ตามติดเอสโคฟันด์ความหมายของรายย่อยเพื่อสิ่งแวดล้อม

นอกจากภัยพิบัติและเข้าขั้นมหาภัยพิบัตินับจำนวนไม่ถ้วนได้ในรอบ 10 ปีที่ผ่านมา (บางคนว่ากว่านั้น) ทำให้จากเรื่องผิดปกติก็กลายเป็นเรื่องปกติ เดี๋ยวนี้ได้ยินข่าวภัยพิบัติทางธรรมชาติ หากผู้เสียชีวิตไม่ถึงหลักพัน ก็มักไม่ค่อยได้เห็นเป็นข่าวเฮดไลน์ อย่างไรก็ตามนอกเหนือจากความผิดปกติของโลกดังกล่าวก็คือ แง่มุมของความพยายาม ที่ต่างก็กำลังยื้อยุดฉุดชะตาโลก ทำได้มากทำได้น้อยไม่ว่ากัน

เอสโคฟันด์ สานฝันเพื่อสิ่งแวดล้อม

ในที่นี้จะขอกล่าวถึงอีกหนึ่งมาตรการของกรมพัฒนาพลังงานทดแทนและอนุรักษ์พลังงาน (พพ.) กระทรวงพลังงาน “โครงการส่งเสริมการลงทุนด้านอนุรักษ์พลังงานและพลังงานทดแทน” หรือที่นักลงทุนรายย่อยรู้ดีในชื่อเอสโคฟันด์ (ESCO Fund) มาตรการรัฐที่หลายคนค่อนว่าเป็น “น้ำจิ้ม” แต่อย่างน้อยก็เป็นน้ำจิ้มที่ต่อยอดสานฝันสำหรับผู้ประกอบการรายย่อยที่มีสิทธิทำเพื่อสิ่งแวดล้อม

ตั้งแต่เปิดตัวโครงการในปี 2551 อนุมัติโครงการที่มีผู้ขอสนับสนุนไปแล้วรอบแรก(ต.ค. 2551ก.ย. 2553) จำนวน 500 ล้านบาท และในเดือน ก.ย.นี้ จะครบเงื่อนเวลาของการพิจารณาอนุมัติโครงการระยะที่ 2 (ต.ค. 2553-ก.ย. 2555) อีก 500 ล้านบาท รวมจำนวน 1,000 ล้านบาท จะว่าน้ำจิ้มก็น้ำจิ้ม เพราะเทียบไม่ได้กับภาวะสิ่งแวดล้อมที่โลกเผชิญ หากก็คือเส้นทางเล็กๆ สำหรับผู้ประกอบการเล็กๆ ได้เดินไปด้วยช่วยโลกใช่ไหมเล่า?

 

ดนัย เอกกมล ผู้อำนวยการสำนักกำกับและอนุรักษ์พลังงาน พพ. กล่าวว่า โครงการเป็นการส่งเสริมการลงทุนด้านอนุรักษ์พลังงานและพลังงานทดแทน โดยเฉพาะโครงการที่มีการให้บริการจากกลุ่มบริษัทจัดการพลังงาน 40 แห่งที่ผ่านเกณฑ์ของรัฐ (สภาอุตสาหกรรม) ซึ่งให้บริการด้านอนุรักษ์พลังงานแบบครบวงจรที่สำคัญคือ การรับประกันผลประหยัดที่ได้

สำหรับกลไกในการบริหารโครงการเป็นหน้าที่ของผู้จัดการกองทุน/โครงการ (Fund/ Project Manager) ซึ่งปัจจุบันมี 2 ราย คือ1.มูลนิธิพลังงานเพื่อสิ่งแวดล้อม และ 2.มูลนิธิอนุรักษ์พลังงานแห่งประเทศไทย ทั้งคู่แบ่งวงเงินรับผิดชอบรายละ 300 และ 200 ล้านบาทตามลำดับ

โครงการส่งเสริมการลงทุนฯ จะพิจารณาโครงการด้านอนุรักษ์พลังงานและพลังงานทดแทนที่มีศักยภาพทางเทคนิคที่ดี แต่ขาดปัจจัยการลงทุน ภายใต้เกณฑ์การวิเคราะห์ประเมินความเสี่ยงในทุกด้าน คือ เทคนิค วัตถุดิบ การเงินการลงทุน ฯลฯ โดยการสนับสนุนมีหลายรูปแบบ ที่สำคัญ คือ 1.การเข้าร่วมทุน (Equity Invesment) ได้รับผลตอบแทนตามสัดส่วนการลงทุน จากนั้นขายหุ้นคืนแก่เจ้าของโครงการภายใน 3-7 ปี

2.การเข้าร่วมทุนกับบริษัทจัดการพลังงาน (ESCO Venture Capital) ผลตอบแทนขึ้นอยู่กับผลประกอบการของบริษัทที่สนับสนุน โดยจะร่วมทุนไม่เกิน 30% ของทุนจดทะเบียน และมีส่วนในการบริหารกิจการของบริษัทนั้นๆ

3.การเช่าซื้ออุปกรณ์ประหยัดพลังงาน/พลังงานทดแทน (Equipment Leasing) โครงการออกค่าเช่าซื้ออุปกรณ์ และให้ผู้ประกอบการผ่อนชำระคืนภายในเวลาที่กำหนด และ 4.การอำนวยเครดิตสินเชื่อ (Credit Guarantee Facility)

ถึงเวลาต้องช่วยกันคิด

สุวพร ศิริคุณ ผู้อำนวยการบริหาร มูลนิธิพลังงานเพื่อสิ่งแวดล้อม เล่าว่า ความคืบหน้าสำหรับโครงการระยะที่ 2 ล่าสุดมีโครงการที่ได้รับอนุมัติไปแล้ว 24 โครงการ วงเงินลงทุนจากเอสโคฟันด์ รวม 173 ล้านบาท กระตุ้นให้เกิดการลงทุนด้านการอนุรักษ์พลังงานและพลังงานทดแทน 1,485 ล้านบาท คาดว่าจะทำให้เกิดการประหยัดพลังงาน 497 ล้านบาท หรือคิดเป็น 14.25 ktoe/ปี (พลังงานที่ประหยัดได้เทียบเป็นปริมาณน้ำมัน)

“โครงการในระยะที่ 2 มีโครงการร่วมลงทุน 5 โครงการ และเช่าซื้อ 19 โครงการ รวมทั้งมีโครงการที่อยู่ระหว่างพิจารณาอีก 6 โครงการ เชื่อว่าในเดือน ก.ย.นี้ จะพิจารณาอนุมัติการสนับสนุนเต็มวงเงิน” สุวพร เล่า

สุวพร กล่าวว่า เอสโคฟันด์เป็นโครงการที่มีประโยชน์ อย่างไรก็ตามการเดินไปสู่เป้าหมายต้องอาศัยความเป็นมืออาชีพจากทุกภาคส่วนมากกว่านี้ หลายปัญหายังเป็นอุปสรรค โดยเฉพาะจากภาครัฐ เช่น การขอใบอนุญาต และการยกระดับของบริษัทจัดการ จริงอยู่ที่กลุ่มบริษัทจัดการพลังงานจะผ่านเกณฑ์ของสภาอุตสาหกรรมมาแล้ว แต่ในความเป็นจริงยังต้องปรับปรุงมาตรฐาน เพื่อพัฒนาระดับความน่าเชื่อถือจากผู้ประกอบการอีก

“เอสโคฟันด์ตอบโจทย์เรื่องสินเชื่อ แต่ยังไม่ตอบในแง่ของการยกระดับของบริษัทจัดการพลังงาน ต้องยกระดับของบริษัทจัดการพลังงานเหล่านี้ให้ขึ้นมาด้วย ตัวบริษัทที่ปรึกษาต้องทำหน้าที่ของตัวเอง ต้องมีมาตรฐานที่จับต้องได้ สิ่งที่แนะนำต้องน่าเชื่อถือ” สุวพร เล่า

คำตอบสุดท้ายสิ่งแวดล้อม

 

อนันต์ ตปนียสร ผู้จัดการโครงการส่งเสริมการลงทุนด้านอนุรักษ์พลังงานและพลังงานทดแทน กล่าวว่า โครงการระยะที่ 2 ได้สนับสนุนโครงการแล้ว 28 โครงการ คิดเป็นเงินลงทุนจากเอสโคฟันด์ 193 ล้านบาท มูลค่าโครงการรวม 331 ล้านบาท และอยู่ระหว่างพิจารณาอีก 3 โครงการ 29 ล้านบาท คาดว่าจะทำให้เกิดการประหยัดพลังงาน 51 ล้านบาท/ปี คิดเป็น 1.5 ktoe/ปี

คำตอบสุดท้ายทางพลังงาน อนันต์ เล่าว่าไม่มีทางอื่นนอกจากผลักดันเป็นวาระแห่งชาติ จากปัจจุบันที่ปริมาณความต้องการสูงขึ้นทุกปี ขณะที่การผลิตพลังงานไฟฟ้ามีกรอบที่จำกัด เขื่อนก็สร้างไม่ได้ โรงไฟฟ้านิวเคลียร์ก็สร้างไม่ได้ แก๊สก็ต้องพึ่งพาต่างชาติ

“บ้านเราพลังงานสะอาดที่เป็นไปได้ คือ พลังงานแสงอาทิตย์และพลังงานลม แม้ว่าโนฮาวยังต้องนำเข้า แต่หากมีนโยบายในการค้นคว้าวิจัยอย่างจริงจัง ก็ไม่แปลกที่จะเป็นไปได้ นอกจากนี้ คือ การแปลงวัสดุเหลือทิ้งเป็นเชื้อเพลิง” อนันต์ กล่าว

ไกรฤทธิ์ นิลคูหา อธิบดีกรมพัฒนาพลังงานทดแทนและอนุรักษ์พลังงาน กล่าวว่า สถานการณ์สิ่งแวดล้อมที่เปลี่ยนแปลงไปมากในระยะหลัง คือ สัญญาณที่ทุกคนทุกประเทศในโลกต้องมีจิตสำนึกและร่วมมือกัน พลังงานทางเลือกและพลังงานทดแทนทุกรูปแบบต้องนำมาใช้ ทุกคนมีหน้าที่เลือกทางออกที่ดีที่สุด

“จากเป้าหมายปี 2564 เราต้องใช้พลังงานทางเลือกให้ได้ 25% จากปัจจุบันอยู่ที่ 9% สำคัญที่สุด คือ ภาคประชาชนต้องมีความรู้และเลือกทางออกทางพลังงานด้วยตัวเอง”

ศุภศิษฏ์ โรจนกาญจนานันต์ ผู้จัดการด้านวิศวกรรมโครงการพิเศษ บริษัท จีเอ็มเอ็ม แกรมมี่ กล่าวว่า อาคารแกรมมี่ซึ่งเข้าร่วมในโครงการเอสโคฟันด์ ปัจจุบันอยู่ระหว่างการดำเนินการปรับปรุงอาคารในหลายระบบ คาดว่าเมื่อก่อสร้างแล้วเสร็จจะช่วยให้อาคารประหยัดพลังงานได้ 35% คิดเป็น 35 ล้านบาท/ปี

“การลงทุนด้านประหยัดพลังงาน เป็นการลงทุนระยะยาว นอกจากอาคารจะได้สิ่งแวดล้อมก็ได้ วินวินทุกฝ่าย” ศุภศิษฏ์กล่าว

นอกจากจะมีการรับประกันผลประหยัดพลังงานที่แน่นอน ซึ่งทำให้เอกชนตัดสินใจลงทุนง่ายขึ้น ก็ยังมีโครงการให้เช่าซื้ออุปกรณ์ประหยัดพลังงาน ซึ่งปกติมีราคาแพงต้องนำเข้าจากต่างประเทศ การได้เช่าซื้อจากรัฐจึงเป็นทางเลือกที่น่าสนใจสามารถทยอยลงทุน ซึ่งก็นำผลประหยัดที่ได้นั่นเองมาผ่อนชำระ

ผู้จัดการด้านวิศวกรรมโครงการพิเศษ บริษัท จีเอ็มเอ็ม แกรมมี่ กล่าวว่า โครงการเอสโคฟันด์จะเป็นประโยชน์ต่อผู้ประกอบการรายเล็กที่มีข้อจำกัดด้านเงินทุน ยิ่งไปกว่านั้นกับโครงการที่ผ่านการปรับระบบประหยัดพลังงานอาคารเบื้องต้นมาแล้ว ต้องทำในลักษณะแอดวานซ์ ที่โนฮาวและเทคนิคต่างๆ ต้องพัฒนาในระดับสูงขึ้น ก็จะได้รับการแนะนำจากบริษัทจัดการพลังงานที่มีมาตรฐานจากรัฐ ถือว่าปลอดภัยและมั่นใจได้