ไส้กรอกอีสาน ลาบ เมนู ‘เจ’ รสกลมกล่อมที่ศรีสะเกษ

โดย...เสนาะ วรรักษ์

คำว่า “เจ” ทุกคนจะมองภาพไปที่อาหารที่ไม่มีเนื้อสัตว์ จริงๆ แล้ว “เจ” ในภาษาจีนทางพุทธศาสนาฝ่ายมหายาน หมายความว่า “อุโบสถ” หากพูดว่าโรงเจ หรือกินอาหารที่โรงเจ จะเข้าใจลึกซึ้งขึ้น

เทศกาลกินเจอุบัติขึ้นมาเมื่อ 400 ปีมาแล้ว ปฐมเหตุอาจจะเกิดขึ้นจากมีคนใจบุญเห็นการฆ่าสัตว์อย่างทารุณกว่าจะได้เนื้อมาทำอาหาร ก็เลยเกิดแนวคิดว่าควรละเว้นการบริโภคเนื้อสัตว์ หันมากินผักแทนชั่วระยะเวลาหนึ่ง เพียง 9 วันเท่านั้น ก็เกิดการรวมกลุ่มแล้วแพร่ขยายไปทั่วประเทศจีนและทั่วโลกที่มีชาวจีนโพ้นทะเลไปอาศัยอยู่

เท่าที่เราเรียนรู้มาว่ามนุษย์เราพัฒนาพันธุ์มาจากลิงขนาดใหญ่ ซึ่งลิงนั้นกินผักผลไม้เป็นอาหารหลัก แต่ก็มีบางครั้งที่มีการกินกบ เขียด แมลงบ้างที่คืบคลานมาถึง มนุษย์ยุคหินเก่า หินใหม่ มีการล่าสัตว์กินเนื้อดิบ กระทั่งไฟไหม้ป่า “คลอกไหม้สัตว์” แล้วลองชิมเนื้อสุกดูรู้ว่าอร่อย ทั้งยังเป็นการถนอมอาหารไว้กินหลายวันด้วย สำหรับประวัติของ “เจ” นั้นผมละเว้นไว้ มาพูดถึง “เจ” หรืออาหารมังสวิรัตินั่นเอง

บางคนกินอาหารเจตลอดชีวิต ความเป็นจริงแล้วคนเราไม่ต้องกินเนื้อสัตว์ก็สามารถ “ดำรงชีวิตอยู่ได้” มากินพืชประเภท “ถั่ว” ทดแทนเนื้อสัตว์ได้ ประเทศจีนมีการกินถั่วเหลืองมาหลายพันปี นำมาทำอาหารหลายชนิดนั้น เนื่องจากซีอิ๊ว เต้าเจี้ยว เต้าหู้ชนิดต่างๆ นำถั่วเหลืองเมล็ดพืชเล็กๆ ที่เป็นพืชมหัศจรรย์ที่มีคนกินมากที่สุดในโลก ส่งผลให้คนจีน คนญี่ปุ่น และคนเกาหลี มีสมองปราดเปรื่องเนื่องจากถั่วเหลืองนี่เอง ถั่วเหลืองนี่เองที่เป็นอาหารหลักของอาหารเจเกือบทุกเมนู ทุกชนิดต้องใช้ซีอิ๊ว รองลงมาก็เต้าหู้

สำหรับอาหารเจคงไม่ต้อง “จำนรรจา” มาก เพราะว่าทุกเมนูก็คืออาหารบรรดามี เพียงไม่ใส่เนื้อสัตว์และผักฉุน 5 ชนิด ได้แก่ กระเทียม หัวหอม หลักเกียว กุยช่าย และใบยาสูบ

คนไทยอีสานทุกเชื้อชาติไม่ว่าจะอยู่ จะไปที่ไหน มักจะขาดอาหารอีสานไม่ค่อยจะได้ เจ้าของร้านขายอาหารเจที่ศรีสะเกษก็เลยจัดให้ มูลนิธิคุณธรรมอันเกริกไกร (ฉางเต๋อ) อ.ปรางค์กู่ จ.ศรีสะเกษ ได้มาเปิดขายอาหารเจที่หน้าวัดมหาพุทธาราม อ.เมือง จ.ศรีสะเกษ ทำอาหารหลายชนิดเน้นที่อาหารอีสาน เช่น แกงสายบัว ส้มตำ ขนมจีน ไส้กรอกอีสาน

ซุบเห็ด ซุบหน่อไม้ สิ่งที่ขาดไม่ได้ก็คือลาบ ส่วนเครื่องปรุงหลักหนีไม่พ้นเห็ดหอมและเต้าหู้ที่ทำมาจากถั่วเหลือง เอามาประยุกต์แทนเนื้อสัตว์

การกินเจนั้นเป็นการบริโภคเพื่อผ่อนคลายกระเพาะอาหาร เพราะไม่มีเนื้อสัตว์ที่ต้องทำให้กระเพาะทำงานหนัก มิได้กินด้วยจิตมุ่งมั่นกินลูกเดียว บางคนปกติกินอาหารไม่ครบมื้อ แต่พอมากินเจปรากฏว่ากินได้ครบมื้อ หลังจากเลิกกินเจครบ 9 วัน ปรากฏว่าน้ำหนักตัวขึ้น ไขมันเพิ่ม

จึงขอให้กินเพื่อสุขภาพ ส่วนจิตใจใสสะอาดนั้น สามารถที่จะชำระจิตใจด้วยตนเองได้