของพวกนี้เรายังพอมีความหวัง แต่พอบ้านจัดสรรซื้อที่เนี่ยไม่มีที่ทำกินเลยนะ” ผมสังเกตจากแปลงนาคะเนด้วยสายตา ไม่มากไม่น้อย รายล้อมด้วยบ้านจัดสรร ป้าเน้นเสียงหนักแน่นว่า “บางทีมันน่ากลัวกว่าโครงการประชานิยมของรัฐบาลไหนๆ อีกนะ”

“ปัจจุบันป้าส่งเสียลูกเรียนจบระดับปริญญาตรี ไม่ได้คาดหวังให้กลับมาทำไร่ไถนา” นัยน์ตาป้าเป็นประกายเมื่อเล่าถึงบรรทัดนี้ ตลอดเวลาที่ป้าเล่าเรื่องราวชีวิตของเธอ มือหนึ่งจะค่อยกำกล้าข้าวปักไปในท้องนา พร้อมสาวเท้าเดินหน้าอย่างทะมัดทะแมง

“สุดท้ายพอไปเข้าโรงสี หุงข้าวกิน เอ็งอิ่มท้อง ข้าได้เงิน แต่ก็ไม่มากเท่าพวกนั้นหรอกน่ะ” (หัวเราะ)