อลิสา นภาทิวาอำนวย ออกแบบการให้เพื่อสังคมที่ดีกว่า

โดย...วันพรรษา อภิรัฐนานนท์ ภาพ เสกสรร โรจนเมธากุล

ไม่รู้จักกันมาก่อน แต่เมื่อได้พูดคุยกับเธอ ก็นึกรักขึ้นมาทันที อาจเพราะท่าทีสนุกสนาน คุยง่าย ยิ้มง่าย สบายๆ ที่สำคัญคือจิตใจที่มุ่งมั่นในการทำงานเพื่อสังคม อลิสา นภาทิวาอำนวย หรืออลิส ในวัย 31 ปี ผู้ร่วมก่อตั้งบริษัท มายโซเชียลโมชัน เจ้าของโครงการโซเชียลกีฟเวอร์ (socialgiver.com) โครงการใหญ่เกี่ยวกับการบริจาคเงินผ่านไลฟ์สไตล์หรูหรา วิธีที่โซเชียลกีฟเวอร์ทำ เธอหวังว่ามันจะช่วยยกระดับมาตรฐาน “การให้” ในสังคมนี้

ตลอดเวลาที่คุยกัน คือประกายในดวงตาที่เจิดจรัส บอกความรู้สึกตื่นเต้นของอลิสได้ดีว่า เธอคาดหวังกับสิ่งที่กำลังทำแค่ไหน เอาเป็นว่าแค่ลาออกจากงานประจำเงินเดือนสูง มาทำงานอาสาที่มายโซเชียลโมชันเต็มตัวเต็มเวลาก็แล้วกัน (ฮา)

เกิดในเมืองไทย แต่เติบโตในกรุงโรม ประเทศอิตาลี อลิสกลับมาใช้ชีวิตและเรียนหนังสือในประเทศไทยช่วงเรียนมัธยมศึกษา เข้าเรียนคณะบริหารธุรกิจ (BBA International Program) ที่จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย และบินไปเรียนปริญญาโท Master of Science in Supply Engineering and Logistics ที่มหาวิทยาลัยวอร์วิค ประเทศอังกฤษ

อลิส เล่าถึงตัวเองว่า สนใจด้านสิ่งแวดล้อม และมีความสนใจในการทำงานเพื่อสังคมตั้งแต่ตอนที่แม่ซื้อสาคูไส้หมูใส่กล่องโฟมกลับมาบ้านสมัยที่เธอยังเด็ก (ฮา) ทั้งที่ชอบกินสาคูไส้หมูเป็นของโปรด แต่ ด.ญ.อลิส ตะโกนใส่แม่ว่า “ไม่กิน” เพราะเพิ่งเรียนรู้มาจากโรงเรียนว่าโฟมเป็นอันตรายมากแค่ไหนต่อสิ่งแวดล้อม

อย่างไรก็ตาม ความสนใจอย่างจริงจังเริ่มต้นขึ้นเมื่อสมัยทำงานประจำ สมัยก่อนทำงานบริหารโครงการ รับผิดชอบและพัฒนาด้านโลจิสติกส์ของศูนย์การค้าใหญ่ ตั้งแต่เซ็นทรัลถึงเทสโก้ โลตัส โดยส่วนหนึ่งของงาน ก็คือการออกแบบระบบขนส่งและการบริหารงานโกดัง รวมทั้งการกระจายสินค้าในภูมิภาค ที่จะออกแบบระบบอย่างไรเพื่อลดฟุตพรินต์ให้เหลือน้อยที่สุด ลดผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมให้น้อยที่สุด

“เป็นเรื่องของกลยุทธ์ที่เราต้องทำ ไม่ว่าจะเป็นการจัดตั้งศูนย์สินค้าในแต่ละภูมิภาค ลดระยะทาง ลดการขนส่ง ฯลฯ ธงของเรานอกเหนือจากการลดค่าใช้จ่ายแล้วคือการลดคาร์บอน ลีนทุกอย่างและบีบเค้นประสิทธิภาพจากทุกสายงาน เพื่อสิ่งที่ดีที่สุด ไม่ใช่แค่กำไร แต่คือสิ่งแวดล้อม”

ขณะทำงานประจำที่เทสโก้ ก็เป็นช่วงที่เธอเริ่มทำงานเพื่อสังคมแล้ว โดยร่วมกับเพื่อนสนิทก่อตั้งมายโซเชียลโมชันในปี 2554 สร้างเครือข่ายและแรงบันดาลใจแก่ผู้คนในการทำกิจกรรมเพื่อสังคม โครงการที่ทำมีมากมาย ตั้งแต่ไอเดียคูบส์ (Idea Cubes) รวบรวมไอเดียเล็กๆ เพื่อเปลี่ยนแปลงโลก โครงการของยูเอ็นชื่อมายเวิลด์ 2015 ตั้งคำถามสังคมไทยว่า อยากเปลี่ยนอะไรมากที่สุด?

สำหรับโซเชียลกีฟเวอร์ เริ่มต้นในปี 2557 โครงการออกแบบระบบการบริจาคเงินผ่านการใช้จ่ายของผู้บริโภคในการเข้าใช้บริการห้องพักโรงแรม ร้านอาหารหรู สปา และการทำกิจกรรมต่างๆ เรียกว่าเอสอี
หรือโซเชียลเอนเตอร์ไพรส์ ที่ผู้บริจาค ผู้รับบริจาค และตัวธุรกิจที่ร่วมโครงการต่างมีส่วนร่วมสนับสนุนและตรวจสอบซึ่งกันและกัน

“เจ้าของธุรกิจบริจาคเป็นกิฟต์วอเชอร์ หรือบัตรกำนัลใช้บริการห้องพัก  สปา และร้านอาหารหรู เช่น เดือนละ 2 ห้อง หรือเดือนละ 4-5 โต๊ะ บริษัทที่เข้าร่วมล้วนเป็นบริษัทชั้นนำ ที่รับประกันได้ในตัวสินค้าและบริการ ก็รับประกันได้ถึงความน่าสนใจของสินค้าและบริการนั้นๆ โดยจะระบุไว้เลยว่าเงินที่ได้จะนำไปบริจาคให้แก่โครงการอะไร ต้องการความช่วยเหลืออะไร” อลิส กล่าว

เจ้าของธุรกิจได้ทำบุญเป็นคนแรกขณะเดียวกันก็ได้ภาพลักษณ์ในการเป็นเอสอีที่ดี ทำธุรกิจเพื่อสังคมแบบมีประสิทธิภาพ ได้บริหารจัดการต้นทุน จากห้องพักว่างๆ โต๊ะอาหารว่างๆ หรือสปาว่างๆ ก็ได้ใช้ประโยชน์ มองในอีกมุมคือการลงทุนระยะยาว ทั้งในแง่ธุรกิจและในแง่ของสังคมที่จะคืนกลับ

ด้านลูกค้าหรือผู้ใช้บริการ นอกจากได้รับบริการด้วยอัตราราคาที่ถูกเป็นพิเศษแล้ว ทุกบาททุกสตางค์ที่จ่ายไปก็ได้ทำบุญในโครงการหรือมูลนิธิที่ตัวเองสนใจอย่างแท้จริง โดยโซเชียลกีฟเวอร์ออกแบบให้ลูกค้าเป็นผู้เลือกโครงการเอง ปัจจุบันมี 9 โครงการ แต่จะเพิ่มจำนวนเป็น 40 โครงการภายในปีนี้

ขณะที่มูลนิธิผู้รับบริจาคก็ต้องยกระดับมาตรฐาน ทำการสื่อสารและรายงานถึงความคืบหน้าหรือผลลัพธ์การใช้เงินในแต่ละขั้นตอน เช่น ใช้เงินไปจำนวนเท่าใด ทำอะไรไปบ้าง ยังมีปัญหาอะไร ต้องการเงินอีกเท่าไหร่ หรือต้องการให้ช่วยอะไร เป็นต้น สิ่งเหล่านี้คือความโปร่งใส ที่จะช่วยให้กระบวนการบริจาคตั้งแต่ต้นทางถึงปลายทางมีประสิทธิภาพและยั่งยืน

“โซเชียลกีฟเวอร์ไม่ใช่เว็บไซต์เพื่อการทำบุญ กลุ่มเป้าหมายไม่ใช่คนที่บริจาคเงินอยู่แล้ว แต่คือผู้กลุ่มบริโภคที่มีไลฟ์สไตล์หรูหรา ที่นอกจากเขาจะสามารถเอนจอยหรือสนุกสนานกับไลฟ์สไตล์ส่วนตัวแล้ว เขายังมีอีกหนึ่งทางเลือก คือไลฟ์สไตล์ที่มาพร้อมกับการทำบุญ”

 

 

อลิส เล่าว่า โครงการมีความเป็นไปได้สูง หลังจากพัฒนาเว็บไซต์มาระยะเวลาหนึ่ง ก็เตรียมจะเปิดตัวอย่างเป็นทางการในวันที่ 19 มี.ค.นี้ คาดหวังกับโครงการนี้มาก เพราะเชื่ออย่างหมดใจว่าจะเป็นทางออก เธอบอกว่าโครงการมีพลัง อยากให้เอสอีเมืองไทยทำได้มาตรฐานเทียบสากล

“เคยถามชาวต่างชาติว่าฟุตพรินต์ในเมืองไทยทำไมไม่ได้ผล เขาตอบเลยว่า เพราะมันไม่มีคอนซูเมอร์ ดีมานด์ ไม่มีความต้องการหรือพลังที่มาจากภาคประชาชน โซเชียลกีฟเวอร์นี่แหละที่จะเป็นพลังของ
ผู้บริโภค” อลิส เล่า

การทำงานย่อมมีอุปสรรค อลิส บอกว่า มีบ้างแต่เป็นอดีตไปแล้ว เนื่องจากโซเชียลกีฟเวอร์เพิ่งชนะการแข่งขันเกี่ยวกับการออกแบบธุรกิจเพื่อสังคมในรายการเดอะ เวนเจอร์ ของชีวาส (ประเทศไทย) ได้รับเงินรางวัลเกือบ 2 ล้านบาท และเดือน ก.ค.นี้ ก็จะบินไปแข่งขันรายการเดียวกันที่สหรัฐ กับผู้ชนะในอีก 16 ประเทศทั่วโลก เป้าหมายคือคว้าที่ 1 พร้อมๆ กับเงินรางวัล 1 ล้านเหรียญสหรัฐ

หลังรายการแข่งขันสำคัญที่สหรัฐ ยังมีรายการใหญ่รออลิสอยู่ นั่นคือการรับเชิญเป็นผู้นำรุ่นเยาว์ของเซาต์อีสต์เอเชีย Young South East Asian Leaders Initiative (Delegate) ที่ย่างกุ้ง ประเทศพม่า ในเดือน พ.ย.ปีนี้ โดยเป็นโครงการที่คัดเลือกผู้นำรุ่นใหม่ ที่สามารถนำการเปลี่ยนแปลงให้เกิดขึ้นในสังคมของตัวเองได้ ไม่ว่าจะเป็นการเปลี่ยนแปลงด้านสิ่งแวดล้อม เศรษฐกิจ การศึกษา หรือประเด็นด้านสิทธิพลเมือง

“การได้รับเชิญครั้งนี้นับเป็นเกียรติอย่างยิ่ง เพราะทราบมาว่าท่านประธานาธิบดี บารักโอบามา เป็นผู้ทำการคัดเลือกด้วยตัวเอง จากโครงการที่อลิสเคยเข้าร่วมมาก่อนหน้านี้ที่สหรัฐ International Visitors Leadership Programm : Changemakers โดยครั้งนี้จะมีโอกาสได้เข้าพบและพูดคุยกับท่านด้วย พร้อมกับผู้นำรุ่นเยาว์อีกหลายประเทศจากแถบนี้”

ทุกสิ่งที่รออยู่คือความท้าทาย อลิส บอกว่า มีคนเคยถามเธอว่า มีอะไรที่อยากทำแต่ยังไม่ได้ทำหรือไม่ เธอตอบว่า... สิ่งที่ฉันอยากทำ ฉันทำมันอยู่ตอนนี้

คงไม่ต้องถามว่าคือสิ่งใด เพราะคงไม่มีอื่นใดได้นอกจากโซเชียลกีฟเวอร์ และคอนซูเมอร์เพาเวอร์ ที่จะผลักดันสังคมให้เปลี่ยนแปลง