เชลล์อีโคมาราธอน แข่งขันพัฒนาอนาคต
เรื่อง กาญจนา เตชาวัฒนากูล
เมื่อพลังงานฟอสซิลเริ่มลดปริมาณลง มนุษย์เราต่างก็พยายามแสวงหาพลังงานจากแหล่งอื่นๆ เพื่อมาทดแทนพลังงานเหล่านี้ นอกจากนั้นการพยายามหาวิธีการที่จะลดการใช้พลังงานนั้นลงหรือใช้ประโยน์ให้คุ้มค่ามากที่สุด ก็เป็นอีกทางเลือกหนึ่งที่มีความน่าสนใจและสำคัญไม่แพ้กัน
ทุกปีมีคนกลุ่มหนึ่งที่พยายามคิดค้นวิทยาการใหม่ๆ และถือเป็นความท้าทายของพวกเขาในการที่จะประดิษฐ์คิดค้นยานยนต์ที่มีความสามารถในการขับเคลื่อนไปได้ระยะทางไกลที่สุดโดยใช้พลังงานน้อยที่สุด โดยได้จัดการแข่งขันขึ้นอย่างเป็นทางการ ใช้ชื่อว่า เชลล์อีโคมาราธอน ซึ่งจัดการแข่งขันติดต่อกันมาแล้วถึง 25 ปีในยุโรป
จากจุดเริ่มต้นเล็กๆ เมื่อปี 2482 ที่ห้องทดลองวิจัยของเชลล์ในสหรัฐอเมริกา ด้วยการเดิมพันเล่นๆ ในหมู่นักวิทยาศาสตร์ว่า ยานพาหนะของใครจะไปได้ไกลกว่าด้วยน้ำมันเพียงหนึ่งแกลลอน การท้าทายนี้ได้จุดประกายความคิดของนักประดิษฐ์ทั้งหลาย จนกลายเป็นการแข่งขันใช้พลังงานอย่างมีประสิทธิภาพที่จัดขึ้นอย่างเป็นทางการในเวลาต่อมา และในที่สุดได้ย้ายไปจัดขึ้นที่ประเทศยุโรป และเริ่มในปี 2548 ที่ประเทศฝรั่งเศส
การแข่งขันดึงดูดให้วิศวกรและนักวิทยาศาสตร์รุ่นใหม่ไฟแรงเป็นพันๆ คนจากประเทศยุโรป 20 ประเทศมาชุมนุมกัน กว่า 20 ปีที่ต่างคิดค้นและพัฒนากันมา ไม่น่าเชื่อว่าปัจจุบัน เราสามารถเดินทางไปได้ไกลกว่า 3,000 กิโลเมตร ด้วยน้ำมันเพียงลิตรเดียว ซึ่งทีมมิโครชูล (Microjoule) จากแซงต์โชเซฟ ลา โชลิเวอรี ประเทศฝรั่งเศส สามารถนำยานพาหนะไปได้ไกลถึง 3,771 กิโลเมตร โดยใช้เชื้อเพลิงเทียบเท่าน้ำมันเพียง 1 ลิตร ในการแข่งขันเชลล์อีโคมาราธอนที่ประเทศเยอรมนี เมื่อปี 2552
เมื่อการแข่งขันได้รับความนิยมและขยายวงกว้างขึ้นเรื่อยๆ เชลล์จึงได้เปิดโอกาสใหม่สำหรับนักคิดในภูมิภาคเอเชีย โดยเป็นปีแรกที่เชลล์จะจัดการแข่งขันเชลล์อีโคมาราธอนขึ้น ณ สนามแข่งรถนานาชาติเซปัง ประเทศมาเลเซีย ระหว่างวันที่ 810 ก.ค. ซึ่งถายหลังประกาศไปก็มีเยาวชนจากประเทศต่างๆ รวมทั้งประเทศไทย เข้าร่วมแข่งขันถึง 108 ทีม จาก 12 ประเทศ
ในจำนวนนี้มีทีมจากประเทศไทยเข้าร่วมแข่งขันถึง 16 ทีม โดยการแข่งขันจะแบ่งออกเป็น 2 ประเภทใหญ่ๆ คือ ยานยนต์แห่งอนาคต เน้นไอเดียและเทคนิคเป็นสำคัญ ซึ่งส่วนใหญ่จะมีรูปลักษณ์ที่เพรียวลมและน้ำหนักเบา แต่รูปแบบอาจจะไม่สามารถนำมาใช้ได้ในชีวิตจริง อีกประเภทหนึ่งก็คือ ประเภทที่เน้นการใช้งานที่ใกล้เคียงกับชีวิตจริงในปัจจุบันมากที่สุด โดยผู้เข้าแข่งขันสามารถเลือกใช้พลังงานได้หลายประเภท ทั้งน้ำมัน ก๊าซแอลพีจี หรือพลังงานแสงอาทิตย์ โดยจะมีการเทียบเคียงให้ออกมาเท่ากับน้ำมัน 1 ลิตร
พิศวรรณ อัชนะพรกุล ประธานกรรมการ บริษัท เชลล์แห่งประเทศไทย กล่าวว่า โครงการนี้มีประโยชน์มากสำหรับทุกคน โดยเฉพาะนักเรียนนักศึกษา เพราะนอกจากเราจะช่วยกันหาวิธีที่จะประหยัดพลังงานและช่วยแก้ปัญหาสิ่งแวดล้อมได้แล้ว นักเรียนนักศึกษายังจะได้ฝึกทำโครงงานจริงในทุกขั้นตอน ทั้งการออกแบบ พัฒนา การเขียนแผนงานขอทุนและการประชาสัมพันธ์ ซึ่งจะช่วยให้พวกเขาได้ทดลองเรียนรู้การทำงานจริงก่อนจบออกไป พิศวรรณ ยังเสริมว่า รู้สึกดีใจที่ได้เห็นเด็กไทยมีความกระตือรือร้นในเรื่องนี้และสมัครเข้าร่วมถึง 16 ทีม
ก่อนที่การแข่งขันจริงจะมาถึง เราได้มีโอกาสพูดคุยกับทีมผู้เข้าร่วมแข่งขัน 3 ทีม ถึงเรื่องการเตรียมตัวและความคาดหวังในการแข่งขันครั้งนี้ โดย บุญล้อม โตต้น ที่ปรึกษาของทีมโรงเรียนช่างฝีมือปัญจวิทยา บอกว่า พวกเขาเคยเข้าร่วมการแข่งขันเครื่องยนต์ประหยัดน้ำมันของฮอนด้ามา 11 ปีแล้ว จึงมีประสบการณ์ในเรื่องการแข่งขันและพัฒนาอยู่พอสมควร อย่างไรก็ตามทีมของเขายังไม่มีประสบการณ์แข่งขันในระดับนานาชาติ ที่หนนี้ถือเป็นครั้งแรก
เขาบอกว่า
“ทีมของเราไม่ได้ต้องการเพียงพัฒนาเทคนิคต่างๆ เพื่อชนะการแข่งขันเท่านั้น แต่หวังว่าความรู้ต่างๆ ที่ได้ศึกษาและพัฒนามานับสิบปีนี้ จะได้มีการนำไปใช้ให้เกิดประโยชน์จริงในวงกว้าง เพราะจากที่มีการนำไปทดลองใช้พบว่าเครื่องยนต์ที่ได้รับการพัฒนานี้ ช่วยให้รถจักรยานยนต์สามารถประหยัดน้ำมันได้ถึง 20% และเครื่องยนต์มีกำลังแรงขึ้น แต่ก็ยังไม่ได้รับความสนใจเท่าที่ควรจากบริษัทผู้ผลิตรถยนต์ ในเรื่องของการเตรียมตัวเพื่อเข้าแข่งขันนั้น ตอนนี้ทีมของเขาทำเสร็จไปแล้วประมาณ 90% เหลือเพียงเข็มขัดนิรภัยและการปรับบางอย่างให้เข้ากับกฎของทางเชลล์”ภาณุ โยธาไพร ที่ปรึกษาของทีมวิทยาลัยเทคนิคสกลนคร บอกว่า ทีมของเขาก็เข้าแข่งขันในรายการฮอนด้ามาเหมือนกับปัญจวิทยา แต่ทางทีมเคยได้เป็นตัวแทนประเทศไทยไปแข่งขันที่ญี่ปุ่น ซึ่งก็ทำให้ทราบปัญหาบางประการที่อาจจะเกิดขึ้นได้ เช่น การขนส่งทำให้วัสดุอุปกรณ์เกิดสนิม หรือชิ้นส่วนบางอย่างไม่ตรงกับกฎของการแข่งขัน ซึ่งก็ต้องมีการปรับเปลี่ยน แต่โชคดีที่ทางผู้จัดได้เตรียมอุปกรณ์ไว้ครบจึงสามารถปรับเปลี่ยนและเข้าแข่งขันจนสามารถคว้าที่ 3 มาครองได้ในที่สุด ส่วนการแข่งขันในครั้งนี้นั้น ทางทีมของเขาก็เสร็จไปแล้วประมาณ 80%
ส่วน ศักรัช เจียรถาวร นักศึกษาจากสถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้าเจ้าคุณทหารลาดกระบัง บอกว่า ทีมของเขาเป็นน้องใหม่มากในวงการนี้ เป็นครั้งแรกที่เขาส่งรถประหยัดพลังงานเข้าแข่งขัน แต่ตอนที่ได้รู้ข่าวเรื่องนี้ก็สนใจมากจนไปรวบรวมเพื่อนในคณะวิศวะที่มีความ เชี่ยวชาญด้านต่างๆ กันมาฟอร์มทีม แม้ว่าจะพบอุปสรรคต่างๆ มากมาย โดยเฉพาะเรื่องเงินทุนสนับสนุน (ซึ่งทุกทีมบอกว่ามีปัญหาเดียวกัน) ทำให้ต้องปรับเปลี่ยนหลายอย่างโดยเฉพาะวัสดุที่ใช้ทำโครง ซึ่งก็ทำให้ประสิทธิภาพลดลงไปอีก แต่พวกเขาก็จะพยายามอย่างเต็มที่ที่จะทำให้ผลงานออกมาดีที่สุด
ทั้ง 3 ทีมบอกว่า ไม่ได้คาดหวังว่าจะต้องเป็นที่หนึ่งในการแข่งขันครั้งนี้ หากสามารถทำได้ระยะทางมากกว่า 800 กิโลเมตรต่อน้ำมัน 1 ลิตร ก็ถือว่าประสบความสำเร็จแล้ว การเข้าร่วมแข่งขันก็เพื่อหาประสบการณ์และหวังว่าจะสามารถพัฒนานวัตกรรมยานยนต์ใหม่ๆ ที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อมมากขึ้น
ก็ขอเชียร์ให้การแข่งขันครั้งนี้ทีมไทยไปได้ไกลอย่างใจหวัง
