สุสานตือดึ๊ด สำราญความตาย

โดย...กาญจน์ อายุ

เว้อยู่ในภาคกลางของเวียดนามเคยเป็นเมืองหลวงมานาน 400 ปี ทำให้ปัจจุบันเปลี่ยนเป็นเมืองเก่าที่มีโบราณสถานหลายแห่ง ซึ่งเปรียบได้กับ จ.พระนครศรีอยุธยา ของบ้านเรา สถานที่สำคัญที่สุดคือ พระราชวังเว้ (Imperial Citadel Hue) ที่ประทับของกษัตริย์ทั้ง 13 พระองค์ ในราชวังเหวียน ห่างออกไป 8 กม. จากตัวเมืองมีวังอีกแห่งเป็นของกษัตริย์องค์ที่ 4 นามว่า “ตือดึ๊ด” (Tu Duc) ทรงออกแบบด้วยพระองค์เอง เพื่อใช้เป็นที่ประทับยามมีชีวิตและหลังความตาย

กษัตริย์ตือดึ๊ดครองราชย์นานที่สุดในราชวงศ์เหวียน ตั้งแต่ ค.ศ. 1848-1883 พระองค์มีพระมหสีและพระสนมรวมกัน 103 คน แต่ไม่มีทายาทสืบบังลังก์ สันนิษฐานว่าอาจเป็นเพราะผลจากไข้ทรพิษ พระองค์ทรงใช้สุสานตือดึ๊ด (คนเวียดนามเรียกว่าสุสาน แต่ก็เป็นวังส่วนตัวของพระองค์ด้วย) เป็นที่ประทับนอกเมือง โดยได้ออกแบบให้มีบรรยากาศเหมือนอยู่ในสวน สร้างทั้งทะเลสาบ เกาะ และเนินเขาเตี้ยๆ บางเวลาพระองค์ก็จะนั่งเรือไปล่าสัตว์บนเกาะกลางทะเลสาบที่สร้างขึ้น หรือพักผ่อนแต่งกวีบนศาลาริมน้ำ (Xung Khiem Pavilion) ไกด์ท้องถิ่น “ดักลัน” ถึงกับเอ่ยปากว่า ที่นี่เป็นสุสานที่ “โรแมนติก”

 

ทว่าในความร่มรื่นและรื่นรมย์ก็เจ็บปวด เพราะการสร้างสุสานต้องใช้แรงงานจำนวนมากและใช้เงินจากภาษีประชาชน ทำให้เกิดการประท้วงระหว่างการก่อสร้างแต่ก็ไร้ผลใดๆ อีกทั้งมีประชาชนจำนวนหนึ่งไม่เห็นด้วยกับการขึ้นครองราชย์ของพระองค์ เนื่องด้วยกษัตริย์ตือดึ๊ดไม่ใช่ผู้สืบทอดบัลลังก์อันดับ 1 แต่เป็นคำวินิจฉัยจากพระบิดา มากกว่านั้นพระองค์ต้องกักขังพระเชษฐาเพื่อป้องกันความขัดแย้ง ทำให้มีผู้สนับสนุนพระเชษฐาไม่พอใจอีกมาก

สุสานตั้งอยู่ทิศตะวันตก ตามความเชื่อที่ว่ากษัตริย์เป็นบุตรของดวงอาทิตย์ ก่อนถึงสุสานจะมีแผ่นศิลาจารึกขนาดใหญ่ที่สุดในเวียดนาม ซึ่งเป็นแผ่นหินที่นำมาจากเหมืองหินไกลออกไปกว่า 500 กม. ใช้เวลาขนย้าย 4 ปี ตามปกติแผ่นศิลาจารึกหน้าสุสานจะพรรณาถึงความดีงามของกษัตริย์องค์นั้น แต่ข้อความหน้าสุสานตือดึ๊ดกลับมีการบันทึกเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นในรัชสมัยพระองค์ และการแสดงความเสียใจในหลายๆ เรื่องที่ประชาชนเห็นว่าไม่ดี

 

ถัดเข้าไปเป็นทางเข้าสุสาน ก่อนถึงประตูจะมีหินสลักรูปคนอยู่ฝั่งละ 4 ตัว นั่นคือสัญลักษณ์แทนจอหงวนที่เก่งที่สุด 4 คน มีทั้งจอหงวนฝ่ายบุ๋นถือพัด และฝ่ายบู๊ถือดาบ ที่จะได้รับอนุญาตให้เข้าเฝ้ากษัตริย์ และเมื่อผ่านประตูไปจะเป็นบริเวณหลุมฝังพระศพ ซึ่ง “ว่างเปล่า”

“ไม่มีใครรู้ว่าพระศพอยู่ไหน” ดักลัน กล่าว

“จบแบบหักมุม” ฉันคิด

ดักลัน เล่าว่า ในสุสานนั้นไม่มีพระศพ และการฝังพระศพต้องเป็นความลับ ทำให้ข้าราชบริพารประมาณ 200 ชีวิต ที่ทำพิธีถูกประหารชีวิต ตามหลักกษัตริย์องค์ต่อไปเท่านั้นที่รู้ แต่กษัตริย์ตือดึ๊ดไม่มีทายาท สถานที่ฝังพระศพจึงกลายเป็นความลับตลอดไป

 

สุสานตือดึ๊ดเต็มไปด้วยเรื่องราวทั้งความโรแมนติกอย่างที่ดักลันว่า และความเศร้าโศกของประชาชนและพระองค์เอง เป็นกลิ่นอายจาก “จิตใจ” ที่ไม่ว่าผู้ใดก็มีทั้งด้านร้ายและอ่อนโยน

สายการบินเวียดเจ็ตแอร์ ให้บริการเส้นทางกรุงเทพฯโฮจิมินห์ซิตี้ วันละ 2 เที่ยวบิน และเส้นทางในประเทศ โฮจิมินห์ซิตี้–เว้ วันละ 4 เที่ยวบิน และเมื่อจองบัตรโดยสารแบบสกายบอส (Sky Boss) จะได้รับสิทธิประโยชน์ เช่น ฟรีน้ำหนักสัมภาระ 20 กก. เลือกที่นั่งฟรี วีไอพีเลานจ์ที่สนามบิน และช่องทางพิเศษขณะเช็กอิน ติดตามเว็บไซต์ www.vietjetair.com