แม่โขง On the Rock

โดย...กาญจน์ อายุ

แม่โขงไหลผ่าน 8 จังหวัดของไทย เลาะเชียงราย เลียบอีสาน ขึ้นชื่อเรื่องกระแสวารีเชี่ยวกราก ตำนานพญานาคใต้บาดาล และยังเป็นที่ขับขานถึงความสวยงาม “ออน เดอะ ร็อก”

ชาวอีสานผูกพันกับแม่โขงมาช้านาน ทั้งในพื้นที่ จ.เลย หนองคาย บึงกาฬ นครพนม มุกดาหาร อำนาจเจริญ และอุบลราชธานี ซึ่งนอกจากจะเป็นสายน้ำเลี้ยงชีวิต ยังเป็นเส้นทางชม “แก่งหิน” อันน่าอัศจรรย์ เว้า แหว่งแอ่ง โบก เสมือนอีกโลกที่แม่โขงสร้าง

พันโขดแสนไคร้ อ.สังคม จ.หนองคาย

เกาะแก่งกลางแม่น้ำโขงถือเป็นการวัดระดับความสนิทระหว่างนายท้ายเรือกับแม่น้ำ เพราะต้องรู้จักกันขั้นสนิทสนมถึงรู้ทิศทางช่องน้ำให้เรือผ่านไปได้อย่างปลอดภัย เกาะแก่งช่วงอ.สังคม จ.หนองคาย ก็มีมากหลายจนถูกขนานนามว่าเป็นพันโขด แสนไคร้ หมายถึงมีโขดหินนับพันและมีต้นไคร้นับแสน

อ.สังคม เป็นอำเภอเล็กๆ มี 5 ตำบล ไม่มีศูนย์บริการนักท่องเที่ยวเป็นหลักเป็นฐานแต่มีจุดให้บริการหลักอยู่ที่ครัวไม้น้ำ ต.บ้านม่วง ร้านอาหารก็ยังขายอาหารไป แต่เรื่องกิจกรรมท่องเที่ยวจัดการ โดย ศิริศักดิ์ เบ้าแก้ว นายก อบต.บ้านม่วง ใครต้องการล่องเรือก็มาติดต่อที่ร้านอาหารนี้ ลงเรือที่นี่ รวมถึงจุดกางเต็นท์ริมโขงก็มีให้บริการ

เรือทุกลำเป็นของชาวบ้านแถวนั้นทั้งหมด ลักษณะเป็นเรือไม้เล็กกว่าเรือหางยาวที่แล่นบนเจ้าพระยา รูปร่างปราดเปรียวเหมาะแก่การลัดเลาะ และจำกัดน้ำหนักไม่เกิน 6 คน เรือจะล่องทวนน้ำขึ้นไปยังเนินทรายที่เป็นจุดชมพระอาทิตย์ตก ระหว่างทางจะได้ชมทิวทัศน์ทั้งฝั่งไทยและลาว ฝั่งไทยจะดูมีชีวิตชีวามากกว่าเพราะเป็นแหล่งชุมชน ได้เห็นวิถีชีวิตชาวประมงที่ยังจับปลาด้วยแหและไซ และแปลงปลูกผักบนเนินดินกลางแม่น้ำที่ชาวบ้านฉวยโอกาสใช้ประโยชน์จากดินที่อุดมไปด้วยแร่ธาตุ (แต่ถ้าเขื่อนที่ประเทศจีนปล่อยน้ำลงมาก็จบเห่) ส่วนฝั่งลาวยังเป็นป่ารกจะมีแหล่งชุมชนก็ตรงที่เนินทรายดูพระอาทิตย์ตก

จากจุดลงเรือร้านอาหารไม้น้ำถึงเนินทรายใช้เวลาราว 30 นาที สิ่งที่ห้ามพลาด คือ การเฝ้าคอยแสงสีส้มหลังพระอาทิตย์ตก ซึ่งเป็นสีที่จะพบช่วงหน้าหนาวเท่านั้น ถ้าเป็นฤดูกาลอื่นเราจะเรียกช่วงเวลาหลังพระอาทิตย์ตกว่า บลู อาว (Blue Hour) หรือชั่วโมงสีฟ้า ที่ท้องฟ้าจะเปลี่ยนเป็นสีน้ำเงินสด แต่หน้าหนาวจะพิเศษกว่าด้วยสีจากดวงอาทิตย์ ทั้งนี้การขับเรือท่ามกลางความมืดเป็นเรื่องอันตราย คนเรือจึงจะไม่รอให้แสงหมด แต่จะแล่นแหวกสายน้ำสีส้มกลับไปยังครัวไม้น้ำก่อนความมืดจะทวงพื้นที่

สามพันโบก อ.โขงเจียม จ.อุบลราชธานี

แม่โขงไหลลงสู่ทิศใต้ผ่านหลายอำเภอ ใน จ.อุบลราชธานี ทั้งที่ อ.เขมราฐ มีจุดที่แม่น้ำโขงพัดพาทรายมาทับถมจนเป็นทะเลทรายขนาดย่อมเรียกว่า หาดทรายสูง ที่นี่ยังไม่ใช่แหล่งท่องเที่ยวแต่เป็นโลเกชั่นที่ดีสำหรับการถ่ายภาพเสมือนว่าอยู่แถวแอฟริกา อ.นาตาลมีเกาะแก่งขนาดใหญ่ที่เรียกว่า แก่งชมดาว เป็นแหล่งท่องเที่ยวที่คนอุบลฯ และจังหวัดใกล้เคียงทราบกัน ทำให้ช่วงกลางวันมีคนมาปิกนิกรับประทานอาหารชมวิวแก่งชมดาวอยู่เนืองๆ

แก่งชมดาวมีลักษณะเป็นแก่งหินรูปร่างต่างกันอันเกิดจากการกัดเซาะของกระแสน้ำ บางแก่งมีน้ำขังเหมือนกระจกสะท้อนภาพ บางแก่งแห้งกรังเหลือแต่หินกรวดตัวการกัดกร่อน โดยแต่ละแก่งจะมีส่วนเชื่อมกันทำให้คนดีไซน์เส้นทางได้เอง และชื่อโขดหินก็ไม่มีชื่อทางการขึ้นอยู่กับจินตนาการส่วนบุคคล

นอกจากนี้ แม่โขงยังสร้าง สามพันโบก อ.โขงเจียมซึ่งตอนนี้เป็นสถานที่ท่องเที่ยวเต็มตัว สามพันโบกชมพระอาทิตย์ขึ้นก็สวย พระอาทิตย์ตกก็งาม เพราะตัวมันเองยูนีก (Unique) หากเป็นยามเช้าพระอาทิตย์จะขึ้นหลังภูเขาฝั่งลาว สาดแสงลงมาฉาบแม่โขงและสามพันโบกเป็นสีเหลืองทอง แต่หากเป็นยามเย็นพระอาทิตย์จะลับลงฝั่งไทย ท้องฟ้าสีบานเย็นจะพาดผ่านลำน้ำโขงจึงเป็นช่วงเวลาที่ดีถ้าได้มองแม่น้ำเปลี่ยนสีกลางลำน้ำ

ปกตินักท่องเที่ยวจะมุ่งหน้าไปสามพันโบกแล้วค่อยเช่าเรือไปเที่ยวที่ใกล้ๆ แต่ หาดสลึง เป็นจุดลงเรือทางเลือกอีกจุดหนึ่งที่สามารถไปเที่ยวได้ทั้งสามพันโบกและอื่นๆ เรือนำเที่ยวที่หาดสลึงรับได้ประมาณ 20 คน โดยจะล่องทวนน้ำขึ้นไปชม ปากบ่อง หรือส่วนที่แคบที่สุดของแม่น้ำโขงก่อน แล้วค่อยวกกลับไหลตามน้ำผ่านสามพันโบกไปยัง ลานหินสี บริเวณนั้นก้อนหินจะมีความแปลกกว่าจุดอื่นตรงที่มีสีน้ำตาลออกแดงเลือดหมูและผิวสัมผัสมันวาว และตามหา หินแจกัน หินที่มีลักษณะเหมือนใครนำแจกันผ่าครึ่งไปติดไว้

จากนั้นลงเรือแล้วทวนน้ำอีกหนไปยัง หาดหงส์ หาดทรายริมแม่น้ำโขงเนื้อละเอียดเนียนเท้าเหมาะแก่การเล่นสไลเดอร์ทราย ซึ่งลักษณะของเนินทรายจะไม่เหมือนกันเลยสักวันแล้วแต่อารมณ์ของกระแสลมว่าจะพัดพาไปทางใด จากนั้นเรือจะไปสิ้นสุดที่สามพันโบก อยู่ห่างจากหาดหงส์เพียงเลี้ยวโค้ง

สามพันโบกหมายถึงสามพันหลุม หลุมที่เกิดจากกระแสน้ำกัดเซาะทำให้แผ่นหินขนาดมหึมาเกิดหลุมจำนวนมากอุปไมยได้ 3,000 หลุม ซึ่งมีหลุมที่เป็นไฮไลต์ คือ “โบกมิกกีเมาส์” เกิดจากหลุมสามวงเชื่อมกันได้องศาของหนูดิสนีย์และชะง่อนหินรูปหัวสุนัข ที่ชาวบ้านใส่ตำนานว่ามันคือสุนัขผู้ภักดีเฝ้ารอเจ้าของให้กลับมา ทำให้ก้อนหินที่ไร้ความรู้สึกน่าเอ็นดูขึ้นมาทันใด

การผจญภัยบนโขดหินฉบับอีสานเหนือจรดอีสานใต้ให้ความรู้สึกต่างกัน บางช่วงตื่นเต้นชวนหวาดเสียวเกลียวน้ำวนบางช่วงน่ารื่นรมย์น้ำไหลเอื่อยลมพัดเย็น สังคม โขงเจียม จึงเป็นเส้นทางอัศจรรย์ที่สายน้ำทำให้หินอันแข็งแกร่งกลายเป็นแก่งที่อ่อนโยน