น้ำฝน น้ำดื่มฟรี ที่มีในโลก

โดย...โยโมทาโร่

เข้าฤดูฝนช่วงเปิดเทอมอย่างนี้หลายคนคงไม่อยากเปียกฝน เพราะอาจทำให้เป็นหวัด ทำรถติดเช้าเย็น ที่สำคัญอาจทำให้เรานั่งคิดถึงใครริมหน้าต่างก็ว่ากันไป แต่ที่จริงแล้วการมีน้ำฝนเป็นเรื่องที่ดี เพราะน้ำฝนเป็นเหมือนเครื่องกรองน้ำตามธรรมชาติ โดยใช้พลังงานความร้อนจากแสงอาทิตย์ น้ำฝนตามธรรมชาติจึงมีความบริสุทธิ์อยู่ ไม่ต่างเครื่องกรองน้ำระบบไอน้ำ

ในสมัยก่อนตามที่ทุรกันดารจะมีการรองน้ำฝนเก็บไว้เป็นน้ำสำหรับบริโภค ส่วนน้ำบาดาลและน้ำคลองใช้เป็นน้ำเพื่อการอุปโภคแยกกันอย่างชัดเจน แต่ปัจจุบันระบบน้ำประปาเข้าถึงทุกครัวเรือน การรองน้ำฝนจึงกลายเป็นเรื่องยุ่งยาก และถูกแทนที่ด้วยเครื่องกรองน้ำในที่สุด แต่วันนี้เราจะกลับมาดูการใช้น้ำฝนให้เกิดประโยชน์สูงสุดโดยที่เราไม่ต้องเสียเงินซื้อน้ำดื่มปีละหลายพันบาทกันดีกว่าครับ ว่าไม่ได้ยากและไม่สะอาดอย่างที่หลายคนเข้าใจผิดกัน

รองน้ำฝนหลังคาบ้าน

วิธีการดั้งเดิมของการนำน้ำฝนมาใช้ประโยชน์ คือ การรองน้ำจากหลังคาบ้านให้ไหลไปตามราง ปัญหาของการรองน้ำในลักษณะนี้คือจะมีฝุ่นผง เศษใบไม้ มูลสัตว์ นอนอยู่ที่ก้นตุ่มหรือก้นถังเป็นจำนวนมาก เมื่อนานวันเข้าเศษสิ่งสกปรกต่างๆ ก็ไหลมากับน้ำที่รองฝนจะทำให้เกิดกลิ่นและการเน่าเหม็นภายในตุ่มหรือถังเก็บน้ำ

 

วิธีการแก้ไขก็คือ

1.หมั่นล้างตุ่มหรือถังเก็บน้ำฝนและรางรับน้ำฝนให้สะอาดในช่วงฝนแรกของฤดู เพื่อล้างสิ่งสกปรกที่นอนอยู่ก้นถังให้หมดไป ป้องกันกลิ่นและเกิดน้ำเน่าเสียในภายหลัง หรือทางที่ดีก็คือปล่อยให้ฝนตกล้างหลังคาและรางน้ำอยู่ประมาณ 23 ครั้งให้หลังคาสะอาดขึ้นจึงค่อยรองน้ำฝนไว้ใช้

2.ใช้ผ้าขาวบางซ้อนหลายชั้นเพื่อกรองเศษตะกอนใบไม้และสิ่งสกปรกระหว่างรองน้ำฝน ก็ช่วยทำให้น้ำที่ใช้ดื่มสะอาดขึ้น แต่ว่าน้ำฝนที่ได้นั้นอาจจะยังไม่สะอาดเพียงพอ ก่อนนำมาใช้ดื่มควรต้มน้ำให้สุกเพื่อฆ่าเชื้อโรค วิธีนี้อาจไม่สะดวกในเชิงปฏิบัติ

วิธีที่สะดวกกว่าคือการเติมสารคลอรีน โดยตักผงปูนคลอรีนตามสัดส่วนที่กำหนดไว้ข้างฉลาก นำไปละลายในน้ำเปล่า 1 แก้ว ทิ้งไว้ให้ผงปูนคลอรีนตกตะกอน รินเอาเฉพาะส่วนที่เป็นน้ำใสใส่ในตุ่ม ทิ้งไว้ประมาณ 30 นาที ให้คลอรีนฆ่าเชื้อโรคจนหมด

หากมีกลิ่นฉุนเกินไปให้เปิดฝาตุ่ม ปิดด้วยผ้าขาวบาง ทิ้งไว้ 3 วัน ให้คลอรีนระเหยออกให้หมดจึงนำมาใช้รองน้ำดื่มได้ คลอรีนเป็นอันตรายต่อมนุษย์น้อยมาก แต่หากเติมมากเกินไปก็อาจทำให้เกิดอาการข้างเคียง

สิ่งที่ควรทราบก็คือ น้ำประปาหรือน้ำที่ผ่านการเติมสารคลอรีนส่วนใหญ่ไม่เหมาะจะนำมาใช้ประกอบอาหาร หรือกระบวนการที่ต้องใช้น้ำสะอาด เพราะสารคลอรีนอาจทำให้รสชาติหรือส่วนผสมทางสารเคมีนั้นเสียไป ในระบบอุตสาหกรรมผลิตอาหารจึงนิยมใช้น้ำฝนหรือน้ำบาดาลที่ผ่านการกรองสะอาดมาผลิตอาหารแทนการใช้น้ำประปานั่นเอง

เลือกตุ่มและถังเก็บน้ำรับฤดูฝน

ถัดจากเรื่องการจัดการเรื่องความสะอาดของน้ำฝน คงหนีไม่พ้นเรื่องการเลือกตุ่มหรือถังเก็บน้ำฝน เราคงเคยเห็นตุ่มตามต่างจังหวัดสำหรับรองน้ำฝน ตุ่มใหญ่ๆ วางเรียงกันเกือบจะรอบบ้านจนแทบจะใช้แทนแนวกำแพงบ้านกันเลยทีเดียว จำนวนตุ่มบ่งบอกถึงจำนวนสมาชิกภายในบ้านได้เป็นอย่างดี เพราะต้องเก็บน้ำให้เพียงพอกับการบริโภคตลอดทั้งปีจนกว่าฤดูฝนจะมาอีกครั้ง หรือเผื่อเหลือเผื่อขาดให้พอดื่มพอใช้อีก 12 เดือน

 

การเลือกตุ่มเก็บน้ำ

เชื่อว่าเดี๋ยวนี้เราคงหาร้านขายตุ่มหรือตุ่มน้ำได้ยากมาก เพราะคนหันไปนิยมใช้ถังเก็บน้ำพลาสติกกับถังเก็บน้ำสเตนเลสแทน การเลือกตุ่มนั้นก็ไม่ยากเลยครับ เลือกตุ่มหรือตุ่มเก็บน้ำให้เพียงพอกับความต้องการใช้ดื่มภายในบ้าน ประมาณไว้ที่ 1 ตุ่มใหญ่ต่อสมาชิกผู้ใหญ่ในบ้าน 1 คน และเผื่อไว้สำรองอีก 12 ตุ่มสำหรับฤดูกาลที่ไม่แน่นอน

ข้อดีของการเลือกตุ่มเก็บน้ำ ก็คือ ไม่เก็บความร้อน ไม่เกิดตะไคร้น้ำได้ง่ายหากปิดฝาสนิทแข็งแรงทนทาน อายุการใช้งานยาวนานเป็นร้อยๆ ปีก็ยังใช้ได้ดีอยู่ หากเจ้าของหมั่นล้างทำความสะอาดทุกปี ข้อเสียในเวลานี้คือน้ำหนักมาก ขนส่งลำบากและหาซื้อได้ยากในกรุงเทพฯ

การเลือกถังเก็บน้ำแบบสำเร็จรูป

เวลานี้ ถังเก็บน้ำสเตนเลส และถังเก็บน้ำแบบพลาสติกหรือไฟเบอร์กลาสนั้นได้รับความนิยมอย่างสูงเพราะมีราคาถูกมีความทนทานพอสมควร และเคลื่อนย้ายได้ง่าย โดยถังเก็บน้ำสเตนเลส เรื่องของความแข็งแรงทนทาน ทำความสะอาดง่าย เหมาะสำหรับใช้เก็บน้ำฝนเพราะไม่เก็บกลิ่น ทึบแสง ไม่ทำให้เกิดตะไคร้น้ำเกาะในถัง

ส่วนถังพลาสติกหรือไฟเบอร์กลาส จะได้เปรียบเรื่องรูปร่างสวยงามสีสันสะดุดตาเข้ากับสวนสวยในบ้านได้ดี มีข้อเสียคือเก็บกลิ่นและมีการละลายเมื่อถูกความร้อนเป็นเวลานาน หากเลือกถังชนิดนี้เหมาะสำหรับการเก็บน้ำประปาที่มีการใช้หมุนเวียน และไม่ควรเลือกชนิดที่มีความบางจนเกินไปเพราะแสงผ่านได้จะทำให้เกิดตะไคร้น้ำได้ง่าย รวมทั้งปัญหาเรื่องความแข็งแรงเมื่อใช้ไปนานๆ

ดังนั้น การเลือกถังเก็บน้ำควรแยกระหว่างถังสเตนเลสสำหรับรองน้ำฝน และเลือกถังพลาสติกสำหรับการรองน้ำใช้หรือน้ำประปา โดยเฉลี่ยแล้วแต่ละบ้านควรมีถังเก็บน้ำอย่างน้อย 1,500-2,000 ลิตร ให้เพียงพอกับสมาชิกในบ้าน 3-5 คน และถังเก็บน้ำดื่มจากน้ำฝนให้มีขนาดใหญ่ที่สุด 2,000-3,000 ลิตร หรือมากกว่า ขึ้นอยู่กับจำนวนสมาชิกในบ้านให้เพียงพอกับการดื่มน้ำตลอดปี เท่านี้เราก็จะได้น้ำฝนมาดื่มกันฟรีๆ น้ำท่วมกี่เดือนก็อยู่ได้โดยไม่ต้องรอหน่วยกู้ภัยนำน้ำมาให้แล้วครับ