@ life

โดย...มัลลิกา

ทุกพฤติกรรมเด็กมีเป้าหมาย

บ่อยครั้งที่คุณพ่อคุณแม่พากันปวดหัวในพฤติกรรมของลูกที่เป็นปัญหาพาให้ปวดใจ และไม่รู้ว่าจะจัดการและรับมือกับปัญหาและพฤติกรรมนั้นอย่างไร เรื่องนี้ “กิตติศักดิ์ รักษาชาติ” นักจิตวิทยาคลินิกและนักจิตวิทยาให้การปรึกษาประจำโรงเรียนสาธิตแห่งมหาวิทยาลัยรังสิต ได้ให้คำแนะนำถึงพฤติกรรมของเด็กว่า

“เพื่อเรียกร้องความสนใจ” เกิดจากความเชื่อผิดๆ ที่ว่า เด็กจะได้รับการยอมรับก็ต่อเมื่อมีคนมาสนใจและสังเกตเห็นพฤติกรรมของเขา โดยมีทั้งพฤติกรรมแนวรุก ได้แก่ การรบกวน การล้อเลียน และพฤติกรรมแนวรับ ได้แก่ การหลงลืม ไม่ช่วยงาน ความคาดหวัง และการรอคอยการเอาใจจากผู้อื่น

ทั้งนี้ สิ่งที่ผู้ปกครองควรกระทำ คือ อย่าให้ความสนใจในสิ่งที่ลูกเรียกร้อง ควรเพิกเฉยถ้าเป็นไปได้ และไม่เอาใจลูกจนเกินไป (ให้แค่พอดี) ให้ความสนใจเมื่อเด็กทำดีในตอนหลัง

“เพื่อแสดงอำนาจ” เกิดจากความเชื่อที่ว่าเขาจะได้รับการยอมรับก็ต่อเมื่อเขาได้เป็นเจ้านายของครอบครัวแม้จะเกิดการทะเลาะกันก็ตาม ดังนั้นถ้าเขาสามารถทำให้พ่อแม่มาร่วมวงทะเลาะกับเขาได้ เขาจะรู้สึกว่าเขาได้มีอำนาจแล้ว ซึ่งพฤติกรรมแนวรุก ได้แก่ การขว้างปาสิ่งของ โมโหเกรี้ยวกราด เรียกร้อง โต้เถียง และพฤติกรรมแนวรับ ได้แก่ ความดื้อ ทำตามที่ผู้ปกครองบอก แต่อาจจะช้าหรือผิดพลาดไม่สมบูรณ์

ทั้งนี้ สิ่งที่ผู้ปกครองควรกระทำ คือ ไม่โต้เถียงกับลูก หรือยอมแพ้ลูก ถอนตัวจากการเอาชนะ แต่ถ้าเป็นไปได้พยายามพาตัวเองออกจากห้อง ปล่อยให้ลูกได้รับผลของพฤติกรรม เพื่อเป็นการสนับสนุนให้เกิดพฤติกรรมและความเชื่อที่ถูกต้อง โดยยื่นทางเลือกให้เด็กเป็นผู้ตัดสินใจ และขอความช่วยเหลือ หรือความร่วมมือในภายหลัง

“เพื่อการแก้แค้น” กิตติศักดิ์ มีความเชื่อว่าเขาเป็นเด็กไม่น่ารัก และเขาจะได้รับการยอมรับก็ต่อเมื่อเขาทำให้พ่อแม่เจ็บปวด โดยเขาต้องการให้บทเรียนกับพ่อแม่ได้รู้สึกบ้างว่าเวลาเจ็บปวดเป็นอย่างไร ซึ่งจะมีพฤติกรรมแนวรุก ได้แก่ ความหยาบคาย พูดจาทิ่มแทง และใช้ความรุนแรง ทางด้านพฤติกรรมแนวรับ ได้แก่ การส่งสายตาแบบหดหู่ ปวดร้าว ทุรนทุราย และปฏิเสธที่จะให้ความร่วมมือ

สิ่งที่ผู้ปกครองควรกระทำ คือ เลือกที่จะไม่ตกอยู่ในภาวะถูกทำร้ายทางจิตใจหรือรู้สึกโกรธ อย่าทำร้ายลูกกลับทั้งทางกายและคำพูด สร้างความเชื่อมั่นในภายหลัง ทำให้ลูกรู้สึกว่าเขาได้รับความรัก รวมทั้งกล่าวขอบคุณเมื่อลูกมีน้ำใจช่วยเหลือพ่อแม่ สังเกตและชื่นชมเมื่อลูกมีส่วนร่วมหรือมีการช่วยเหลือ

“แสดงความอ่อนด้อย” เด็กจะมีความเชื่อว่าเขาจะได้รับการยอมรับก็ต่อเมื่อทำให้พ่อแม่เห็นว่าได้พยายามเต็มที่แล้ว แต่เมื่อทำไม่ได้จริงๆ เขาต้องการให้พ่อแม่แสดงความเห็นใจและยังยอมรับ เพราะเด็กไม่อยากมีความรู้สึกว่าเมื่อทำอะไรผิดพลาดแล้วไม่มีใครยอมรับ จึงมีพฤติกรรมที่แสดงให้เห็น คือ เลิกทำอะไรโดยง่าย ไม่พยายามทำต่อจนสำเร็จ

สิ่งที่ผู้ปกครองควรกระทำ คือ ไม่ให้ลูกเกิดความอับอาย หยุดวิจารณ์ ควรสังเกตเห็นทุกความพยายามไม่ว่าจะเล็กน้อยแค่ไหนก็ตาม รวมทั้งให้การสนับสนุนและให้กำลังใจอย่างเต็มที่

จะสังเกตเห็นได้ว่าการจัดการกับพฤติกรรมไม่เหมาะสมของลูก จุดเริ่มต้นอยู่ที่พ่อแม่ เพราะเมื่อใดก็ตามที่พ่อแม่สามารถรับมือ จัดการกับอารมณ์และพฤติกรรมของตัวเองได้แล้ว การจัดการและรับมือกับพฤติกรรมของลูกก็จะเกิดขึ้นอย่างง่ายดาย

ปัญหา ปวด (ทุกเดือน) ของผู้หญิง

ผู้หญิงวัยเจริญพันธุ์ทุกคนคงจะไม่สามารถหลีกเลี่ยงการมีประจำเดือนได้ และมีอีกสิ่งหนึ่งอันไม่น่าพึงประสงค์มาคู่กับสิ่งนี้ด้วยคือ “กลุ่มอาการก่อนมีประจำเดือน” อาการเหล่านี้จะครอบคลุมทั้งอาการทางร่างกายและทางจิตใจหลายอย่าง เช่น อารมณ์และจิตใจแปรปรวน หงุดหงิด เครียด ซึมเศร้า ท้องอืด น้ำหนักขึ้น คัดตึงเต้านม แขนขาบวม ปวดศีรษะ เป็นตะคริว ขาดสมาธิ นอนไม่หลับ กระสับกระส่าย รวมถึงอยากอาหารมากขึ้น

อาการเหล่านี้จะเกิดขึ้นในช่วง 510 วันก่อนมีประจำเดือน จากนั้นอาการจะดีขึ้น และหายไปหลังประจำเดือนมา

แม้ว่าอาการก่อนมีประจำเดือนจะสามารถหายได้เองตามธรรมชาติ แต่มันก็ส่งผลกระทบต่อการดำเนินชีวิตของคุณผู้หญิงไม่น้อยเลยทีเดียว ทั้งในด้านการทำงาน กิจกรรมทางสังคม และความสัมพันธ์กับคนรอบข้าง

ศ.นพ.สุรศักดิ์ ฐานีพานิชสกุล คณบดีวิทยาลัยวิทยาศาสตร์สาธารณสุข จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ได้ทำการวิจัยเกี่ยวกับกลุ่มอาการก่อนมีประจำเดือนในผู้หญิงไทย การวิจัยนี้ทำการสำรวจในกลุ่มผู้หญิงไทยอายุระหว่าง 18-45 ปี ในเขตกรุงเทพมหานคร จำนวน 100 คน พบว่า 58% ของผู้หญิงมีอาการกลุ่มอาการก่อนมีประจำเดือน และได้รับผลกระทบทางด้านอารมณ์มากที่สุด คือ อารมณ์แปรปรวน และรองลงมาคือ อาการขาดสมาธิ

ในส่วนของการปฏิบัติเพื่อรับมือทำได้ไม่ยาก เช่น การปรับเปลี่ยนรูปแบบการดำเนินชีวิต โดยการออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอ พักผ่อนให้เพียงพอ บริโภคอาหารให้ถูกหลักโภชนาการ การฝึกควบคุมอารมณ์และจิตใจ และการรับประทานวิตามิน วิธีการดังกล่าวสามารถช่วยบรรเทาอาการก่อนมีประจำเดือนได้ในระดับหนึ่งเท่านั้น

กำจัด! ความเครียด

“ฝึกจัดการด้านความคิด” ระวังความคิดที่ทำให้เรากังวลและเครียด ด้วยการฝึกการตระหนักรู้ในความคิด การเลือกความคิด หรือฝึกวิธีคิดที่ช่วยให้เรามีความสุข เพื่อค้นพบความสุขจากภายใน

“ฝึกจัดการปัญหาชีวิต” โดยเฉพาะปัญหาความสัมพันธ์ ซึ่งมีส่วนทำให้คนเราเครียดและกังวลได้มาก

“ฝึกเรื่องอาหารการกิน” พบว่า คนที่รับประทานอาหารที่มีน้ำตาลสูงจะหงุดหงิดง่าย การควบคุมอารมณ์จะต่ำลง

นพ.ประเวช ตันติพิวัฒนสกุล จิตแพทย์ผู้ทรงคุณวุฒิจาก กรมสุขภาพจิต กระทรวงสาธารณสุข