โคดี้ ฮัดสัน ศิลปะไร้กรอบจำกัด

โดย...สวลี ตันกุลรัตน์

ผู้ชายเครางามคนนี้ มองผ่านๆ ก็ดูธรรมดา แต่จริงๆ แล้ว เขาไม่ธรรมดา

เพราะเขาคือ โคดี้ ฮัดสัน ศิลปินคนดังชาวอเมริกัน ที่มีผลงานการออกแบบร่วมกับแบรนด์ดังระดับโลก อย่าง Nike, Converse, Stussy และ Burton นอกจากนี้ ผลงานของเขายังจัดแสดงมาแล้วทั่วโลก ทั้งในสหรัฐอเมริกา ยุโรป และญี่ปุ่น

เมื่อไม่นานมานี้ ผู้ชายคนนี้มีโอกาสมาเยือนประเทศไทยเป็นครั้งแรกในชีวิต ในฐานะกรรมการตัดสินผลงานประกวด Siam Center Illumination & Celebration Contest และเปิดตัวผลงานศิลปะที่ออกแบบให้กับธนาคารซีไอเอ็มบี ไทย

เพราะฉะนั้น จึงไม่พลาดโอกาสที่จะไปค้นหาแรงบันดาลใจในตัวผู้ชายคนนี้

มากกว่าลายเส้น

มีคนให้นิยามสไตล์การออกแบบของ โคดี้ ว่า เป็นส่วนผสมระหว่างความเป็นศิลปะร่วมสมัย Urban Modernism กับสิ่งต่างๆ ที่อยู่ในความเป็นธรรมชาติ ด้วยลายเส้นและรูปทรงเรขาคณิตที่เรียบง่าย สะอาดตา แต่ว่าแฝงไว้ด้วยแง่คิดและมุมมองต่อโลกที่เปิดไว้ให้ผู้ชมได้จินตนาการต่อ

“ผลงานของผมจะเป็นรูปทรงเรขาคณิตง่ายๆ และสีสันซึ่งถ่ายทอดตามอารมณ์ความรู้สึก และแม้ว่าภายนอกจะดูเป็นรูปทรงเรขาคณิตง่ายๆ แต่ในหัวของผม รูปทรงแต่ละอันแฝงไปด้วยคำพูดที่มากกว่านั้น และผู้ชมก็จะรู้สึกไม่เหมือนกัน คืองานของผมเป็นงานเชิงนามธรรม ซึ่งจะชวนให้ผู้ชมตีความอารมณ์ด้วยตนเอง” โคดี้ กล่าวถึงสิ่งที่ซ่อนอยู่ในผลงานของเขา

นอกจากนี้ เขายังยอมรับว่า “ความรู้สึกของผมอาจเป็นอย่างหนึ่งซึ่งถ่ายทอดไปในงาน แต่ผู้ชมจะเป็นผู้สร้างความเชื่อมโยงกับงานของผมเอง”

เช่นเดียวกับผลงาน CIMB Thai Art Illumination Designed By Cody Hudson ซึ่งตั้งแสดงไว้ที่หน้าสยามพารากอน

โคดี้ บอกว่า โปรเจกต์นี้มีแนวคิดในเรื่องของแสงไฟ เครือข่าย และการเชื่อมโยง ซึ่งเขานำแนวคิดนี้มาสร้างเป็นภาพหัวคนที่มีรูปปั้นตัวอักษรมากมายเชื่อมโยงกันอยู่ สื่อถึงบทสนทนาภายในหัวเรา และจะมีวงกลมและรูปทรงประเภทต่างๆ เคลื่อนไปมา

“ดูแล้วจะเหมือนรูปทรงเรขาคณิตธรรมดาๆ มาเชื่อมโยงอยู่ด้วยกัน แต่จริงๆ แล้วจะเป็นบทสนทนาที่วนเวียนอยู่ภายในหัวของคน สิ่งต่างๆ เชื่อมโยงกัน ซึ่งอาจเป็นเหมือนกระบวนการหรือการสื่อสารและความคิดต่างๆ ก็ออกมาเป็นแสงไฟ เป็นเหมือนการที่ใครบางคนคิดอะไรบางอย่างออก”

เขายังบอกอีกว่า ผลงานชิ้นอื่นๆ ของเขาก็มีแรงบันดาลใจมาจากสิ่งต่างๆ รอบตัวในขณะนั้น ผสมผสานเข้ากับประสบการณ์ที่ผ่านมา

“ผมมองหาและได้รับแรงบันดาลใจจากทุกสิ่งที่อยู่รอบตัวผม ไม่ว่าจะเป็นดนตรี หรือสิ่งแวดล้อมรอบข้าง ผมเดินทางบ่อยเพื่อหาแรงบันดาลใจและนำแรงบันดาลใจนั้นใส่ไว้ในผลงานการออกแบบ”

อย่างไรก็ตาม ศิลปินอย่างเขาก็มีเวลาที่ความคิดตีบตันเช่นเดียวกัน แต่เขาบอกว่า ถ้าเขาคิดอะไรไม่ออกเขาจะออกจากบ้าน ออกไปขับรถ ดื่มกาแฟ เพื่อที่ “หยุด” เพราะไม่มีใครที่บีบบังคับความคิดสร้างสรรค์ออกมาได้

มากกว่ากราฟฟิกดีไซน์

กว่า 20 ปีที่ โคดี้ ได้ชื่อว่าเป็นศิลปิน เราขอให้เขาพูดถึงผลงานที่เขาภูมิใจมา 5 ชิ้น ซึ่งเขาใช้เวลาหลายนาทีกว่าจะไล่เลียงออกมาจนครบทั้ง 5 ชิ้น

1.กราฟฟิกดีไซน์ในงานชิคาโก มาราธอน ปี 2012 เพราะเขาออกแบบทุกสิ่งให้กับไนกี้ ตั้งแต่ไอคอน โลโก้ ไปจนถึงรองเท้ารุ่นพิเศษ Nike LunarGlide+ 4 ซึ่ง โคดี้ บอกว่า เขาตื่นเต้นกับงานนี้มากและใช้เวลาทำงานประมาณ 6 เดือน

2.การแสดงผลงานที่พิพิธภัณฑ์ศิลปะร่วมสมัย (Museum of Contemporary Art : MCA) ในเมืองชิคาโก เมื่อปี 2550

3.ออกแบบสเกตบอร์ดให้กับ ครูก สเกตบอร์ดส (Krooked Skateboards) ซึ่งเป็นบริษัทสเกตบอร์ดของโปรสเกต มาร์ค กอนซาเลส (Mark Gonzales)

“ผมตื่นเต้นกับงานนี้ เพราะผมชมการเล่นสเกตของเขามาตลอดตั้งแต่เด็ก”

4.ดีไซน์ภายนอกของรถยนต์ให้กับไซออน (Zion เป็นแบรนด์ย่อยของโตโยต้า ที่เน้นกลุ่มวัยรุ่นและเน้นด้านการออกแบบ)

5.งานออกแบบผ้าปูที่นอน ปลอกหมอน และเครื่องนอนให้เด็กที่ทำร่วมกับบริษัท ยูนิซัน (Unison)

“ผมสนุกกับงานนี้มาก เพราะสามารถเอาไปใช้เป็นปลอกหมอน ผ้าห่ม และผ้าปูที่นอนให้กับลูกสาววัย 3 ขวบของผมได้ด้วย”

แม้ว่าผลงานของ โคดี้ มีอยู่หลายรูปแบบ แต่ที่เด่นชัดคืองานศิลปะของเขาไม่ได้อยู่ในนิทรรศการแสดงงานศิลปะเพียงอย่างเดียว แต่เป็นศิลปะที่ใช้งานได้จริง ซึ่งส่วนหนึ่งอาจเป็นเพราะจุดเริ่มต้นของเขามาจากการออกแบบสเกตบอร์ด จากความคลั่งไคล้กีฬาประเภทนี้เมื่อ 25 ปีก่อน โดยที่ยังไม่รู้ด้วยซ้ำว่าสิ่งที่เขาออกแบบเรียกว่า กราฟฟิกดีไซน์

“เมื่ออายุมากขึ้น ผมให้ความสนใจกับงานศิลปะมากขึ้น ได้พบกับคนที่มีความชอบ มีความสนใจเหมือนๆ กัน และก็ทำให้พบว่าผมสามารถทำงานศิลปะที่เปลี่ยนมันให้เป็นบางสิ่งที่มีคุณค่าได้”

แม้ว่าเขาจะเริ่มต้นจากงานกราฟฟิกดีไซน์ที่มีจุดกำเนิดใกล้เคียงกับคำว่า “ศิลปะข้างถนน” แต่ โคดี้ บอกว่า เขาไม่เคยจำกัดรูปแบบงานศิลปะที่เขาสร้างสรรค์

“ผลงานของผมจะเป็นอะไรก็ได้ ผมไม่อยากกำหนดประเภท จำกัดว่าเป็นประเภทนั้นหรือประเภทนี้ เพราะการจำกัดประเภทมากเกินไปอาจเป็นการสร้างกรอบว่าคุณทำได้เพียงเท่านั้นเท่านี้ เพราะฉะนั้นมันจึงดีกว่าที่เราจะสามารถทำอะไรก็ได้ และนั่นก็คืองานศิลปะ”

มากกว่างานศิลปะ

กว่าจะมาถึงวันนี้ โคดี้ บอกว่า เขาเองก็มีคนต้นแบบ ซึ่งเป็นเหมือนแรงบันดาลใจในการทำงานของเขาอยู่หลายคน ซึ่งส่วนใหญ่เป็นศิลปินนักออกแบบกราฟฟิกในยุค ’60 ไม่ว่าจะเป็น Paul Rand ผู้ที่ออกแบบโลโก้ IBM ที่มีผลงานที่เรียบง่าย ซึ่งเป็นแรงบันดาลใจคนสำคัญ รวมทั้ง Milton Graser (นักออกแบบกราฟฟิก) และ Ellsworth Kelly (ศิลปินแนว minimalist)

“ผมศึกษาการใช้ชีวิตและการทำงานของเขา แต่เพื่อเป็นแรงบันดาลใจมากกว่าในแง่ของการเป็นต้นแบบ”

แต่สำหรับคนที่มองเขาเป็นต้นแบบนั้น โคดี้ แนะนำว่า จะต้องให้ความสำคัญและใช้เวลากับการสร้างผลงานให้มาก พยายามหาสไตล์ของตัวเอง และนำเสนอผลงานของตัวเองออกไปให้โลกได้เห็น

“ความสำเร็จไม่มีทางลัด เราต้องสร้างผลงานออกไป อุทิศทุ่มเท และพัฒนาสไตล์ของตัวเอง ถ้าอยากจะโดดเด่น อีกอย่างคือให้เราเรียนรู้จากผู้คนรอบข้าง สมัยผมยังอายุน้อย ผมทำงานกับนักออกแบบอาวุโสหลายๆ ท่าน และผมก็เรียนรู้จากท่านเหล่านั้น”

พร้อมกันนี้เขายังบอกด้วยว่า ความสำเร็จของเขาไม่ได้เกิดจากพรสวรรค์ แต่มาจากหลายๆ อย่างรวมกัน

“ผมคิดว่าผมทำงานหนักด้วยสไตล์เฉพาะของตัวเองมากว่า 20 ปี และผมก็ทุ่มเทเวลาและกำลังไปกับสไตล์นั้น” และด้วยสไตล์ที่ชัดเจนนี้เองที่ทำให้เขาจำเป็นต้องเลือกทำงานกับแบรนด์ที่มีสไตล์ไปในแนวทางเดียวกับเขาเท่านั้น

แต่เมื่อให้เขาถามตัวเองว่า ทำไมเขาถึงได้ก้าวขึ้นมาเป็นศิลปินระดับโลกได้อย่างทุกวันนี้ เขากลับตอบว่า

เวลาก็ผ่านมา 25 ปีแล้ว แต่ผมก็ดีใจ เพราะมันช่วยในการหาเลี้ยงชีพให้กับครอบครัว

“ผมไม่รู้ว่าทำไมผมถึงมีชื่อเสียงและเป็นที่รู้จัก มันเป็นสิ่งที่เกิดขึ้นเอง เพราะก็มีอีกหลายๆ คนทำงานแบบเดียวกัน ผมคิดว่าคงเป็นเพราะประสบการณ์ 25 ปีที่ผ่านมา และดูเหมือนมันเป็นสิ่งหนึ่งที่ผมทำได้ คงเพราะอุตสาหกรรม ประสบการณ์ และสิ่งอื่นๆ ที่รวมกันสร้าง และทำให้งานของผมเป็นที่ยอมรับ”

หลังจากใช้เวลาคุยกับเขาอยู่สักพัก พอจะรับรู้ได้ว่า สิ่งที่อยู่ภายใต้เครางามของผู้ชายคนนี้ คือ ความอ่อนน้อมต่อความสำเร็จ แต่มั่นคงในตัวตน นั่นเอง