ลดใช้พลังงานในโรงเรียน

การอนุรักษ์พลังงานเป็นนโยบายสำคัญที่กระทรวงพลังงานต้องการดำเนินการอย่างจริงจัง โดยกำหนดเป้าหมายลดระดับการใช้พลังงานต่อผลผลิตลง 25% จากปี 2553 ภายในปี 2573 ดังนั้นจึงจำเป็นต้องจัดกิจกรรมรณรงค์สร้างจิตสำนึกและให้ความรู้ความเข้าใจในการประหยัดพลังงาน

ปี 2556 ที่ผ่านมา สำนักงานนโยบายและแผนพลังงาน (สนพ.) ได้จัดโครงการ “พลังคิด สกิดโลก” เพื่อเชิญชวนให้สถานศึกษาทั่วประเทศเข้าร่วมแข่งขันลดใช้ไฟฟ้าเพื่อชิงทุนสนับสนุนการศึกษา ซึ่งมีโรงเรียนเข้าร่วมโครงการทั้งสิ้น 7,986 แห่ง แยกเป็น ภาคกลาง 1,666 แห่ง ภาคเหนือ 797 แห่ง ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ 2,951 แห่ง ภาคตะวันออก 595 แห่ง ภาคตะวันตก 553 แห่ง และภาคใต้ 1,424 แห่ง โดยจะเป็นการแข่งขันในระดับจังหวัด เพื่อแข่งขันการลดใช้ไฟฟ้าเป็นระยะเวลา 3 เดือน ระหว่างเดือน ธ.ค. 2556ก.พ. 2557 เปรียบเทียบกับการใช้ไฟฟ้าในช่วงเดียวกันของปีที่ผ่านมาอย่างน้อย 10% เพื่อคัดเลือสถานศึกษาที่มีคะแนนสูงสุด 10 อันดับเข้ารอบการแข่งขันในระดับภูมิภาค

ทั้งนี้ ได้ตั้งเป้าหมายให้สถานศึกษาที่เข้าร่วมโครงการฯ ลดการใช้ไฟฟ้าในช่วง 3 เดือน เป็นจำนวน 11.5 ล้านหน่วย คิดเป็นเงิน 54.5 ล้านบาท หรือ 10% ตามเป้าหมาย รวมเป็นเงิน 218 ล้านบาทต่อปี แต่หลังจากที่สถานศึกษาได้เริ่มดำเนินการลดใช้ไฟฟ้า ในช่วงเดือนแรกของการแข่งขัน คือ เดือน ธ.ค. 2556 ปรากฏว่าปริมาณการใช้ไฟฟ้าลดลงโดยรวม 24% คิดเป็นมูลค่า 31 ล้านบาท ซึ่งส่งผลให้มีการประหยัดไฟฟ้าในช่วง 3 เดือนถึง 28.3 ล้านหน่วย

เสมอใจ ศุขสุเมฆ ผู้อำนวยการสำนักงานนโยบายและแผนพลังงาน กล่าวว่า สถานศึกษาในพื้นที่ภาคกลางสามารถลดใช้ไฟฟ้าได้สูงสุด 30% รองลงมา คือ ภาคตะวันออก 23% ภาคตะวันตก 20% ภาคใต้ 17% ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ 15% ภาคเหนือ 11% หากสถานศึกษาเหล่านี้ดำเนินการลดใช้ไฟฟ้าอย่างต่อเนื่อง จะสามารถประหยัดไฟฟ้ามากกว่า 113.2 ล้านหน่วยต่อปี คิดเป็นมูลค่าเงินมากกว่า 480 ล้านบาทต่อปี

อย่างไรก็ตาม แม้ว่าการดำเนินงานของโครงการฯ ในการรณรงค์ลดใช้ไฟฟ้าในสถานศึกษาในช่วงเดือนแรก จะประสบความสำเร็จเกินเป้าหมายที่วางไว้ก็ตาม สนพ.ยังได้ทำการรณรงค์และประชาสัมพันธ์ให้กับสถานศึกษาลดใช้ไฟฟ้าอย่างต่อเนื่อง ด้วยการจัดสัมมนากิจกรรมขยายผลของโครงการฯ ลงพื้นที่ในแต่ละภาค ให้ความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับการลดใช้พลังงานอย่างมีประสิทธิภาพ เพื่อให้สถานศึกษามีแนวคิดในการรณรงค์และปรับเปลี่ยนพฤติกรรมของเยาวชนให้รู้จักใช้พลังงานอย่างต่อเนื่องและติดเป็นนิสัยอย่างยั่งยืน และมีความพร้อมในการจัดทำ “แผนรณรงค์ลดการใช้พลังงานในสถานศึกษา” ที่สามารถใช้ได้จริงนำเสนอต่อคณะกรรมการพิจารณาต่อไป

หลังจากนี้คงต้องติดตามผลการแข่งขันการลดใช้พลังงานของกลุ่มสถานศึกษาจะไปถึงเป้าหมายได้มากน้อยเพียงใด แต่อย่างน้อยการเริ่มสร้างวินัยให้รู้จักการประหยัดพลังงานในโรงเรียน ก็เป็นแนวทางหนึ่งในการปลูกฝังให้เยาวชนใส่ใจและให้ความสำคัญในเรื่องการอนุรักษ์พลังงานที่ยั่งยืน