พร้อมใจถวายพระพร ‘พุทธกษัตริย์’ ผู้ทรงธรรม...เนื่องใน ๕ ธันวามหาราช (๒)

ในหลักธรรมประวัติซึ่งเป็นแนวปฏิบัติตามธรรม สมควรแก่ธรรมนั้น พุทธกษัตริย์แห่งแว่นแคว้นประเทศนั้น

โดย...พระอาจารย์อารยะวังโส

ในหลักธรรมประวัติซึ่งเป็นแนวปฏิบัติตามธรรม สมควรแก่ธรรมนั้น พุทธกษัตริย์แห่งแว่นแคว้นประเทศนั้น จะดำรงพระองค์ตั้งมั่นอยู่ในนิจศีล รู้จักรักษาอุโบสถศีลตามกาล ราชกิจใดๆ ที่เป็นไปด้วยการประพฤติผิดศีลธรรม จะมิทรงกระทำ เพื่อเป็นเนติฉบับสำหรับประชาชนในแว่นแคว้นประเทศที่ปกครองจะได้ถือเป็นแบบอย่าง ดังในสมัยพระอโศกมหาราช ซึ่งเป็นพุทธกษัตริย์อันยิ่งใหญ่ในชมพูทวีป หลังพุทธปรินิพพานประมาณ ๒๐๐–๓๐๐ ปี เมื่อได้ปฏิญาณตนเป็นพุทธมามกะอย่างจริงจัง ละทิ้งตำราคำสอนนอกศาสนาแล้ว ได้กลับมาศึกษาในพระธรรมคำสั่งสอนของพระพุทธศาสนาอย่างจริงจังจากพระอริยสงฆ์ในยุคนั้น ที่ยังทรงคุณธรรมครบสมบูรณ์ในฐานะอริยบุคคลอันสูงสุดในพระพุทธศาสนา จึงได้เห็นคุณค่าของหลักธรรมที่เป็นไปเพื่อประโยชน์ในการปกครองแผ่นดิน ได้หันมาใช้หลักธรรมของพระพุทธศาสนาเป็นหลักในการปกครองอาณาจักรของพระองค์ เรียกว่า ระบบธรรมาธิปไตย โดยตั้งตนปฏิบัติตามธรรม สมควรแก่ธรรม เป็นแบบฉบับให้กับพสกนิกรในอาณาจักรถือปฏิบัติตามพระองค์ โดยเริ่มต้นที่การปฏิบัติตามธรรมจากพระองค์และบริวารก่อน ดังเช่นห้ามมิให้ฆ่าสัตว์ในครัวหลวง ยกเลิกการเสด็จประพาสป่าล่าสัตว์ ประกาศให้เลิกประเพณีดังกล่าว ที่พระราชาเสด็จประพาสป่าล่าสัตว์ทิ้งไปโดยเด็ดขาด และให้ปรับเปลี่ยนพยุหยาตราเป็นธรรมยาตรา โดยเสด็จไปเยี่ยมสถานที่ศักดิ์สิทธิ์ต่างๆ เสด็จคารวะและถวายไทยธรรมแก่สมณชีพราหมณ์ บริจาคทานแก่คนชรา สนทนาธรรมกับประชาชนทั่วไป

ในฐานะพุทธกษัตริย์ที่มีศรัทธาในพระผู้มีพระภาคเจ้าอย่างมั่นคง พระเจ้าอโศกมหาราชได้ทรงบัญชาให้มีการก่อสร้างและทรงสนับสนุนส่งเสริมให้มีพุทธสถานวัดวาอารามมากมาย ดังหลักฐานที่มีปรากฏอยู่ในรัฐพิหาร สาธารณรัฐอินเดีย ปัจจุบัน ที่แสดงเขตแดนแผ่นดินแห่งพระ พุทธศาสนา โดยมีสถานที่สำคัญในพระพุทธศาสนาอันยิ่งใหญ่ในอดีต บนแผ่นดินเกิดพระพุทธศาสนา ปรากฏอยู่เป็นหลักฐานแม้ถึงสมัยปัจจุบัน

ดังเช่น...สังเวชนียสถานทั้ง ๔ แห่ง และพุทธสถานอันศักดิ์สิทธิ์อีกมากมาย...เป็นต้น

อ่านต่อฉบับหน้า